Churchilldam

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Churchilldam
Krommedam
Amptelike naam Krommedam
Ligging Kareedouw
Provinsie/Land Oos-Kaap, Suid-Afrika
Koördinate 34°0′3.4″S 24°29′34.1″O / 34.000944°S 24.492806°O / -34.000944; 24.492806Koördinate: 34°0′3.4″S 24°29′34.1″O / 34.000944°S 24.492806°O / -34.000944; 24.492806
Dam op Kromrivier
Doel Nywerheid en huishoudelik
Openingsdatum 1943
Eienaar Departement van Waterwese
Soort dam Boogdam
Hoogte van wal 39 m
Lengte van wal 247 m
Bakmaat 33 282 000 m3
Reservoir Kromrivierdam Reservoir
Damoppervlak 253 ha

Die Churchilldam verskaf saam met die Impofudam, die Kougadam, die Loeriedam en die Groendaldam water vir huishoudelike en nywerheidsgebruik aan die stedelike gebied van Port Elizabeth.

Ligging[wysig | wysig bron]

Die Churchilldam is in die Kromrivier, oos-suidoos van Kareedouw, suid van die pad deur die Langkloof (R62) en aan die noordelike helling van die Kareedouwberge. Die damperseel is 'n 100 km. wes van Port Elizabeth by 34° 00' suid en 24° 29' oos.

Afmetings[wysig | wysig bron]

Die dam het 'n kapasiteit van 35 miljoen m³, 'n walhoogte van 43 m, 'n maksimumoppervlakte van 2 492 km² en 'n sluis van 12 m. Swaartekrag bring die water met 'n pyplynstelsel na die stad.

Geskiedenis[wysig | wysig bron]

Gedurende die 1930's het Port Elizabeth vinnig gegroei. George Begg, die stadsingenieur, het die plan vir 'n dam in die Kromrivier voorgestel, omdat dit die naaste rivier was met baie en goeie water. Alhoewel reeds in 1936 met die bouprojek begin is, is dit eers na die Tweede Wêreldoorlog voltooi. In 1942 is besluit om dit na Winston Churchill te vernoem as erkenning vir sy groot rol tydens die oorlog. Genl J.C. Smuts het in 1948 die inwyding waargeneem.

Spoorbek[wysig | wysig bron]

As die dam vol is, word Hendrik Spoorbek (Heinrich Schörbeck) se plaas Spoorbek se Erf deur die dam se water bedek.

Vloede[wysig | wysig bron]

Met die Churchill- sowel as die Impofudam word die periodieke vloede in die Kromrivier beheer. So word skade aan landerye en geboue aan die oewer en by die mond voorkom.

Sien ook[wysig | wysig bron]

Bibliografie[wysig | wysig bron]

  • Logie, Bartle: Governor's travels. A journey along the Kouga/Tsitsikamma coast. Hunters Retreat: Bluecliff, 1999. ISBN 0-620-24152-7
  • krommerivier.wordpress.com
  • www.dwa.gov.za