Gaan na inhoud

Groenlandhaai

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie

Groenlandhaai
Wetenskaplike klassifikasie edit
Domein: Eukaryota
Koninkryk: Animalia
Filum: Chordata
Klas: Chondrichthyes
Orde: Squaliformes
Familie: Somniosidae
Genus: Somniosus
Spesie:
S. microcephalus
Binomiale naam
Somniosus microcephalus
Verspreidingsgebied van die Groenlandhaai
Sinonieme

Die Groenlandhaai (Somniosus microcephalus), ook bekend as die gurryhaai of gryshaai, is 'n groot haai van die familie Somniosidae ("slaperhaaie"), nou verwant aan die Stille Oseaan-slaperhaai en Suidelike slaperhaai.[2] Hulle kom in die Noord-Atlantiese en Arktiese Oseane voor en is bekend vir hul buitengewone langlewendheid, hoewel hulle swak bestudeer word as gevolg van die diepte en afgeleë ligging van hul natuurlike habitat.[3]

Groenlandhaaie het die langste lewensduur van enige bekende gewerwelde diere, wat na raming tussen 250 en 500 jaar is.[4] Hulle is van die grootste bekende haaispesies, met 'n maksimum bevestigde lengte van 6,4 m (21 vt) en 'n massa van meer as 1 000 kg (2 200 lb). Hulle bereik seksuele volwassenheid op ongeveer 150 jaar, en hul kleintjies word lewend gebore na 'n geraamde dragtigheidstydperk van 8 tot 18 jaar.[5] Die haai is 'n algemene voeder wat 'n verskeidenheid beskikbare voedselsoorte verbruik, insluitend aas.[6]

Groenlandse haaivleis is giftig vir soogdiere as gevolg van die hoë vlakke van trimetielamien-N-oksied,[7] hoewel 'n behandelde vorm daarvan in Ysland geëet word as 'n lekkerny bekend as "kæstur hákarl".[8] Omdat hulle diep in afgeleë dele van die noordelike oseane leef, word Groenlandhaaie nie as 'n bedreiging vir mense beskou nie. 'n Moontlike aanval het in Augustus 1936 op twee Britse vissers plaasgevind, maar die spesie is nooit geïdentifiseer nie.[9]

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. Kulka, D.W.; Cotton, C.F.; Anderson, B.; Derrick, D.; Herman, K.; Dulvy, N.K. (2020). "Somniosus microcephalus". IUCN Red List of Threatened Species. 2020: e.T60213A124452872. doi:10.2305/IUCN.UK.2020-3.RLTS.T60213A124452872.en. Besoek op 19 November 2021.
  2. Yano, Kazunari; Stevens, John D.; Compagno, Leonard J.V. (2004). "A review of the systematics of the sleeper shark genus Somniosus with redescriptions of Somniosus antarcticus and Somniosus (Rhinoscymnus) longus (Squaliformes: Somniosidae)". Ichthyological Research. 51 (4): 360–373. Bibcode:2004IchtR..51..360Y. doi:10.1007/s10228-004-0244-4. S2CID 38054192.
  3. "This shark lives for centuries. Scientists discover how it resists aging". Yahoo Life (in American English). 27 Julie 2024. Besoek op 31 Julie 2024.
  4. "How long do Greenland sharks live?". National Ocean Service. Besoek op 2 Junie 2021.
  5. Augustine, Starrlight; Lika, Konstadia; Kooijman, Sebastiaan A.L.M. (1 Desember 2017). "Comment on the ecophysiology of the Greenland shark, Somniosus microcephalus" (PDF). Polar Biology (in Engels). 40 (12): 2429–2433. Bibcode:2017PoBio..40.2429A. doi:10.1007/s00300-017-2154-8. hdl:1871.1/a6f1d885-5cd1-431f-8e85-540060915b6c. ISSN 1432-2056. S2CID 20852421.
  6. Nielsen, Julius; Hedeholm, Rasmus B.; Simon, Malene; Steffensen, John F. (1 Januarie 2014). "Distribution and feeding ecology of the Greenland shark (Somniosus microcephalus) in Greenland waters". Polar Biology (in Engels). 37 (1): 37–46. Bibcode:2014PoBio..37...37N. doi:10.1007/s00300-013-1408-3. ISSN 1432-2056. S2CID 17829168.
  7. Anthoni, Uffe; Christophersen, Carsten; Gram, Lone; Nielsen, Niels H.; Nielsen, Per (1991). "Poisonings from flesh of the Greenland shark Somniosus microcephalus may be due to trimethylamine". Toxicon. 29 (10): 1205–1212. Bibcode:1991Txcn...29.1205A. doi:10.1016/0041-0101(91)90193-U. PMID 1801314.
  8. Durst, Sidra (2012). [&pg=PA91 Groenlandhaai op Google Boeke "Hákarl"]. In Deutsch, Jonathan; Murakhver, Natalya (reds.). They Eat That? A cultural encyclopedia of weird and exotic food from around the world. Bloomsbury Publishing USA. pp. 91–92. ISBN 978-0-313-38059-4. {{cite book}}: Check |chapter-url= value (hulp)
  9. Bhanot, Manisha (4 Oktober 2022) [12 August 2021]. "The mariner's 'mare - remembering a Grimsby hero who fought off a shark". Grimsby Live. Besoek op 7 Februarie 2025.

Eksterne skakel

[wysig | wysig bron]