Garima-evangelies
Die Garima-evangelies is drie antieke Ge'ez-manuskripte wat al vier evangelies bevat, sowel as bykomende materiaal soos lyste van die evangeliehoofstukke.[1] Die vroegste een, Garima 2, is vermoedelik die oudste oorblywende, volledige, geïllustreerde Christelike manuskrip.[2][3]
Volgens kloostertradisie is die eerste twee manuskripte omstreeks 500 n.C. saamgestel,[2] 'n datum wat deur onlangse radiokoolstofdatering ondersteun word. Monsters van Garima 2 dui op omstreeks 390-570 n.C. en van Garima 1 op omstreeks 530-660 n.C.[4] Die derde manuskrip dateer vermoedelik uit 'n later tydperk.
Beskrywing
[wysig | wysig bron]Die kunswerk in die Garima-evangelies stem ooreen met Christelike kunswerk in die laat Koptiese Egipte, Nubië en Himjar (Jemen).[5] Die manuskripte verskaf saam die grootste bewys van die Ethiopiese weergawe van die evangelies en is gebruik vir proeftekste vir die skepping van belangrike uitgawes van die Ethiopiese evangelies deur Rochus Zuurmond (Markus, 1989; Matteus, 2001) en Michael G. Wechsler (Johannes, 2005). Hulle verteenwoordig as sulks die vroegste getuienis van vroeë Bisantynse tekste van die evangelies. Dit is ook sover bekend die oudste bewaarde Ethiopiese manuskripte.
Die evangelies word in Ethiopië se Abba Garima-klooster gehou. Hulle het sover bekend nog nooit die klooster verlaat nie.[3] Omdat die omringende gebied van die 9de tot 14de eeu deur Moslems beset is, is dit egter moontlik dat hulle vir eeue in 'n grot weggesteek en toe herontdek is.[6]
Die Garima-evangelies is geskep in 'n tyd toe baie vertalings in Ge'ez gedoen is vir die Christelike godsdiens en aanbidding. Ander voorbeelde hiervan uit min of meer dieselfde tyd sluit die tekste van die Aksoemitiese Versameling in.
Verwysings
[wysig | wysig bron]- ↑ Kim, Sergey (8 November 2022). "New Studies of the Structure and the Texts of Abba Garima Ethiopian Gospels". Afriques. Débats, méthodes et terrains d'histoire (in Engels) (13). doi:10.4000/afriques.3494. ISSN 2108-6796.
- ↑ 2,0 2,1 Taylor, Jerome (6 Julie 2010). "Unearthed, the ancient texts that tell story of Christianity". The Independent.
- ↑ 3,0 3,1 Bailey, Martin (Junie 2010). "Discovery of earliest illustrated manuscript". The Art Newspaper. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 3 Augustus 2016.
- ↑ Bausi, Alessandro (5 November 2013). "Ethiopia and the Mediterranean World in Late Antiquity: The Garimā Gospels in Context". Ethiopian Heritage Fund. p. 2. Geargiveer vanaf die oorspronklike (Summary of conference proceedings) op 3 Mei 2017. Besoek op 3 Mei 2017.
- ↑ McKenzie, Judith; Francis, Watson (2016). The Garima Gospels: early illuminated gospel books from Ethiopia. Manar al-Athar, University of Oxford. ISBN 978-0-9954946-0-2. OCLC 960710235.
- ↑ "Research uncovers lost African school of painting" Geargiveer 6 Maart 2014 op Wayback Machine Martin Bailey, The Art Newspaper, December 2013.
Skakels
[wysig | wysig bron]
Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
