Jakobsweg

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Jakobsweg*
Unesco-wêrelderfenisgebied

Stjacquescompostelle1.png
Die Jakobsweg
Ligging van Jakobsweg op 'n kaart (Spanje)
Jakobsweg
Jakobsweg
Posisie van die Jakobsweg in Spanje
Koördinate: 42°27′33″N 05°53′00″W
Lande Vlag van Spanje Spanje
Tipe Kultureel
Kriteria ii, iv, vi
Verwysings 669
Streek Europa
Inskripsiegeskiedenis
Inskripsie 1993  (17de Sessie)
* Naam soos dit in die Wêrelderfenislys verskyn.
Streek soos deur Unesco geklassifiseer.

Die Jakobsweg oftewel Sint Jakobus se weg (Kastiliaans: El Camino de Santiago, Baskies: Done Jakue bidea, Galicies: O Camiño de Santiago, Frans: Chemins de Saint-Jacques-de-Compostelle, Duits: Der Jakobsweg), soms bloot Die Weg, is 'n aantal pelgrimsroetes wat verskillende oorspronge oor Europa het en eindig by die katedraal in Santiago de Compostela, Galicië (Spanje), waar volgens oorlewering die stoflike oorskot van die apostel Sint Jakobus begrawe is nadat dit per boot vanaf Jerusalem vervoer is. Die Jakobsweg is meer as 'n duisend jaar oud, en is sedert oudsher een van die belangrikste Christelike pelgrimstogte, neffens die pelgrimstogte na Rome (die Via Francigena) en na Jerusalem, en een waarop in die Katolieke geloof 'n volle aflaat, dit is, 'n totale kwytskelding van aardse bestrawwing vir reeds vergewe sondes, verdien kan word.

Die Jakobsweg is oorspronklik by 'n pelgrim se huis begin, en alhoewel sommiges dit steeds só onderneem, word dit vandag konvensioneel by enige van 'n aantal tradisionele beginpunte oor Europa geïnisieer. Slegs 'n handvol roetes met vasgestelde beginpunte word egter as die "hoofroetes" beskou. Gedurende die Middeleeue was die pelgrimstog na Santiago de Compostela geweldig gewild. Siekte, oorlog en politieke onrus (bv. die Swart Dood en die Protestantse Hervorming) het langsamerhand tot die verval van die gewilde tog gelei. Teen die 1980's het slegs 'n klein aantal pelgrims jaarliks in Santiago aangekom. Sedertdien beleef die roete egter 'n heroplewing met pelgrims wat van regoor die wêreld kom om die tog af te lê. In Oktober 1987 verklaar die Europese Raad die roete die eerste Europese Kulturele Roete. Dit is ook 'n UNESCO-wêrelderfenisgebied verklaar.

Wanneer Sint Jakobus se dag (25 Julie) op 'n Sondag val, verklaar die Katedraal in Santiago 'n Heilige Jaar. Afhangende van skrikkeljare, kom Heilige Jare in vyf-, ses- of elfjaarintervalle. Tydens hierdie jare onderneem aansienlik meer pelgrims die pelgrimstog na Santiago. Die mees onlangse Heilige Jare was 1982, 1993, 2004, en 2010. Die volgende is 2021, 2027, en 2032.

Geskiedenis[wysig]

Pelgrimsmonument te Burgos.

Pelgrims stroom sedert die ontdekking van Sint Jakobus se beweerde oorskot sonder onderbreking na Santiago, alhoewel daar jare met weiniger pelgrims was, veral gedurende Europese oorloë.

Tydens die Amerikaanse Rewolusie is John Adams deur die Kongres aangestel om na Parys te reis om fondse vir die saak te bekom. Sy skip begin egter lek en hy en sy twee seuns sit in 1779 by die Kaap Finisterre voet aan wal. Daarvandaan volg hy die Jakobsweg in die teenoorgestelde rigting om oorland Parys te bereik. Hy het nie in Santiago besoek afgelê nie en het tydens sy reis daaroor spyt geword. In sy outobiografie gee hy akkurate beskrywings van die gebruike en akkommodasie van die pelgrims in die 18de eeu en het die legende beskryf soos dit toe aan reisigers oorvertel is[1]:

Ek was nog altyd daaroor spyt dat Ons nie tyd kon maak vir 'n Pelgrimstog na Santiago de Compostella nie. Ons is ingelig ... dat die Oorspronklike van hierdie Heilige Plek en Tempel van Sint Iago dít was. 'n Sekere Skaapwagter het 'n helder Lig daar in die nag gesien. Daarna is dit aan 'n Aartsbiskop onthul dat Sint Jakobus daar begrawe is. Dit het die Fondasie van 'n Kerk gevorm, en hulle het 'n Altaar op die Plek gebou waar die Skaapwagter die Lig gesien het. In die tyd van die More het die Mense 'n Gelofte gemaak dat indien die More van hierdie Land verdryf sou word, hulle 'n sekere gedeelte van die Inkomste van hul Land aan Sint Jakobus sou gee. Die More is verslaan en verban en dit is gesê en geglo dat Sint Jakobus in die Slag was en met 'n ontblote Swaard aan die hoof van die Spaanse Troepe geveg het, op 'n perd. Die Mense, wat geglo het dat hulle die Oorwinning aan die Sint verskuldig was, het hul Gelofte vrolik nagekom deur die Hulde te bring. ... Onder die Veronderstelling dat hierdie die plek van die Graf van Sint Jakobus is, is daar 'n groot aantal Pelgrims, van Frankryk, Spanje, Italië, en ander dele van Europa, wat dit elke Jaar besoek, vele van hulle te voet.

Verwysings[wysig]

  1. (en) John Adams autobiography, part 3, Peace, 1779-1780, sheet 10 of 18”. Harvard University Press, 1961: Augustus 2007.