Alpha Lupi

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Alpha Lupi
Emoji u2b55.svg
Die ligging van Alpha Lupi (in die rooi sirkel).
Die ligging van Alpha Lupi (in die rooi sirkel).
Sterrebeeld Wolf
Spektraaltipe B1,5 III[1]
Soort Reusester
Waarnemingsdata (Epog J2000)
Regte klimming 14h 41m 55.75579s[2]
Deklinasie -47° 23′ 17.5155″[2]
Skynmagnitude (m) 2,30[3] (2,29-2,34[4])
Absolute magnitude (M) -4,3[5]
B-V-kleurindeks  -0,20[3]
U-B-kleurindeks  -0,88[3]
Besonderhede
Massa (M) 10,1 ± 1,0[6]
Ligsterkte (L) 25 000[5]
Ouderdom (jaar) 16-20 miljoen[7]
Temperatuur (K) 21 820 ± 2 160[8]
Rotasiespoed (km/s) 16[7]
Metaalinhoud [Fe/H] 0,04[9]
Eienskappe
Veranderlikheid Beta Cephei[4]
Ander name
CD-46° 9501, FK5 541, HD 129056, HIP 71860, HR 5469, SAO 225128[10]
Portaal  Portaalicoon   Sterrekunde

Alpha Lupi (afgekort as α Lup) is die helderste ster in die suidelike sterrebeeld Wolf (Lupus). Dit het ’n skynbare magnitude van 2,3,[3] wat beteken dit is met die blote oog sigbaar. Volgens parallaksmetings[11] is die ster sowat 460 ligjare van die Son af.[2] Dit is die naaste ster wat amper as ’n supernova gaan ontplof.[12]

Eienskappe[wysig | wysig bron]

Alpha Lupi is ’n reusester met ’n sterreklassifikasie van B1,5 III.[1] Sy massa is sowat 10 keer dié van die Son,[6] maar sy ligsterkte is 25 000 keer die Son s’n.[5] Sy effektiewe temperatuur is 21 820 K[8] en dit het dus die blouwit kleur van ’n B-tipe ster. In 1956 het Bernard Pagel en sy kollegas ontdek dit is ’n Beta Cephei-veranderlike,[13] wat beteken sy ligsterkte wissel van tyd tot tyd vanweë pulse in die atmosfeer. Die wisselingsperiode is 0,29585 dae,[9] of net meer as sewe uur, ses minute. Die ligsterkte wissel met sowat 0,05, of 5% van die totale ligsterkte. ’n Ster van die 14de magnitude sowat 26 boogsekondes van Alpha Lupi af word in dubbelsterkatalogusse as ’n metgesel aangedui.[14]

Alpha Lupi is ’n eiebeweginglid van die Bo-Centaurus-Lupus-subgroep van die Scorpius-Centaurus-assosiasie (’n OB-assosiasie), die naaste groep swaar sterre aan die Son wat saam deur die ruimte beweeg.[5] Die assosiasie is sowat 16-20 miljoen jaar oud en is ook die bron van die borrel warm gas waarin die Son geleë is, bekend as die Plaaslike Borrel.[7]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. 1,0 1,1 Hiltner, W. A.; Garrison, R. F.; Schild, R. E. (Julie 1969), "MK Spectral Types for Bright Southern OB Stars", Astrophysical Journal 157: 313–326, doi:10.1086/150069, Bibcode1969ApJ...157..313H 
  2. 2,0 2,1 2,2 van Leeuwen, F. (November 2007). “Validation of the new Hipparcos reduction”. Astronomy and Astrophysics 474 (2): 653–664. doi:10.1051/0004-6361:20078357.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Johnson, H. L. et al. (1966), "UBVRIJKL photometry of the bright stars", Communications of the Lunar and Planetary Laboratory 4 (99): 99, Bibcode1966CoLPL...4...99J 
  4. 4,0 4,1 (2009) “VizieR Online Data Catalog: General Catalogue of Variable Stars (Samus+ 2007–2013)”. VizieR Aanlyn datakatalogus: B/GCVS. Oorspronklik gepubliseer in: 2009yCat....102025S 1: 02025.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 de Geus, E. J.; de Zeeuw, P. T.; Lub, J. (Junie 1989), "Physical parameters of stars in the Scorpio-Centaurus OB association", Astronomy and Astrophysics 216 (1–2): 44–61, Bibcode1989A&A...216...44D 
  6. 6,0 6,1 Tetzlaff, N.; Neuhäuser, R.; Hohle, M. M. (Januarie 2011), "A catalogue of young runaway Hipparcos stars within 3 kpc from the Sun", Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 410 (1): 190–200, doi:10.1111/j.1365-2966.2010.17434.x, Bibcode2011MNRAS.410..190T 
  7. 7,0 7,1 7,2 Jilinski, E. (March 2006), "Radial velocity measurements of B stars in the Scorpius-Centaurus association", Astronomy and Astrophysics 448 (3): 1001–1006, doi:10.1051/0004-6361:20041614, Bibcode2006A&A...448.1001J 
  8. 8,0 8,1 Sokolov, N. A. (Mei 1995), "The determination of T_eff_ of B, A and F main sequence stars from the continuum between 3200 A and 3600 A", Astronomy and Astrophysics Supplement 110: 553–564, Bibcode1995A&AS..110..553S 
  9. 9,0 9,1 Daszyńska-Daszkiewicz, J.; Niemczura, E. (April 2005), "Metallicity of mono- and multiperiodic β Cephei stars", Astronomy and Astrophysics 433 (3): 1031–1035, doi:10.1051/0004-6361:20040397, Bibcode2005A&A...433.1031D 
  10. "V* alf Lup -- Variable Star of beta Cep type", SIMBAD (Centre de Données astronomiques de Strasbourg), http://simbad.u-strasbg.fr/simbad/sim-basic?Ident=V*+alf+Lup, besoek op 2009-10-26 
  11. Perryman, M. A. C. et al. (April 1997), "The HIPPARCOS Catalogue", Astronomy & Astrophysics 323: L49–L52, Bibcode1997A&A...323L..49P 
  12. Firestone, R. B. (Julie 2014), "Observation of 23 Supernovae That Exploded <300 pc from Earth during the past 300 kyr", The Astrophysical Journal 789 (1): 11, doi:10.1088/0004-637X/789/1/29, 29, Bibcode2014ApJ...789...29F. 
  13. Pagel, B. E. J. (1956), "Results of a search for bright β Cephei variables in the southern sky", Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 116: 10–24, doi:10.1093/mnras/116.1.10, Bibcode1956MNRAS.116...10P 
  14. (2001) “The 2001 US Naval Observatory Double Star CD-ROM. I. The Washington Double Star Catalog”. The Astronomical Journal 122 (6): 3466. doi:10.1086/323920.

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]