Uniondale
| Uniondale | |
| Koördinate: | |
|---|---|
| Land | |
| Provinsie | Wes-Kaap |
| Distriksmunisipaliteit | Eden |
| Plaaslike Munisipaliteit | George |
| Tydsone | SAST (UTC+2) |
Uniondale is 'n dorp in die Wes-Kaap met sowat 3 500 inwoners en is veral bekend om die spookvrou wat glo op die pad tussen hier en die aansluiting van die pad na die Langkloof duimgooi en dan skielik verdwyn. Die N9 nasionale pad gaan langs die dorp verby.
Inhoud |
[wysig] Geskiedenis
Die dorp het in 1856 ontstaan toe die eienaars van elk van die twee dele van die plaas Rietvallei, menere James Stewart en ene Du Preez, elkeen 'n dorpie aangelê het, naamlik Hopedale en Lyon. Die dorpies het aan mekaar gegrens maar daar was onenigheid tussen die twee eienaars tot hulle op 24 September 1865 'n brief aan die Nederduitse Gereformeerde Kerk se Ring van George geskryf het waarin hulle te kenne gegee het dat hulle graag die dorpies wou verenig as Uniondale. Daarom vra hulle die ring om 'n gemeente alhier van George af te stig.
Die ring voldoen op 19 Oktober 1865 aan die versoek en op 20 Januarie 1866 word die gemeente amptelik gestig met ds. A.G.M. Kuys van George as konsulent. Hy het die gemeente vier jaar lank bedien in die eerste NG kerkgebou (tussen die twee dorpies gebou), wat later aan die Christelike Jongliedevereniging (C.J.V.) en daarna aan die Voortrekker-beweging behoort het.
In Januarie 1870 word prop. P.D. Rossouw as eerste leraar van die gemeente bevestig en word in 1878 opgevolg deur ds. W.A. Joubert wat 15 jaar lank hier arbei en die laaste 20 jaar van sy bediening leraar van die NG gemeente Noorder-Paarl, die sogenaamde Toringkerk, was. Tydens sy dienstyd is 'n nuwe kerkgebou opgerig. Vanweë 'n gevaarlike bars in die eerste kerktoring is dit in 1908, in die tyd van ds. W.F. Louw, afgebreek en herbou.
In die beginjare was Uniondale 'n stil en afgesonderde plekkie waarvan die ontwikkeling deur 'n gebrek aan toegangsroetes gestriem is. Die dorp verkry munisipale status op 12 Februarie 1884. Die oplewing in die volstruisbedryf het die dorp laat floreer, want vere het goeie pryse gehaal en kon maklik deur die Swartberg na die indertydse naaste stasie, Prins Albertweg in die Groot Karoo, vervoer word.
[wysig] Omgewing
Hoewel die omgewing net sowat 250 mm reën per jaar kry en dit dor voorkom, voorsien 'n stroom die dorp van die nodige water. Daar is 'n watermeul met 'n groot wiel in dié stroom, wat in 1852 deur James Stewart gebou is en 'n eeu in bedryf was. Dit is in 1977 herstel en het later 'n nasionale gedenkwaardigheid geword. Nog 'n nasionale gedenkwaardigheid is 'n klein Britse fort wat van die Anglo-Boereoorlog dagteken.
Elke September vind die Karoo-tot-Kus Bergfiets Wedren plaas vanaf Uniondale, oor die Outeniekwaberge via die Ou Wapad, deur Avontuur en De Vlugt tot in Knysna.
[wysig] Sien ook
[wysig] Bronne
- Bulpin, T.V., 2001. Discovering Southern Africa. Cape Town: Discovering Southern Africa Publications cc.
- Olivier, ds. P.L. (samesteller), 1952. Ons gemeentelike feesalbum. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers.