Dunning-Kruger-effek

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Dunning Kruger

Die Dunning-Kruger-effek is ’n denkfout waarby onbekwame indiwidue ly aan denkbeeldige meerderwaardigheid en hul eie vermoë foutiewelik veel hoër as die standaard ag. Die fout word toegeskryf aan ’n metakognitiewe onvermoë van die onbekwame om hul eie foute te besef.[1]

Werklike bevoegdheid kan selfversekerdheid verswak aangesien bekwame indiwidue due verkeerde aanname kan maak dat andere ’n gelykstaande begrip het. David Dunning en Justin Kruger van Cornell-universiteit kom tot die gevolgtrekking dat “die miskalibrering van die onbekwame ontstaan uit ’n wanopvatting oor die self, waar die miskalibrering van die hoogs bekwame ontstaan uit ’n fout oor andere”.[2]

Voorstel[wysig]

Die fenomeen is aanvanklik getoets in ’n reeks eksperimente wat in 1999 deur David Dunning en Justin Kruger van die Sielkundedepartement aan die Cornell-universiteit gepubliseer is[2][3] Hulle het opgemerk dat vroeëre studies wat die onkunde van prestasiestandaarde voorstel die gevolg is van ’n hoë mate van onbekwaamheid. Hierdie patroon is gesien in studies van vaardighede wat wissel van leesbegrip, die bestuur van ’n motorvoertuig en die speel van skaak of tennis.

Dunning en Kruger het voorgestel dat, vir ’n gegewe vaardigheid, onbekwame mense:

  1. sal neig om hul eie vaardigheidsvlak te oorskat;
  2. sal misluk om werklike vaardighede in andere raak te sien;
  3. sal misluk om die uiteinde van hul onbekwaamheid te herken;
  4. hul eie vorige tekort aan vaardighede herken en erken indien hulle aan opleiding vir daardie vaardigheid blootgestel word.

Dunning het intussen ’n analogie opgestel (“die anosognosie van die alledaagse lewe”)[1][4] met ’n toestand waarin ’n persoon wat aan ’n fisiese gestremdheid ly as gevolg van breinskade, onbewus is van die gestremdheid of die bestaan daarvan ontken. Dit geld selfs vir enrstige gestremdhede soos blindheid en verlamming.

Verwysings[wysig]

  1. 1,0 1,1 (en) Morris, Errol, "Die anosognosieleier se dilemma: iets is verkeer maar jy sal nooit weet wat dit is nie (deel 1)", New York Times, 20 June 2010. URL besoek op 7 Maart 2011.
  2. 2,0 2,1 (en) Kruger, Justin; David Dunning (1999). “Ongeskoold en onbewus daarvan: Hoe probleme in die herkenning van eie onbekwaamheid kan lei tot oordrewe selfassesserings”. Journal of Personality and Social Psychology 77 (6): 1121–34. DOI:10.1037/0022-3514.77.6.1121.
  3. (en) Dunning, David; Kerri Johnson, Joyce Ehrlinger en Justin Kruger (2003). “Waarom mense nie hul eie onbekwaamheid kan raaksien nie” (PDF). Current Directions in Psychological Science 12 (3): 83–87. DOI:10.1111/1467-8721.01235. Besoek op 29 Desember 2012.
  4. (en) Dunning, David, “Self-Insight: Roadblocks and Detours on the Path to Knowing Thyself (Essays in Social Psychology),” Psychology Press: 2005, pp. 14–15. ISBN 1-84169-074-0