C. Louis Leipoldt

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
C. Louis Leipoldt.
Voorblad van die boek, "Oom Gert vertel en ander gedigte", deur C. Louis Leipoldt.

C. Louis Leipoldt (28 Desember, 188012 April, 1947) was 'n bekende, vroeë Afrikaanse digter, geneesheer, plantkundige en joernalis. Hy wen die Hertzogprys in 1935 (saam met W.E.G. Louw en Totius).

Lewensgeskiedenis[wysig]

Christiaan Frederik Louis Leipoldt is gebore in Worcester in die destydse Kaapkolonie, die vierde kind in sy gesin. Sy pa was 'n predikant. Hy het grootgeword in Clanwilliam, huisskool gehad -- sy moeder wou nie die Leipoldtkinders na die dorp se skool stuur nie -- en het daarna gewerk as joernalis onder meer vir De kolonist, en Het dagblad. Hy het ook vir menige oorsese koerante verslag gedoen oor die Tweede Vryheidsoorlog, voordat hy hom in die geneeskunde bekwaam het, in die jare 1902 tot 1907, in Engeland. Die bekende plantkundige Harry Bolus, 'n lewenslange vriend, het die geld vir sy studies aan hom geleen. Hy het daarna rondgereis oor die wêreld, toe vir 'n tydperk gewerk as skeepsdokter vir Joseph Pulitzer, skooldokter in Londen, as mediese inspekteur van skole[1] in die Transvaal en toe in Kaapprovinsie, as joernalis en uiteindelik as kinderarts in Kaapstad in 1925. Hy is nooit getroud nie. Hy het wel 'n seun, Jeff, aangeneem. Hy was gek na die Hantamwyk -- 'n pragtige, bergagtige gebied noord van Kaapstad, en na sy afsterwe in dié stad is hy begrawe in die Hantam, op die Pakhuispas, in die Sederberg, tussen Clanwilliam en Wupperthal.

Letterkunde, en letterkundige invloed[wysig]

Hy was een van die leidende figure van die Tweede Taalbeweging (tesame met Jan F.E. Celliers en J.D. du Toit). Benewens gedigte, het hy ook romans, toneelstukke, kinderverhale, kookboeke en 'n reisjoernaal geskryf. (Min weet dat hy meer in Engels as in Afrikaans publiseer het). Hy was 'n liefhebber van die natuur, en het dit dikwels as tema in sy werk gehad, maar met spesifieke klem op die legendes en landskappe van sy geliefde Hantam. Ander temas betrek die lyding en pyn wat deur die Tweede Vryheidsoorlog veroorsaak is, en die kulturele leefwêreld van die Kaapse Maleiers.

Bibliografie[wysig]

  • Drie wêrelddele. (1923)
  • Bushveld doctor. (1937)
  • 'n Versieboord vir Kinders. (Uitgewer, Nasionale Pers, 1944).
  • The Ballad of Dick King and other Poems (1949)

Skuilname[wysig]

Die volgende skuilname is deur hom gebruik:

  • Africanus
  • C L L
  • F W B
  • F W Bancombe
  • F W Baxter
  • F W Baxcombe
  • G M K
  • K A R Bonade
  • Pheidippides

Die C. Louis Leipoldt-prys[wysig]

Die Maatschappij der Nederlandse letterkunde het in 2002 ter ere van die 350-jarige bestaan van betrekkinge tussen Nederland en Suid-Afrika 'n prys ter waarde van €3 500 uitgeloof. (Sien [1]). Die doel van die toekenning was om die bestudering van Afrikaanse literatuur te bevorder en meer bekendheid daaraan te verleen. Die voorwaardes van die kompetisie vir die prys was die voorlegging van 'n tevore ongepubliseerde opstel of verhandeling, ingedien onder 'n skuilnaam. Sestien inskrywings van hoogstaande letterkundige waarde is daardie jaar ontvang en dr. J.C. Kannemeyer het die prys gewen vir sy opstel Uys Krige en die Suid-Afrikaanse politiek


Verwysings[wysig]

  1. C. Louis Leipoldt (1937). Bushveld Doctor. Jonathan Cape. 

Verdere leesstof[wysig]

  • Uit die skatkis van die slampamperman (Versorg deur J. C. Kannemeyer, uitgewer Tafelberg)

Eksterne skakels[wysig]

Wikisource
Wikisource het oorspronklike werke deur of oor:
Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal.