1 Januarie
vanuit Wikipedia, die vrye ensiklopedie.
1 Januarie is nuwejaarsdag, die eerste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender. Daar volg nog 364 dae in die res van die jaar (365 in skrikkeljare).
| << | Januarie 2012 | >> | ||||
| So | Ma | Di | Wo | Do | Vr | Sa |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | ||||
| Al die dae | ||||||
Inhoud |
[wysig] Gebeure
- 45 VGE - Die Juliaanse kalender tree in werking.
- 404 - Die laaste gladiatorkompetisie vind plaas in Rome.
- 1159 - Pous Alexander III stel Ubaldo Allucingoli (later Pous Lucius III) aan as kardinaal-biskop van Ostia en Velletri.
- 1438 - Albert II van Habsburg word koning van Hongarye.
- 1622 - In die Gregoriaanse kalender word 1 Januarie as die eerste dag van die jaar verklaar.
- 1651 - Karel II van Engeland word die koning van Skotland.
- 1700 - Rusland aanvaar die Juliaanse kalender.
- 1707 - Johan V word die koning van Portugal.
- 1748 - Pous Benedictus XIV publiseer "Inter caetera" oor karnaval.
- 1751 - Pous Benedictus XIV publiseer "Celebationem magni" ter afsluiting van die Heilige Jaar 1750.
- 1788 - Die eerste uitgawe van The Times word gepubliseer.
- 1801 - Die wetgewende unie van Groot Brittanje en Ierland smelt saam om die Verenigde koningryk te vorm, die Sint Patrickkruis word tot die Union Jack gevoeg.
- 1801 - Giuseppe Piazzi ontdek die eerste asteroïed, 1 Ceres.
- 1804 - Die einde van Franse regering in Haïti.
- 1808 - Invoering van slawe na die VSA word verban.
- 1863 - Abraham Lincoln lewer die emansipasieafkondiging tydens die tweede jaar van die Amerikaanse Burgeroorlog.
- 1880 - Konstruksie van die Panamakanaal begin.
- 1884 - Caledon in die Wes-Kaap verkry munisipale status.
- 1891 - NG gemeente Tamboerskloof na 'n bittere stryd van NG gemeente Kaapstad afgestig.
- 1893 - Japan aanvaar die Gregoriaanse kalender.
- 1899 - Die einde van die Spaanse regering in Kuba.
- 1901 - Nigerië word 'n Britse protektoraat.
- 1901 - Stigting van die statebond van Australië(Federasie).
- 1912 - Stigting van die Republiek van Sjina op die Sjinese vasteland.
- 1937 - Anastasio Somoza word die president van Nicaragua.
- 1956 - Die einde van die Anglo-Egiptiese kondominium in die Soedan.
- 1959 - In Kuba word Fulgencio Batista deur Fidel Castro omvergewerp.
- 1960 - Kameroen word van Frankryk onafhanklik.
- 1962 - Wes-Samoa word onafhanklik van Nieu-Seeland.
- 1964 - Die federasie van Rhodesië en Njassaland ontbind.
- 1970 - Die Unix epog begin om 00:00:00 GT.
- 1971 - Sigaret advertensies word verban op die VSA-televisie.
- 1973 - Denemarke en die Verenigde Koninkryk verlaat die Europese Vryhandelsvereniging en betree met Ierland die Europese gemeenskap.
- 1979 - Die VSA en die Volksrepubliek van Sjina begin diplomatiese betrekkinge.
- 1981 - Griekeland betree die Europese gemeenskap.
- 1983 - ARPANET verander offisieël na die internetprotokol, om die Internet te vorm.
- 1984 - Broenei word van die Verenigde Koninkryk onafhanklik.
- 1984 - AT&T word opgebreek in 22 onafhanklike dele.
- 1985 - Groenland verlaat die Europese gemeenskap.
- 1986 - Finland betree en Portugal verlaat die Europese Vryhandelsvereniging. Spanje en Portugal betree die Europese gemeenskap.
- 1986 - Aruba verlaat die Nederlandse Antille en word 'n separate deel van die Koninkryk der Nederlande.
- 1993 - Tsjeggo-Slowakye verdeel, en die republieke Tsjeggië en Slowakye word gestig.
- 1994 - Die NAVA word gestig deur Kanada, Meksiko en die Verenigde State van Amerika.
- 1995 - Die Wêreld-handelsorganisasie word geskep om die Algemene ooreenkoms op tariewe en handel te vervang.
- 1995 - Stigting van die OVSE, die opvolger van die KVSE, in Helsinki.
- 1995 - Finland, Oostenryk en Swede verlat die Europese Vryhandelsvereniging en betree die Europese Unie.
- 1996 - Slowenië betree die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms.
- 1997 - Roemenië betree die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms.
- 1999 - Die Euro-geldeenheid word in België, Duitsland, Finland, Frankryk, Ierland, Italië, Luxemburg, die Nederland, Oostenryk, Portugal en Spanje ingebruikgeneem. Bulgarye betree die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms.
- 2001 - Die Eurogeldeenheid word ingelei in Griekeland.
- 2002 - Eurobanknote en -muntstukke word ingelei in België, Duitsland, Finland, Frankryk, Griekeland, Ierland, Italië, Luxemburg, die Nederland, Oostenryk, Portugal en Spanje.
- 2003 - Kroasië betree die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms.
- 2003 - Luís Inácio Lula da Silva word president van Brasilië.
- 2006 - Masedonië betree die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms.
- 2007 - Bulgarye en Roemenië verlat die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms en word lidstate van die Europese Unie en die Euro word ingelei in Slowenië. Albanië, Bosnië-Herzegowina, Kosowo, Moldowa, Montenegro en Serwië sluit by die Sentraal-Europese Vryehandelsooreenkoms aan.
- 2008 - Die Euro word ingelei in Malta en Siprus.
- 2009 - Die Euro word ingelei in die Slowakye.
- 2011 - Die Euro word ingelei in Estland.
- 2011 - Die Amerikaanse dollar word ingelei in Bonaire, Saba en Sint Eustatius.
- 2012 - Die Karibiese gulden word ingelei in Curaçao en Sint Maarten.
[wysig] Geboortes
- 1431 - Pous Alexander VI (18 Augustus 1503).
- 1449 - Lorenzo de Medici, staatkundige (9 April 1492).
- 1484 - Ulrich Zwingli, Protestantse leier (11 Oktober 1531).
- 1618 - Bartolomé Esteban Murillo, skilder (3 April 1682).
- 1735 - Paul Revere, Amerikaanse patriot (10 Mei1818).
- 1839 - Ouida, skrywer (25 Januarie 1908).
- 1858 - Dirk Balfoort, regisseur, direkteur van die Rederykerskamer Onze Taal, direkteur van die Hollandsche Mannekoor en komponis (1921).
- 1860 - George Washington Carver, plantkundige (5 Januarie 1943).
- 1863 - Pierre de Coubertin, historikus (2 September 1937).
- 1868 - Maria Kloppers, stigter van die Kinderhawe in Johannesburg († 1950).
- 1876 - Harriet Brooks, fisikus (17 April 1933).
- 1879 - E. M. Forster, skrywer (7 Junie 1970).
- 1887 - Wilhelm Canaris, admiraal (9 April 1945).
- 1890 - Anton Melik, aardrykskundige (8 Junie 1966).
- 1892 - Bertha Solomon, Suid-Afrikaanse feminis en Volksraadslid vir Jeppes van 1938 tot 1958.
- 1894 - Satyendra Nath Bose, wiskundige (4 Februarie 1974).
- 1895 - J. Edgar Hoover, FBI-direkteur (2 Mei 1972).
- 1909 - John Glenn, ruimtevaarder.
- 1912 - Kim Philby, spioen (11 November 1988).
- 1917 - Jule Gregory Charney, weerkundige (16 Junie 1981).
- 1919 - J. D. Salinger, skrywer.
- 1925 - Idi Amin, diktator (16 Augustus 2003).
- 1933 - Joe Orton, skrywer (9 Augustus 1967).
- 1940 - Helmut Jahn, argitek.
- 1945 - Jacky Ickx, renjaer.
[wysig] Sterftes
- 898 - Odo, graaf van Parys.
- 1817 - Martin Heinrich Klaproth, chemikus (1 Desember,1743).
- 1894 - Heinrich Hertz, fisikus (22 Februarie,1857).
- 1953 - Hank Williams, sanger (17 September,1923).
- 1972 - Maurice Chevalier, akteur (12 September,1888).
- 1992 - Grace Hopper, rekenaar pionier (9 Desember,1906).
- 2006 - Haas Schoeman, Springbokflank
- 2009 - Helen Suzman, Volksraadslid van die Verenigde Party, Progressiewe Party, Progressiewe Reformiste Party en Progressiewe Federale Party.
[wysig] Vakansie-, vierings- en waarnemingsdae
- Baie lande wat die Gregoriaanse kalender gebruik, vier Nuwejaarsdag om 00:00:00 met vuurwerkvertonings.
- Katolieke agtdaagse fees van die heilige maagd Maria, moeder van God.
- Die agtste dag van Kersfees.
- Kopieregvervaldag word in die VSA gevier, wanneer 'n jaar se werke publieke domein word. Word nie gevier tussen 1978 tot 2018 nie, as gevolg herhaalde kopiereg-verlengings.
- Onafhanklikheidsdag van Haïti.
- Stigtingsdag in China.
- Onafhanklikheidsdag van die Soedan.
- Bevrydingsdag in Kuba.
- Stigtingsdag in Slowakye.
- Laaste dag van Kwanzaa.
- Wêreldbiddag vir vrede.