Chavonnes-battery

Die Chavonnes-battery was deel van die 18de eeuse kusverdedigingstelsel in Tafelbaai.

Ligging

Die oorblyfsels van hierdie fort aan die westekant van Tafelbaai is by 33° 54′ 24″ suid, 18° 25′ 17″ oos by die kloktoring in die Victoria & Alfred Waterfront.

Geskiedenis

Na Maurits Pasques de Chavonnes die bevel as goewerneur aan die Kaap oorneem, meld hy aan die Here XVII van die VOC dat die Kasteel die Goeie Hoop nie genoeg beskerming aan die skepe in die baai en dus die Kaapse Vlek kan bied nie, omdat ‘n groot deel van die ankerplek in die baai buite die rykwydte van die kanonne val. Op 20 Februarie 1715 is die eerste steen van die Mauritius Battery gelê op die plek deur De Chavonnes aangewys. Die vesting is in April 1726 voltooi en in 1744 tot die Chavonnes-battery herdoop. Omdat dit amper op seevlak gebou is, kon sy 16 kanonne vlak oor die water heen skiet. Later is die gebou ook as ‘n gevangenis en ‘n afsonderinghospitaal gebruik. Met die ontwikkeling van die hawe in die 1860’s is hierdie fort platgestoot en het die bouval onder ‘n nywerheidsgebied beland. In die 1990’s is begin met die ontwikkeling van die V & A Waterfront waartydens argeologiese ondersoek in 1999 op reste van hierdie fort afgekom is. ‘n Militêre museum wat rondom die bouval ontwikkel is, is vroeg in die 21st eeu helaas gesluit.

Twee insidente

Die Nederlandse skip Vis het op 6 Mei 1740 in die nag Tafelbaai genader. Alhoewel dit verbode was om na sonsondergang die baai binne te vaar, het die matrose ‘n vuur op Robbeneiland sien brand en was dus seker van hul posisie. Hierdie vuur was egter by die Chavonnes-battery. Gevolglik strand die Vis net suid van die vuurtoring by Groenpunt.
‘n Deense skip wat in 1781 voor anker in die baai gelê het, is van spioenasie vir Engeland verdink. Toe die skip skielik die baai verlaat, laat hawekaptein Staaring hom vinnig na die boot roei. Aan boord vind Staaring bewyse van spioenasie. Die skip probeer verder vlug met Staaring aan boord. Staaring gee egter ‘n afgesproke sein en die Chavonnes Battery skiet op die sip. Die matrose maak Staaring aan die mas vas, maar geen koeël tref Staaring nie. Die skip gee oor en Staaring word as ‘n held in Kaapstad vereer.

Bibliografie