Bo-kwark

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek

Die bo-kwark of t-kwark (simbool: t, van die Engelse top quark) is die swaarste van al die kwarke, ’n soort elementêre deeltjie, en ’n hoofbestanddeel van materie. Nes ander kwarke is die bo-kwark ’n elementêre fermion met spin-12 en ervaar dit al vier fundamentele kragte: swaartekrag, elektromagnetisme, swak kernkrag en sterk kernkrag. Die antideeltjie van die bo-kwark is die bo-antikwark of anti-bo), waarvan sekere eienskappe dieselfde magnitude maar teenoorgestelde teken het.

Bo-kwarke het ’n elektriese lading van +23 e[1] en ’n massa van 172,9±1,5 GeV/c2.[2]

Die bo-kwark se wisselwerking is hoofsaaklik deur sterk krag, maar kan net verval deur die swak krag. Dit verval byna uitsluitlik tot ’n W-boson en ’n onder-kwark, maar dit kan ook soms in ’n vreemd-kwark of baie selde in ’n af-kwark verval. Volgens die Standaardmodel is sy leeftyd rofweg 5×10−25 s.[3] Dit is 20 keer korter as die tyd vir sterk wisselwerkings en daarom vorm hulle nie hadrone nie – dit bied wetenskaplikes dus ’n unieke geleentheid om ’n "naakte" kwark te sien. (Alle ander kwarke kan net in hadrone gevind word.)

Verwysings[wysig]

  1. S. Willenbrock (2003). “The Standard Model and the Top Quark”,In H.B Prosper and B. Danilov (red.): Techniques and Concepts of High-Energy Physics XII, NATO Science Series. Kluwer Academic, 1–41. ISBN 1-4020-1590-9. 
  2. K. Nakamura et al. (Particle Data Group) (2011). “PDGLive Particle Summary 'Quarks (u, d, s, c, b, t, b', t', Free)'”. Particle Data Group. URL besoek op 2011-08-08.
  3. A. Quadt (2006). “Top quark physics at hadron colliders”. European Physical Journal C 48 (3): 835–1000. DOI:10.1140/epjc/s2006-02631-6.

Crystal txt.png Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia