Günther Krupkat

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Günther Krupkat
Gebore 5 Julie 1905
Berlyn, Koninkryk Pruise, Duitse Keiserryk
Oorlede 14 April 1990 (op 84)
Berlyn, Duitsland
Nasionaliteit Vlag van Duitsland Duitsland
Beroep Skrywer
Bekend vir Als die Götter starben
Die große Grenze
Die Unsichtbaren
Nabou

Günther Krupkat (* 5 Julie 1905 in Berlyn; † 14 April 1990 in Berlyn) was een van die leidende skrywers van wetenskapsfiksie in die vroeë jare van die Duitse Demokratiese Republiek. Sy bekendste werke sluit romans soos Als die Götter starben, Die große Grenze, Die Unsichtbaren en Nabou in.

Biografie[wysig]

Günther Krupkat is in 1905 in Berlyn gebore. Om finansiële redes is hy gedwing om sy ingenieurstudies te staak. Voor die Tweede Wêreldoorlog was hy onder meer as fabrieksarbeider, sakereisiger, elektriese monteur, advertensieskrywer, in 'n laboratorium en in die pers- en radiobedryf werksaam.

Op ouderdom 19 het hy sy eerste utopiese roman Od geskryf - 'n werk wat deur Aleksei Nikolajewitsj Tolstoi se Aelita geïnspireer is. Uitgewers was egter nie bereid om Krupkat se roman te publiseer nie - veral vanweë die "linkse" kritiek op die samelewing wat daarin geoefen is. Die roman is sodoende nooit uitgegee nie. Daarenten het die skrywer met sy kortverhale meer sukses behaal - die eerste werke is nog voor 1945 vrygestel. Vanweë sy betrokkenheid by die weerstand teen die Nasionaalsosialistiese bewind in Duitsland het Günther Krupkat teen die einde van die Tweede Wêreldoorlog na Tsjeggoslowakye gevlug.

Ná die oorlog het Krupkat hom in Oos-Berlyn gevestig. Hy het daar sy ingenieurstudies voltooi en daarna as hoofredakteur gewerk. Vanaf 1955 was hy as vryskutter werksaam. Naas sy roman oor die RMS Titanic, Das Schiff der Verlorenen, het hy veral voortgegaan om wetenskapsfksie te skryf wat steeds weer herdruk is. In dy DDR-skrywersvereniging Schriftstellerverband der DDR het hy tussen 1972 en 1978 as voorsitter van die Werkkring Utopiese Literatuur (Arbeitskreis Utopische Literatur) gefungeer wat danksy sy inisiatief in die lewe geroep is. Hy is later opgevolg deur Heiner Rank.

Literêre werk[wysig]

Krupkat se bekendste en mees gelese werke was twee romans waarin die groot invloed sigbaar word wat (pseudo-wetenskaplike) prehistoriese astronoutiek op die DDR-wetenskapsfiksie uitgeoefen het. Als die Götter starben handel oor die mislukte poging van mense in die vroeë geskiedenis om met ruimtewesens in kontak te kom. Nabou - 'n roman waarin die leser na die binneste dele van die aarde geneem word - handel oor 'n hoogs ontwikkelde robot wat deur ruimtewesens op die aarde agtergelaat is. Nabou word ook as die eerste literêre hoogpunt binne die Oos-Duitse wetenskapsfiksie beskou - die Oostenrykse publisis en kritikus Franz Rottensteiner het na dié werk in 1979 as "een van die beste voorbeelde van wetenskapsfiksie in die DDR" verwys.[1]

Kortverhale[wysig]

  • 1956: Gefangene des ewigen Kreises (Das neue Abenteuer nr. 86)
  • 1957: Kobalt 60 (Das neue Abenteuer nr. 114)
  • 1957: Nordlicht über Palmen (Kleine Jugendreihe Nr. 4/57)
  • 1969: Insel der Angst (vrygestel in die antologie Das Molekular Cafe, Verlag Das Neue Berlin)
  • 1974: Das Duell (vrygestel in die antologie Das Raumschiff, Verlag Neues Leben)
  • 1975: Bazillus phantastikus (vrygestel in die antologie Der Mann vom Anti, Verlag Das Neue Berlin)
  • 1975: Der Mann vom Anti (vrygestel in die gelyknamige antologie, Verlag Das Neue Berlin)

Romans[wysig]

  • 1956: Die Unsichtbaren, Verlag Volk und Welt
  • 1957: Das Schiff der Verlorenen (Titanic-roman)
  • 1958: Das Gesicht (1962, as televisiedrama verfilm)
  • 1960: Die große Grenze, Verlag Das Neue Berlin
  • 1963: Als die Götter starben, Verlag Das Neue Berlin
  • 1968: Nabou, Verlag Das Neue Berlin

Rolprente[wysig]

Literatuur[wysig]

  • Hans-Peter Neumann Die große illustrierte Bibliographie der Science fiction in der DDR, ISBN 3-926126-11-6

Verwysings[wysig]

  • Hierdie artikel, of gedeeltes daarvan, is uit die volgende Wikipedia-artikel vertaal: Günther Krupkat.
  1. Erik Simon en Olaf Spittel: Die Science-fiction der DDR. Autoren und Werke: ein Lexikon. Berlyn: Verlag das Neue Berlin 1988, bl. 185