Frontier Armed and Mounted Police
Die Frontier Armed and Mounted Police (FAMP) was ‘n polisiemag en ‘n militêre eenheid in die Kaapkolonie.
Stigting
[wysig | wysig bron]In 1855, na die verkryging van verteenwoordigende regering, het die owerhede van die kolonie besluit om al die verskeie polisiemagte in die platteland te verenig in die FAMP. Die goewerneur, George Cathcart, het Walter Currie as eerste bevelvoerder aangestel. In George Grey se tyd as goewerneur is die FAMP tot ‘n staande mag omskep.
Geskiedenis
[wysig | wysig bron]In die volgende jare was die FAMP hoofsaaklik besig met die handhawing van wet en orde op die landsgrense in die binneland. Onder die bevel van Currie het sy aantal manskappe gegroei tot ‘n 500, versprei oor 19 polisiekantore in die kolonie en 3 in die Transkei. Hulle is oorwegend as baie doeltreffend beskou en het veral bygedra om veediefstal te beperk. Volgens John X. Merriman egter was baie van die konstabels, en veral die wat uit Brittanje gekom het, nie opgewasse vir hul taak in die vreemde omstandighede nie. Sommige kon met hul aankoms nie eens perdry nie. In 1876 het die FAMP kantore gehad in Queenstown, Kokstad, Komga, Palmietfontien, Kingwilliamstown, Butterworth, Peddie, Kenhardt, Ealing Post en Fort Murray. In 1878 is die FAMP omskep tot ‘n voltydse regiment van berede skutters. Toe neem die mag die beroemde naam van Cape Mounted Riflemen aan en funksioneer as ‘n polisiemag sowel as ‘n militêre eenheid.
Onkoste
[wysig | wysig bron]Die koste van die FAMP is deur die koloniale owerheid gedra. Elke man het 5 sjielings en 6 pennies per dag as salaris ontvang, maar moes sy eie perd, voedsel en klere verskaf. Uniforms was van geel koordferweel en die hoofbedekking was ‘n helm van leer.
Persone
[wysig | wysig bron]Bekende mense wat by die FAMP betrokke was, was o.a.
- James Henry Bowker (*Oliverbarn, Albanie, Augustus 1822 - †Malvern, Durban, 22 Oktober 1900), soldaat, natuurondersoeker, Kaapse amptenaar, Transkei, verskuif die hoofkwartier van die FAMP na Maseru in 1869
- Walter Curry (*Kanaal-eilande, 1849 - †Oatlands (huis), Grahamstad, 7 Junie 1872). soldaat, “sir”
- Robert Green Scott (*Whittlesea, Cambridge, 22 Aprill 1857 - †Wynberg, 3 Oktober 1918). Sluit op 20-jarige ouderdom by die FAMP aan, neem deel aan die Negende Grensoorlog, verwerf die Victoriakruis in 1879
- Hans Garrett Moore (*Dublin, 1835 - †Lough, Derg, Ierland, 6 Oktober 1889). Eerste ontvanger van ‘n Victoriakruis in die Kaapkolonie na Slag by Draaibosch, later bevelvoerder van die FAMP
- Scotty Smith. Hy het in 1877 na die Kaapkolonie gekom en by die FAMP aangesluit.
Lees ook
[wysig | wysig bron]Bibliografie
[wysig | wysig bron]- Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 3. Kaapstad: Nasou, 1971
- Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 8. Kaapstad: Nasou, 1973. ISBN 0-625-00324-1