Gaan na inhoud

Gustav Stresemann

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie

Gustav Ernst Stresemann (10 Mei 18783 Oktober 1929) was 'n Duitse staatsman tydens die Republiek Weimar wat van Augustus tot November 1923 as kanselier van Duitsland en van 1923 tot 1929 as minister van buitelandse sake gedien het. Sy mees noemenswaardige prestasie was die versoening tussen Duitsland en Frankryk, waarvoor hy en die Franse premier Aristide Briand die Nobelprys vir Vrede in 1926 ontvang het. Gedurende 'n tydperk van politieke onstabiliteit en brose, kortstondige regerings, is Stresemann by sy dood gesien as "die persoon wat die onseker balans van die politieke stelsel gehandhaaf het".

Stresemann het die Universiteit van Berlyn en die Universiteit van Leipzig bygewoon, waar hy politieke ekonomie, geskiedenis en internasionale reg gestudeer het en sy visie van liberalisme en nasionalisme ontwikkel het, 'n kombinasie van sienings wat sy politieke loopbaan sou definieer. Nadat hy sy doktorsgraad verwerf het, het Stresemann in handelsverenigings gewerk voordat hy die politiek betree het. In 1907 is hy verkies tot die Reichstag as 'n afgevaardigde vir die Nasionale Liberale Party. Hy het sy setel in 1912 verloor, maar is twee jaar later herkies. Tydens die Eerste Wêreldoorlog was hy 'n uitgesproke voorstander van Duitse militarisme en ekspansionisme. Vrygestel van oorlogsdiens weens swak gesondheid, het hy geleidelik die de facto leier van die Nasionale Liberale geword voordat hy die party formeel in 1917 oorgeneem het. Duitsland se nederlaag en die val van die Hohenzollern-monargie was 'n groot skok vir Stresemann, wat hom gedwing het om sy vorige posisies geleidelik te heroorweeg. Hy het die Duitse Volksparty (DVP) gestig en, ten spyte van sy eie monargistiese oortuigings, teësinnig Weimar-demokrasie aanvaar en oop geword vir samewerking met die sentrum en die linkerkant.

In Augustus 1923 is Stresemann as kanselier en minister van buitelandse sake van 'n groot koalisieregering aangewys. Tydens sy kort kanselierskap het hy die beleid van passiewe weerstand teen die Frans-Belgiese besetting van die Ruhrgebied laat vaar en die Rentenmark ingestel in 'n (relatief suksesvolle) poging om hiperinflasie in die land te tem. In November het Stresemann se herskommelde regering ineengestort nadat die Sosiaal-Demokrate uit die koalisie onttrek het. Hy het as kanselier bedank na 'n mosie van wantroue, maar het as minister van buitelandse sake in die nuwe regering onder leiding van Wilhelm Marx gebly. Sy eerste groot diplomatieke sukses was die Dawes-plan van 1924, wat Duitsland se algehele herstelverpligting verminder het. Dit is gevolg deur die Locarno-verdrae in 1925, wat Duitsland se na-oorlogse westelike grense bevestig het, vrede met Frankryk gewaarborg het en 'n jaar later tot Duitsland se toelating tot die Volkebond gelei het. Stresemann het ook gepoog om die betrekkinge met die Sowjetunie te verbeter deur die Verdrag van Berlyn van 1926. In 1928 het hy toesig gehou oor Duitsland se deelname aan die Kellogg-Briand-pakt, waarin die ondertekenende state belowe het om nie oorlog te gebruik om internasionale konflikte op te los nie.

Bronnelys

[wysig | wysig bron]
  • Cornebise, Alfred E. "Gustav Stresemann and the Ruhr Occupation: the Making of a Statesman." European Studies Review 2.1 (1972): 43–67
  • Enssle, Manfred J (1980). Stresemann's Territorial Revisionism: Germany, Belgium, and the Eupen-Malmédy Question 1919–1929. Steiner. ISBN 978-3-515-02959-9.
  • Evans, Richard J. (2003). The Coming of the Third Reich. New York: Penguin Press. ISBN 978-0141009759.

Historgrafie

[wysig | wysig bron]
  • Enssle, Manfred J. "Stresemann's Diplomacy Fifty Years after Locarno: Some Recent Perspectives." Historical Journal 20.4 (1977): 937–948.
  • Gatzke, Hans W. "Gustav Stresemann: A Bibliographical Article." Journal of Modern History 36#1 (1964): 1-13.
  • Grathwol, Robert. "Stresemann revisited." European Studies Review 7.3 (1977): 341–352
  • Grathwol, Robert. “Gustav Stresemann: Reflections on His Foreign Policy.” Journal of Modern History, 45#1 (1973), pp. 52–70.

Eksterne skakels

[wysig | wysig bron]