Gaan na inhoud

Al-Andalus

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Omajjad Hispania op sy grootste omvang in 719 n.C.
Kalifaat van Córdoba c. 1000 n.C., op die hoogtepunt van Almanzor

Al-Andalus was van 711 tot 1492 die Moslem-beheerde gebied van die Iberiese Skiereiland. Die term word deur moderne historici gebruik vir die voormalige Moslemstate in moderne Spanje en Portugal. Op sy grootste geografiese omvang het dit die grootste deel van die skiereiland en 'n deel van hedendaagse Suid-Frankryk, Septimania (8ste eeu), beset.

Vir byna 100 jaar, van die 9de eeu tot die 10de, het Al-Andalus sy teenwoordigheid van Fraxinetum tot in die Alpe uitgebrei met 'n reeks georganiseerde aanvalle. Die naam beskryf die verskillende Moslemstate wat hierdie gebiede op verskillende tye tussen 711 en 1492 beheer het. Die grense het voortdurend verander soos die Christelike Reconquista uiteindelik na die suide gekrimp en uiteindelik na die Emiraat van Granada gevorder het.

Na die Moslem-verowering van Spanje, is Al-Andalus, toe op sy grootste uitgestrektheid, verdeel in vyf administratiewe eenhede, wat rofweg ooreenstem met moderne Andalusië; Kastilië en León; Navarra, Aragon, Katalonië; Portugal en Galicië; en die Languedoc-Roussillon-gebied van Oksitanië.

As 'n politieke domein het dit agtereenvolgens 'n provinsie van die Umayyad-kalifaat gevorm, geïnisieer deur die Kalif al-Walid I (711–750); die Emiraat van Córdoba ( c. 750–929 ); die Kalifaat van Córdoba (929–1031); die taifa-koninkryke wat die Kalifaat van Córdoba opgevolg het (1009–1110); die Almorawide-ryk (1085–1145); die tweede taifa-periode (1140–1203); die Almohad-kalifaat (1147–1238); die derde taifa-periode (1232–1287); en uiteindelik die Nasrid-emiraat van Granada (1238–1492).

Hierdie beskawing was redelik gevorderd in argitektuur en stedelike beplanning. Die More was baie ryk omdat hulle die goudhandel vanuit die Ghana-ryk in Wes-Afrika beheer het. Hulle het baie pragtige geboue in al die gebiede wat hulle beheer het, gebou. Baie van hul groot geboue staan ​​steeds in stede in Andalusië, Sevilla, Granada en Cordoba.

Moslem-Spanje was multikultureel en relatief verdraagsaam; Jode, Christene en Moslems het langs mekaar gewoon. Daar was ook 'n saqaliba-bevolking (die afstammelinge van Europese slawe) naby die Mediterreense kus. Alhoewel hierdie mense aanvanklik as slawe ingebring is, het sommige van hulle generaals geword (soos sommige Mamelukke) en sommige generaals het vir 'n kort tydjie heersers van hul eie stede geword.

In 1236 het die Reconquista (geleidelike Christelike herowering) onder die magte van Ferdinand III van Kastilië tot by die laaste oorblywende Islamitiese vesting, Granada, gevorder. Granada het vir die volgende 256 jaar na 'n vasalstaat van Kastilië verander, tot 2 Januarie 1492, toe Boabdil volle beheer oor Granada aan Ferdinand en Isabella oorgegee het.[1][2][3][4][5][6]

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. Irvin, Dale T.; Sunquist, Scott (2002). History of the World Christian Movement: Volume 1: Earliest Christianity To 1453 (in Engels). A&C Black. p. 30. ISBN 978-0-567-08866-6.
  2. Luis Corral, Fernando (2009). "The Christian Frontier against al-Andalus (Muslim Spain): concept and politics during the reigns of King Fernando I of Castile and Leon and his successors until 1230". In Natalie Fryde; Dirk Reitz (reds.). Walls, Ramparts, and Lines of Demarcation: Selected Studies from Antiquity to Modern Times. LIT Verlag Münster. p. 67. ISBN 978-3-8258-9478-8.
  3. García Fitz, Francisco (2010). Rogers, Clifford J.; Caferro, William; Reid, Shelley (reds.). The Oxford Encyclopedia of Medieval Warfare and Military Technology (in Engels). Oxford University Press. pp. 325–326. ISBN 978-0-19-533403-6. Barely eight years after the initial crossing of the Straits of Gibraltar, the Muslims had come to dominate almost the entire Peninsula with the exception of a few northern mountainous regions along Cantabrian and Pyrenean ranges. In these areas, indigenous populations, including the Asturians, Cantabrians, and Basques, who had been brought under Visigothic control, were able to escape Islamic domination.
  4. Versteegh, Kees (1 Januarie 1990). "The Arab Presence in France and Switzerland in the 10th Century". Arabica (in Engels). 37 (3): 359–388. doi:10.1163/157005890X00041. ISSN 1570-0585. JSTOR 4057147.
  5. Wenner, Manfred W. (Augustus 1980). "The Arab/Muslim Presence in Medieval Central Europe". International Journal of Middle East Studies (in Engels). 12 (1): 59–79. doi:10.1017/S0020743800027136. ISSN 1471-6380. JSTOR 163627. S2CID 162537404.
  6. Some authors mention bands penetrating as far north as Sankt Gallen, where they sacked the monastery in 939. Cf. Ekkehard, Casus S. Galli, IV, 15 (pp. 137f); Lévi-Provençal (1950:60); Reinaud (1964:149f).