Israel-Irannese Oorlog
| Israel-Irannese Oorlog | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Ontploffings in Teheran na Israeliese lugaanvalle | |||||||
| |||||||
| Strydende partye | |||||||
Houthi-beweging[1] | |||||||
| Aanvoerders | |||||||
(eerste minister van Israel) (president van die VSA) |
(opperleier van Iran) (president van Iran) | ||||||
Die Israel-Irannese Oorlog of die Twaalf-dag-oorlog was ’n gewapende konflik tussen Israel en Iran wat van 13 tot 24 Junie 2025 geduur het. Dit het uitgebreek toe die Israeliese Verdedigingsmagte deur uitgebreide lugaanvalle, onder die kodenaam "Operasie Stygende Leeu", verskeie persele in Iran aangeval het wat, volgens Israel se Eerste Minister Benjamin Netanyahu, gebruik word vir die vervaardiging van kernwapens.[2][3] Op dieselfde aand het Iran ’n grootskaalse vergeldingsaanval teen Israel van stapel gestuur, en meer as 150 ballistiese missiele en meer as 100 hommeltuie afgevuur onder die kodenaam "Operasie Ware Belofte III".[4] Die vyandighede het sedertdien daagliks voortgeduur en het baie materiële skade en honderde slagoffers in beide lande veroorsaak. Op 16 Junie het Israel beweer dat dit “volle lugbeheer” oor die Irannese hoofstad Teheran bereik het.[5]
In die vroeë oggend van 22 Junie het die Verenigde State by die oorlog aangesluit deur drie Irannese kernnavorsingsfasiliteite met swaar bunkerbrekerbomme wat van B-2-bomwerpers afgewerp is, te vernietig.[6][7] Iran het op 23 Junie gereageer met 'n "simboliese" vergeldingsaanval op 'n Amerikaanse militêre basis in Katar.[8]
Later dieselfde aand het Donald Trump op sy Truth Social-netwerk aangekondig dat Israel en Iran ooreengekom het oor 'n wapenstilstand wat binne die volgende 24 uur in plek sou wees, en wat volgens Trump 'n einde aan die 12-dae-oorlog sou beteken.[9] Sedertdien het die gevegte gestaak, maar die dreigende retoriek het steeds voortbestaan.
Agtergrond
[wysig | wysig bron]Iran weier om Israel te erken sedert die Islamitiese Rewolusie in 1979. Iran voer ’n sogenaamde volmagoorlog teen Israel, onder andere deur die Houthi-beweging in Jemen en die Hezbollah-milisie in Libanon. Israel het op sy beurt aanvalle op Irannese ambassadepersoneel uitgevoer, en ook probeer om Iran se kernnavorsingsprogram met ’n rekenaarvirus – die sogenaamde Stuxnet – te belemmer.[10][11] Die Amerikaanse president Donald Trump het ook gedreig om Iran te bombardeer indien die land sy kernwapenprogram herbegin.[12] Hierdie faktore het toekomstige konflikte tussen Israel en Iran hoogs waarskynlik gemaak, hetsy as ’n voortsetting van die oorlog in Junie 2025, of as ’n heeltemal nuwe. In hierdie opsig kon die Israel-Irannese-oorlog vergelyk word met die Korea-oorlog, waar die gevegte in 1953 geëindig het, maar waar geen vredesverdrag ooit onderteken is nie.
Verdere Israelies-Amerikaanse aanvalle op Iran in Februarie 2026
[wysig | wysig bron]Op 28 Februarie 2026 is gekoördineerde aanvalle teen Iran geloods deur Israel en die Verenigde State, nadat die leiers van laasgenoemde twee lande van mening was dat Iran se leierskap nie sy verpligtinge nagekom het om die produksie van kernwapens te staak nie.[13][14][15]
Verwysings
[wysig | wysig bron]- ↑ "Yemen's Houthis target Israel with ballistic missiles in coordination with Iran". Reuters. Besoek op 16 Junie 2025.
- ↑ "Netanyahu Says Operation 'Rising Lion' Will Last 'as Many Days as It Takes'". The Wall Street Journal.
- ↑ "Israel launches Operation Rising Lion to target Iran's nuclear threat". The Jerusalem Post. 13 Junie 2025.
- ↑ "Iran retaliates by launching ballistic missiles at Israel". BBC. 13 Junie 2025. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 16 Junie 2025. Besoek op 16 Junie 2025.
- ↑ "Israel-Iran live updates: Israel claims 'full' aerial control over Tehran". aol.com. 16 Junie 2025. Besoek op 16 Junie 2025.
- ↑ "US B-2 bombers involved in Iran strikes, U.S. official says". Reuters. 22 Junie 2025. Besoek op 22 Junie 2025.
- ↑ "US strike on Iran is loaded with risks for Trump". BBC News. 22 Junie 2025. Besoek op 22 Junie 2025.
- ↑ "Analysis: Iran's attack on US air base in Qatar highly symbolic". Gazeta Express. 23 Junie 2025. Besoek op 24 Junie 2025.
- ↑ "Trump announces Israel and Iran have agreed to a ceasefire". CBS News. 23 Junie 2025. Besoek op 24 Junie 2025.
- ↑ "Syria says Israeli strike in Damascus killed civilians". BBC News. 9 Oktober 2024. Besoek op 28 Junie 2025.
- ↑ "How CIA, Mossad Used A Computer Virus To Dismantle Iran's Nuclear Program". NDTV World. 21 September 2024. Besoek op 28 Junie 2025.
- ↑ "Trump lambasts Khamenei, says he'd bomb Iran if nuclear activities restart". Al Jazeera. 27 Junie 2025. Besoek op 28 Junie 2025.
- ↑ "Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran". Yahoo News (in Engels). 28 Februarie 2026. Besoek op 28 Februarie 2026.
- ↑ "Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran - The Boston Globe". BostonGlobe.com (in Engels). Besoek op 28 Februarie 2026.
- ↑ "Israel Launches 'Preemptive Strike' On Iran; Explosions Reported In Tehran". Free Press Journal (in Engels). Besoek op 28 Februarie 2026.