Lobengula

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Lobengula Khumalo
Koning van die Ndebele
Lobengula-image.jpg
Lobengula Khumalo
Dinastie Huis van Khumalo
Bewind September 1868 – Januarie 1894
Kroning 1869
Volle naam Lobengula Khumalo
Gebore omstreeks 1845
Matabeleland
Gesterf vermoedelik Januarie 1894
omstreeks 70 km suid van die Zambezirivier in Matabeleland
Voorganger Silkaats (vader)
Opvolger geen
Gade Lozigeyi (1ste koninklike vrou), Lomalongwe (2de koninklike vrou)
Vader Mzilikazi Khumalo, eerste koning van die Ndebeles
Moeder Prinses van die Huis van die Swazi's van Sobhuza I, 'n "minderwaardige" vrou van Mzilikazi

Lobengula Khumalo (1845–1894) was die tweede en laaste koning van die Ndebele (ook bekend as die Matabeles). Hy was die seun van Silkaats, in ongeveer 1836 by 'n minderwaardige vrou gebore. As gevolg van Nkulumane se poging om die troon te bekom (sy ouer halfbroer, ook Kuruman genoem) is Lobengula, die seun, byna deur sy vader doodgemaak. Hy word egter weggesmokkel.

In 1868 volg hy Silkaats op, beëindig 'n rebellie en bou sy stat by Gubuluwayo, naby die huidige Bulawayo.

Lewe in Bulawayo teen ongeveer 1900

Ten spyte van heelwat barbaarse karaktertrekke, het Lobengula tog ook oor goeie deugde beskik en was hy jagters, handelaars en ander blankes wat na sy kraal gekom het, baie goedgesind.

Na 'n besoek van eerwaarde J.S. Moffat het hy in 1886 'n ooreenkoms gesluit waarvolens hy sekere regte aan die Britse owerhede toegestaan het. Dit word in 1888 gevolg met die vergunning van die beroemde Konsessie aan C.D. Rudd.

Hy kom in botsing met die magte van die Chartered Company. Later probeer hy om sy gesag ten opsigte van die Masjonas te herstel, maar dit loop in 1893 uit op die Matebele-oorlog en hy word verslaan en uit sy stat verdryf.

Lobengula is in 1894 iewers in die bosse langs die Zambezirivier oorlede.

Bronne[wysig]

Eksterne skakels[wysig]