Martin Bormann

Martin Ludwig Bormann (17 Junie 1900 – 2 Mei 1945) was 'n Duitse Nazi-partybeampte en hoof van die Nazi-partykanselierskap, privaatsekretaris van Adolf Hitler, en 'n oorlogsmisdadiger. Bormann het geweldige mag verkry deur sy posisie as Hitler se privaatsekretaris te gebruik om die vloei van inligting en toegang tot Hitler te beheer. Hy het sy posisie gebruik om 'n uitgebreide burokrasie te skep en soveel as moontlik by die besluitneming te betrek.
Bormann het in 1922 by 'n paramilitêre Freikorps-organisasie aangesluit terwyl hy as bestuurder van 'n groot landgoed gewerk het. Hy het byna 'n jaar tronkstraf uitgedien as medepligtige van sy vriend Rudolf Höss (later kommandant van die Auschwitz-konsentrasiekamp) in die moord op Walther Kadow. Bormann het in 1927 by die Nazi-party en in 1937 by die Schutzstaffel (SS) aangesluit. Hy het aanvanklik in die party se versekeringsdiens gewerk en in Julie 1933 na die kantoor van Adjunk-Führer Rudolf Hess oorgeplaas, waar hy as stafhoof gedien het.
Bormann het aanvaarding in Hitler se binnekring gekry en hom oral vergesel, terwyl hy inligtingsessies en opsommings van gebeure en versoeke verskaf het. Hy is op 12 April 1943 as Hitler se persoonlike sekretaris aangestel. Na Hess se solo-vlug na Brittanje op 10 Mei 1941 om vredesonderhandelinge met die Britse regering te soek, het Bormann Hess se vorige pligte oorgeneem, met die titel van Hoof van die Parteikanzlei (Partykanselierskap). Hy het finale goedkeuring oor staatsdiensaanstellings gehad, wetgewing hersien en goedgekeur, en teen 1943 de facto beheer oor alle binnelandse sake gehad. Bormann was een van die voorste voorstanders van die voortdurende vervolging van die Christelike kerke en was ten gunste van die harde behandeling van Jode en Slawiërs in die gebiede wat deur Duitsland tydens die Tweede Wêreldoorlog verower is.
Bormann het op 16 Januarie 1945 saam met Hitler na die Führerbunker in Berlyn teruggekeer toe die Rooi Leër die stad genader het. Nadat Hitler selfmoord gepleeg het, het Bormann en ander op 2 Mei probeer om uit Berlyn te vlug om gevangeneming deur die Sowjets te vermy. Bormann het waarskynlik selfmoord gepleeg op 'n brug naby Lehrter-stasie. Sy liggaam is op 8 Mei 1945 naby begrawe, maar is eers in 1973 gevind en as Bormann s'n bevestig; die identifikasie is in 1998 deur DNS-toetse herbevestig. Die vermiste Bormann is in absentia deur die Internasionale Militêre Tribunaal in die Neurenberg-verhore van 1945 en 1946 verhoor. Hy is skuldig bevind aan Oorlogmisdaad en Misdade teen die Mensdom en ter dood veroordeel deur te hang.
Bronnelys
[wysig | wysig bron]- Bartrop, Paul R.; Dickerman, Michael, reds. (2017). The Holocaust: An Encyclopedia and Document Collection. Vol. 1. Sanda Barbara; Denver: ABC-CLIO. ISBN 978-1-4408-4083-8.
- Beevor, Antony (2002). Berlin: The Downfall 1945. New York: Viking-Penguin. ISBN 978-0-670-03041-5.
- "Bormann's body 'identified'". BBC News. 4 Mei 1998. Besoek op 13 Mei 2025.
- Bullock, Alan (1999) [1952]. Hitler: A Study in Tyranny. New York: Konecky & Konecky. ISBN 978-1-56852-036-0.
- "Datenbank der deutschen Parlamentsabgeordneten, Basis: Parlamentsalmanache/Reichstagshandbücher 1867–1938". Verhandlungen des Deutschen Reichstags. Besoek op 24 Maart 2025.
- Evans, Richard J. (2005). The Third Reich in Power. New York: Penguin Group. ISBN 978-0-14-303790-3.
- Evans, Richard J. (2008). The Third Reich at War. New York: Penguin Group. ISBN 978-0-14-311671-4.
- Fest, Joachim C. (1970). The Face of the Third Reich: Portraits of the Nazi Leadership. New York: Pantheon. ISBN 978-0-394-73407-1.
- Hamilton, Charles (1984). Leaders & Personalities of the Third Reich, Vol. 1. San Jose, CA: R. James Bender Publishing. ISBN 0-912138-27-0.
- "Hitler's last days: Preparations for death". Security Service (MI5). Besoek op 8 Januarie 2020.
- Joachimsthaler, Anton (1999) [1995]. The Last Days of Hitler: The Legends, the Evidence, the Truth. Trans. Helmut Bögler. London: Brockhampton Press. ISBN 978-1-86019-902-8.
- Karacs, Imre (4 Mei 1998). "DNA test closes book on mystery of Martin Bormann". The Independent. London: Independent Print Limited. Besoek op 8 Januarie 2020.
- Kershaw, Ian (2008). Hitler: A Biography. New York: W.W. Norton & Co. ISBN 978-0-393-06757-6.
- Lang, Jochen von (1979). The Secretary. Martin Bormann: The Man Who Manipulated Hitler. New York: Random House. ISBN 978-0-394-50321-9.
- Le Tissier, Tony (2010) [1999]. Race for the Reichstag: The 1945 Battle for Berlin. Barnsley, South Yorkshire: Pen and Sword. ISBN 978-1-84884-230-4.
- Levy, Alan (2006) [1993]. Nazi Hunter: The Wiesenthal File (Revised 2002 uitg.). London: Constable & Robinson. ISBN 978-1-84119-607-7.
- Longerich, Peter (2012). Heinrich Himmler: A Life. Oxford; New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-959232-6.
- McGovern, James (1968). Martin Bormann. New York: William Morrow & Company. OCLC 441132.
- Miller, Michael (2006). Leaders of the SS and German Police, Vol. 1. San Jose, CA: R. James Bender. ISBN 978-93-297-0037-2.
- Moll, Martin (2016). Spencer C. Tucker (red.). World War II: The Definitive Encyclopedia and Document Collection [5 volumes]. Vol. 1. Santa Barbara; Denver: ABC-CLIO. ISBN 978-1-4408-4593-2.
- Mosse, George (2003). Nazi Culture: Intellectual, Cultural and Social Life in the Third Reich. Madison, WI: University of Wisconsin Press. ISBN 978-0-299-19304-1.
- Nilsson, Mikael (2020). Hitler Redux: The Incredible History of Hitler's So-Called Table Talks (in Engels). London; New York: Routledge. ISBN 978-1-000-17329-1.
- Overy, Richard (2005) [2004]. The Dictators: Hitler's Germany and Stalin's Russia. London: Penguin. ISBN 978-0-14-191224-0.
- Rees, Laurence Kershaw, Ian, consultant) (2012). The Dark Charisma of Adolf Hitler (television documentary). UK: BBC. Besoek op 8 Januarie 2020.
- Schirrmacher Thomas (2007). Hitlers Kriegsreligion. Die Verankerung der Weltanschauung Hitlers in seiner religiösen Begrifflichkeit und seinem Gottesbild.
- Sereny, Gitta (1996) [1995]. Albert Speer: His Battle With Truth. New York: Vintage. ISBN 978-0-679-76812-8.
- Shirer, William L. (1960). The Rise and Fall of the Third Reich. New York: Simon & Schuster. LCCN 60-6729.
- Speer, Albert (1971) [1969]. Inside the Third Reich. New York: Avon. ISBN 978-0-380-00071-5.
- Steigmann-Gall, Richard (2003). The Holy Reich: Nazi Conceptions of Christianity, 1919–1945 (in Engels). Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-82371-5.
- Tofahrn, Klaus W. (2008). Das Dritte Reich und der Holocaust (in Duits). Frankfurt am Main: Peter Lang. ISBN 978-3-631-57702-8.
- "Traueranzeigen: Martin Bormann" (in Duits). Westfälische Rundschau. 15 Maart 2013. Besoek op 8 Januarie 2020.
- Trevor-Roper, Hugh (2002) [1947]. The Last Days of Hitler. London: Pan Books. ISBN 978-0-330-49060-3.
- Whiting, Charles (1996) [1973]. The Hunt for Martin Bormann: The Truth. London: Pen & Sword. ISBN 0-85052-527-6.
- Williams, Max (2015). SS Elite: The Senior Leaders of Hitler's Praetorian Guard. Vol. I. Fonthill Media LLC. ISBN 978-1-78155-433-3.
- Wilson, James (2013). Hitler's Alpine Headquarters (in Engels). Barnsley: Pen and Sword. ISBN 978-1-78303-004-0.
Eksterne skakels
[wysig | wysig bron]
Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Martin Bormann.