Maropene Ramokgopa
| Maropene Ramokgopa | |
Ramokgopa in 2019 | |
Minister in die die Presidensie Verantwoordelik vir Beplanning, Monitering en Evaluering | |
| Ampsbekleër | |
| Termynaanvang 7 Maart 2023 | |
| President | Cyril Ramaphosa |
|---|---|
| Voorafgegaan deur | Posisie geskep |
Waarnemende Minister van Sport, Kunste en Kultuur | |
| Ampstermyn 7 Junie 2024 – 19 Junie 2024 | |
| President | Cyril Ramaphosa |
| Voorafgegaan deur | Zizi Kodwa |
| Opgevolg deur | Gayton McKenzie |
Lid van die Nasionale Vergadering | |
| Ampsbekleër | |
| Termynaanvang 6 Februarie 2023 | |
| President | Cyril Ramaphosa |
| Voorafgegaan deur | Masefako Dikgale |
Adjunk Sekretaris Generaal van die ANC | |
| Ampsbekleër | |
| Termynaanvang 19 Desember 2022 | |
| Voorafgegaan deur | Jessie Duarte |
Persoonlike besonderhede | |
| Gebore | 30 September 1963 Polokwane, Suid-Afrika |
| Nasionaliteit | |
| Politieke party | African National Congress |
Maropene Ramokgopa (gebore 31 Desember 1979) is 'n Suid-Afrikaanse politikus wat sedert Maart 2023 die Minister in die Presidensie is wat verantwoordelik is vir Beplanning, Monitering en Evaluering. Sy is sedert Februarie 2023 'n Lid van die Nasionale Vergadering en sedert Desember 2022 die Tweede Adjunk-Sekretaris-Generaal van die African National Congress (ANC). Sy is ook die koördineerder van die interim-taakspan wat in Junie 2022 aangestel is om die ANC-vroueliga te lei.
Voordat sy in 2023 by die regering aangesluit het, het Ramokgopa verskeie poste in die diplomatieke en staatsdiens beklee, insluitend as Konsul-Generaal in Mumbai, Indië, en, mees onmiddellik, as 'n spesiale adviseur vir President Cyril Ramaphosa. Sy was die Burgemeester van die Noord-Kaap se Siyanda-distriksmunisipaliteit van 2006 tot 2009.
Vroeë lewe
[wysig | wysig bron]Ramokgopa is op 31 Desember 1979 in Polokwane in die voormalige Transvaal gebore en het grootgeword in Lebowakgomo, 'n dorpsgebied buite Polokwane.[1] Sy is 'n voormalige studente-aktivis.[2]
Vroeë loopbaan
[wysig | wysig bron]Ramokgopa het in 2005 'n wyksraadslid vir die African National Congress (ANC) geword, waar sy in die Kgatelopele Plaaslike Munisipaliteit in die Noord-Kaap gedien het.[1] Van 2006 tot 2009 het sy as uitvoerende burgemeester van die Noord-Kaap se Siyanda Distriksmunisipaliteit gedien;[1] sy was slegs 26 ten tyde van haar verkiesing.[3] Daarna, van 2009 tot 2013, het sy die staatsdiens betree as bestuurder van die Noord-Kaapse Premier se Kantoor oor die Status van Vroue.[1]
Sy is in 2008 verkies tot die Nasionale Uitvoerende Komitee van die ANC Vroueliga (ANCWL) en, onder ANCWL-president Angie Motshekga, het sy later 'n bestuursposisie in die liga beklee en die Jong Vrouelessenaar byeengeroep.[4] Sy was ook op die Nasionale Uitvoerende Komitee van die ANC-jeugliga en is aangestel in 'n tussentydse taakspan wat die Jeugliga gelei het nadat die leierskapskorps in 2013 deur die hoofstroom ANC ontbind is.[5] Sy het ook op die raad van die Nasionale Jeugontwikkelingsagentskap gedien. [2]
In 2014 het Ramokgopa begin werk as 'n bestuurder in die kantoor van die Minister van Internasionale Betrekkinge en Samewerking, 'n pos wat toe deur Maite Nkoana-Mashabane gevul is.[1] Sy het die ministerie in 2016 verlaat toe president Jacob Zuma haar as Suid-Afrikaanse konsul-generaal in Mumbai, Indië, aangestel het.[3][6] Met haar terugkeer na Suid-Afrika het president Cyril Ramaphosa haar as sy spesiale adviseur oor internasionale betrekkinge in die presidentskap aangestel,[7] aanvanklik as sy hoofadviseur by die Afrika-Unie.[8] In Oktober 2021 was sy een van vyf spesiale gesante wat deur Ramaphosa aangestel is om met koning Mswati te skakel tydens pro-demokrasie-protesoptogte in die naburige Eswatini.[5][2]
Sy is in 2022 verkies tot die Provinsiale Uitvoerende Komitee van die Limpopo-tak van die ANC.[3] Aan die einde van Junie 2022 het die ANC se Nasionale Uitvoerende Komitee haar as koördineerder van die tussentydse taakspan van die ANCWL aangestel; In hierdie hoedanigheid sal sy, saam met taakspan-sameroeper Baleka Mbete, die liga lei totdat 'n nuwe leierskapskorps verkies word.[9]
Verkiesing as Adjunk-Sekretaris-Generaal
[wysig | wysig bron]Met haar terugkeer na Suid-Afrika, voor die ANC se 55ste Nasionale Konferensie, is Ramokgopa beskou as 'n ondersteuner van Ramaphosa se veldtog vir herverkiesing as ANC-president en as 'n sleutellid van die sogenaamde "vrouekoukus" binne die pro-Ramaphosa-kamp.[10][11] In September 2022 het die pro-Ramaphosa Provinsiale Uitvoerende Komitee van die Noord-Kaapse ANC Ramokgopa as 'n kandidaat vir Adjunk-sekretaris-generaal van die party onderskryf.[12] Sy was aanvanklik nie op die lys van kandidate ingesluit nie, maar sodra die konferensie in Desember 2022 begin het, het die party besluit om 'n nuwe posisie vir Tweede Adjunk-Sekretaris-Generaal te skep; Ramokgopa is van die vloer van die konferensie af genomineer om die pos te vul.[13]
Op 19 Desember het sy die verkiesing vir Tweede Adjunk-Sekretaris-Generaal gewen en 2 373 stemme verwerf teenoor die 1 948 wat Ronalda Nalumango ontvang het.[14] Sy dien saam met Eerste Adjunk-Sekretaris-Generaal Nomvula Mokonyane en onder Sekretaris-Generaal Fikile Mbalula.[14]
Nasionale regering
[wysig | wysig bron]Op 5 Februarie 2023 is berig dat Ramokgopa een van vier senior ANC-lede was wat die volgende dag as lid van die Nasionale Vergadering ingesweer sou word.[15][16] Ramokgopa is op 6 Februarie as 'n parlementslid ingesweer, saam met Paul Mashatile, Sihle Zikalala en Parks Tau.[17]
In 'n kabinetskommeling op 6 Maart 2023 het president Ramakgopa aangestel as minister in die presidensie verantwoordelik vir beplanning, monitering en evaluering.[18] Sy is die volgende dag ingesweer.[19]
Toe Zizi Kodwa moes bedank as minister van sport, kuns en kultuur ingevolge die interne beleid van die ANC (as gevolg van korrupsieklagte teen hom), is sy middel 2024 as waarnemende minister vir 'n kort tydperk aangestel, en is op 3 Julie 2024 opgevolg deur Gayton McKenzie.[20]
Ramokgopa is na die algemene verkiesing van 2024 heraangestel as Minister in die Presidensie Verantwoordelik vir Beplanning, Monitering en Evaluering, en is weer op 3 Julie 2024 ingehuldig.[20]
Omstredenheid
[wysig | wysig bron]In April 2026 is Maropene Ramokgopa geïmpliseer in bewerings rakende die ontvangs en nie-openbaarmaking van luukse voertuie wat na bewering deur Chinese verteenwoordigers geskenk is..[21] Ondersoekverslae beweer dat sy drie BAIC-sportnutsvoertuie (SNV's) aanvaar het wat oorspronklik bedoel was vir die African National Congress Women's League (ANCWL), waar sy as nasionale koördineerder gedien het.[22] Die voertuie was na bewering deel van 'n groep van vyf wat laat in 2023 geskenk is, wat na bewering vir privaat gebruik herlei is.[23]
Opposisiepartye, insluitend die Demokratiese Alliansie en ActionSA, het ondersoeke versoek en aangevoer dat die beweerde versuim om die voertuie tussen 2023 en 2025 in die Parlement se belangeregister te verklaar, 'n oortreding van die Uitvoerende Etiekkode kan wees.[24] Verslae beweer verder dat die voertuie wat met Ramokgopa verbind word, 'n gekombineerde waarde van ongeveer R1,5 miljoen gehad het en moontlik in die name van familielede of kennisse geregistreer was.[25]
Ramokgopa het die bewerings deur haar woordvoerder ontken en gesê dat sy geen voertuie van Chinese amptenare ontvang het nie.[23] Teen April 2026 is geen formele bevindinge van oortreding gemaak nie en die saak bly onderhewig aan politieke en potensiële parlementêre ondersoek.[23]
Verwysings
[wysig | wysig bron]- 1 2 3 4 5 "Maropene Ramokgopa, Ms". South African Government. Besoek op 26 April 2023.
- 1 2 3 Hunter, Qaanitah (21 Junie 2022). "Ramaphosa advisor touted to lead tentative ANC Women's League structure alongside Baleka Mbete". News24 (in American English). Besoek op 19 Desember 2022.
- 1 2 3 "ANC Women's League co-ordinator slams critics". Business Day (in Engels). 13 Julie 2022. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ Khumalo, Juniour (13 Julie 2022). "ANCWL coordinator Maropene Ramokgopa denies close proximity to Ramaphosa led to her appointment". News24 (in American English). Besoek op 19 Desember 2022.
- 1 2 "New ANC Women's League task team head says she won't do Ramaphosa's bidding". Business Day (in Engels). 10 Julie 2022. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ "SA should take a leaf out of India's SMMEs - SA Consul-General in Mumbai". IOL (in Engels). 19 Julie 2019. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ "Ramaphosa's international relations expert, Ramokgopa, sees her star continue to rise". Africa Intelligence (in Engels). 17 Oktober 2022. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ "'I was not given this position, I fought for it,' says AU chief advisor". Sowetan (in Engels). 14 Augustus 2020. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ "ANC appoints Baleka Mbete to lead women's league task team". Business Day (in Engels). 30 Junie 2022. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ Matlala, George (31 Oktober 2022). "CR22 campaign chaos as mistrust intensifies". Sunday World (in Engels). Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ "Move to push Senzo Mchunu for ANC deputy president foiled at 'CR caucus' meeting". Herald (in Engels). 1 Desember 2022. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ Ndaba, Baldwin (20 September 2022). "Northern Cape ANC endorses Cyril Ramaphosa, Gwede Mantashe for top six". African News Agency (in Engels). Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ Merten, Marianne (18 Desember 2022). "Leadership nominations finalised after delays and horse-trading amid plentiful slate permutations". Daily Maverick (in Engels). Besoek op 19 Desember 2022.
- 1 2 "Ramaphosa wins big with four allies in top seven". City Press (in American English). 19 Desember 2022. Besoek op 19 Desember 2022.
- ↑ Motsoere, Gloria. "ANC to swear in new MPs after wave of recent resignations". ewn.co.za (in Engels). Besoek op 5 Februarie 2023.
- ↑ Mkhwanazi, Siyabonga. "ANC 2nd deputy secretary-general Maropene Ramokgopa headed for Parliament" (in Engels). Besoek op 5 Februarie 2023.
- ↑ Ludidi, Velani (6 Februarie 2023). "THE SHUFFLE: Edging closer to Cabinet, Paul Mashatile and three other ANC members sworn in as MPs". Daily Maverick (in Engels). Besoek op 6 Februarie 2023.
- ↑ "President Cyril Ramaphosa: New members of National Executive | South African Government". www.gov.za. Besoek op 6 Maart 2023.
- ↑ "LIVESTREAM | New Ministers, deputies sworn in | eNCA". www.enca.com (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 7 Maart 2023. Besoek op 7 Maart 2023.
- 1 2 "Historic day for SA as government of national unity ministers take oath of office". Daily Maverick. 3 Julie 2024. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 3 Julie 2024. Besoek op 7 Julie 2024.
- ↑ "Exclusive: Second Cabinet minister implicated in Chinese SUV scandal". Daily Maverick. 14 April 2026. Besoek op 22 April 2026.
- ↑ "Exclusive: Second Cabinet minister implicated in Chinese SUV scandal". Daily Maverick. 14 April 2026. Besoek op 22 April 2026.
- 1 2 3 "Calls for investigation into Cabinet ministers' luxury vehicle scandal". Nova News. April 2026. Besoek op 22 April 2026.
- ↑ "Another SUV scandal rocks Parliament: Minister accused of failing to disclose gifts". IOL. 14 April 2026. Besoek op 22 April 2026.
- ↑ "Another SUV scandal rocks Parliament: Minister accused of failing to disclose gifts". IOL. 14 April 2026. Besoek op 22 April 2026.