Gaan na inhoud

Metodologie

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Navorsing metodologie, ‘n visuele voorstelling.

In die mees algemene sin is metodologie die studie van navorsingsmetodes. Die term kan egter ook verwys na die metodes self of na die filosofiese bespreking van gepaardgaande agtergrondaannames. 'n Metode is 'n gestruktureerde prosedure om 'n sekere doel te bereik, soos om kennis te verkry of kennisaansprake te verifieer. Dit behels gewoonlik verskeie stappe, soos om 'n steekproef te kies, data uit hierdie steekproef in te samel en die data te interpreteer. Die studie van metodes behels 'n gedetailleerde beskrywing en analise van hierdie prosesse. Dit sluit evaluerende aspekte in, deur verskillende metodes te vergelyk. Op hierdie manier word beoordeel watter voordele en nadele hulle het en vir watter navorsingsdoelwitte hulle gebruik kan word. Hierdie beskrywings en evaluasies hang af van filosofiese agtergrondaannames. Voorbeelde is hoe om die bestudeerde verskynsels te konseptualiseer en wat bewyse daarvoor of daarteen uitmaak. Wanneer dit in die breedste sin verstaan word, sluit metodologie ook die bespreking van hierdie meer abstrakte kwessies in.

Metodologieë word tradisioneel verdeel in kwantitatiewe en kwalitatiewe navorsing. Kwantitatiewe navorsing is die hoofmetodologie van die natuurwetenskappe. Dit gebruik presiese numeriese metings. Die doel daarvan is gewoonlik om universele wette te vind wat gebruik word om voorspellings oor toekomstige gebeure te maak. Die dominante metodologie in die natuurwetenskappe word die wetenskaplike metode genoem. Dit sluit stappe soos waarneming en die formulering van 'n hipotese in. Verdere stappe is om die hipotese te toets met behulp van 'n eksperiment, om die metings met die verwagte resultate te vergelyk, en om die bevindinge te publiseer.

Kwalitatiewe navorsing is meer kenmerkend van die sosiale wetenskappe en gee minder prominensie aan presiese numeriese metings. Dit mik meer op 'n diepgaande begrip van die betekenis van die bestudeerde verskynsels en minder op universele en voorspellende wette. Algemene metodes wat in die sosiale wetenskappe gevind word, is opnames, onderhoude, fokusgroepe en die nominale groeptegniek. Hulle verskil van mekaar wat betref hul steekproefgrootte, die tipe vrae wat gevra word en die algemene omgewing. In onlangse dekades het baie sosiale wetenskaplikes begin om gemengde-metode navorsing te gebruik, wat kwantitatiewe en kwalitatiewe metodologieë kombineer.

Baie besprekings in metodologie handel oor die vraag of die kwantitatiewe benadering beter is, veral of dit voldoende is wanneer dit op die sosiale domein toegepas word. 'n Paar teoretici verwerp metodologie as 'n dissipline in die algemeen. Sommige voer byvoorbeeld aan dat dit nutteloos is aangesien metodes eerder gebruik as bestudeer moet word. Ander meen dat dit skadelik is omdat dit die vryheid en kreatiwiteit van navorsers beperk. Metodoloë reageer dikwels op hierdie besware deur te beweer dat 'n goeie metodologie navorsers help om op 'n doeltreffende manier tot betroubare teorieë te bekom. Die keuse van metode maak dikwels saak aangesien dieselfde feitelike materiaal tot verskillende gevolgtrekkings kan lei, afhangende van 'n mens se metode. Belangstelling in metodologie het in die 20ste eeu toegeneem as gevolg van die toenemende belangrikheid van interdissiplinêre werk en die struikelblokke wat doeltreffende samewerking belemmer.

Definisies

[wysig | wysig bron]

Die term "metodologie" word met 'n verskeidenheid betekenisse geassosieer. In die mees algemene gebruik verwys dit óf na 'n metode, na die veld van ondersoek wat metodes bestudeer, óf na filosofiese besprekings van agtergrondaannames betrokke by hierdie prosesse.[1][2][3] Sommige navorsers onderskei metodes van metodologieë deur te beweer dat metodes wyses van data-insameling is, terwyl metodologieë meer algemene navorsingstrategieë is wat bepaal hoe om 'n navorsingsprojek uit te voer.[1][4] In hierdie sin sluit metodologieë verskeie teoretiese verbintenisse oor die beoogde uitkomste van die ondersoek in.[5]

As metode

[wysig | wysig bron]
Navorsing metodologie en doelwit verkryging.

Die term "metodologie" word soms as 'n sinoniem vir die term "metode" gebruik. 'n Metode is 'n manier om 'n voorafbepaalde doelwit te bereik.[6][7][8] Dit is 'n beplande en gestruktureerde prosedure om 'n teoretiese of praktiese probleem op te los. In hierdie verband staan metodes in teenstelling met vrye en ongestruktureerde benaderings tot probleemoplossing.[7] Byvoorbeeld, beskrywende statistiek is 'n metode van data-analise, radiokoolstofdatering is 'n metode om die ouderdom van organiese voorwerpe te bepaal, soteer is 'n metode van kook, en projekgebaseerde leer is 'n opvoedkundige metode. Die term "tegniek" word dikwels as 'n sinoniem gebruik in beide die akademiese en die alledaagse diskoers. Metodes behels gewoonlik 'n duidelik gedefinieerde reeks besluite en aksies wat onder sekere omstandighede gebruik moet word, gewoonlik uitdrukbaar as 'n reeks herhaalbare instruksies. Die doel om die stappe van 'n metode te volg, is om die resultaat wat daardeur belowe word, te bewerkstellig. In die konteks van ondersoek kan metodes gedefinieer word as stelsels van reëls en prosedures om reëlmatighede van die natuur, samelewing en denke te ontdek.[6][7] In hierdie sin kan metodologie verwys na prosedures wat gebruik word om tot nuwe kennis te kom, of na tegnieke om voorafbestaande kennisaansprake te verifieer en te vervals.[9] Dit omvat verskeie kwessies rakende beide die insameling van data en die analise daarvan. Wat die insameling betref, behels dit die probleem van steekproefneming en hoe om die data-insameling self te doen, soos opnames, onderhoude of waarneming. Daar is ook talle metodes van hoe die versamelde data geanaliseer kan word deur statistieke of ander maniere om dit te interpreteer om interessante gevolgtrekkings te verkry.[10]

As studie van metodes

[wysig | wysig bron]

Baie teoretici beklemtoon egter die verskille tussen die terme "metode" en "metodologie".[1][7][2][11] In hierdie verband kan metodologie gedefinieer word as "die studie of beskrywing van metodes" of as "die analise van die beginsels van metodes, reëls en postulate wat deur 'n dissipline gebruik word".[12][13] Hierdie studie of analise behels die blootlegging van aannames en praktyke wat verband hou met die verskillende metodes en 'n gedetailleerde beskrywing van navorsingsontwerpe en hipotesetoetsing. Dit sluit ook evaluerende aspekte in: vorme van data-insameling, meetstrategieë en maniere om data te analiseer word vergelyk en hul voor- en nadele relatief tot verskillende navorsingsdoelwitte en situasies word beoordeel. In hierdie verband bied metodologie die vaardighede, kennis en praktiese leiding wat nodig is om wetenskaplike navorsing op 'n doeltreffende wyse uit te voer. Dit dien as 'n riglyn vir verskeie besluite wat navorsers in die wetenskaplike proses moet neem.[14][10]

Metodologie kan verstaan word as die middelgrond tussen konkrete, besondere metodes en die abstrakte en algemene kwessies wat deur die wetenskapsfilosofie bespreek word.[11][15] In hierdie verband kom metodologie na die formulering van 'n navorsingsvraag en help die navorsers om te besluit watter metodes in die proses gebruik moet word. Metodologie moet byvoorbeeld die navorser help om te besluit waarom een steekproefmetode in 'n spesifieke geval bo 'n ander verkieslik is, of watter vorm van data-analise waarskynlik die beste resultate sal lewer. Metodologie bereik dit deur metodes te verduidelik, te evalueer en te regverdig. Net soos daar verskillende metodes is, is daar ook verskillende metodologieë. Verskillende metodologieë bied verskillende benaderings tot hoe metodes geëvalueer en verduidelik word en kan dus verskillende voorstelle maak oor watter metode in 'n spesifieke geval gebruik moet word.[15][11]

Volgens Aleksandr Georgievich Spirkin is "[’n] metodologie 'n stelsel van beginsels en algemene maniere om teoretiese en praktiese aktiwiteit te organiseer en te struktureer, en ook die teorie van hierdie stelsel".[16][17] Helen Kara definieer metodologie as "’n kontekstuele raamwerk vir navorsing, ’n samehangende en logiese skema gebaseer op sienings, oortuigings en waardes, wat die keuses wat navorsers maak, lei".[18] Ginny E. Garcia en Dudley L. Poston verstaan metodologie óf as ’n komplekse versameling reëls en postulate wat navorsing lei óf as die analise van sulke reëls en prosedures. As ’n versameling reëls en postulate definieer ’n metodologie die onderwerp van analise sowel as die konseptuele gereedskap wat deur die analise gebruik word en die beperkings van die analise. Navorsingsprojekte word gewoonlik beheer deur ’n gestruktureerde prosedure bekend as die navorsingsproses. Die doel van hierdie proses word gegee deur ’n navorsingsvraag, wat bepaal watter soort inligting ’n mens van voorneme is om te bekom.[19][20]

As bespreking van agtergrondaannames

[wysig | wysig bron]

Sommige teoretici verkies 'n selfs breër begrip van metodologie wat nie net die beskrywing, vergelyking en evaluering van metodes behels nie, maar ook meer algemene filosofiese kwessies insluit. Een rede vir hierdie breër benadering is dat besprekings oor wanneer om watter metode te gebruik, dikwels verskeie agtergrondaannames as vanselfsprekend aanvaar, byvoorbeeld rakende die doel en aard van navorsing. Hierdie aannames kan soms 'n belangrike rol speel rakende watter metode om te kies en hoe om dit te volg.[14][11][21] Thomas Kuhn voer byvoorbeeld in sy The Structure of Scientific Revolutions aan dat wetenskappe binne 'n raamwerk of 'n paradigma funksioneer wat bepaal watter vrae gevra word en wat as goeie wetenskap tel. Dit gaan oor filosofiese meningsverskille oor beide hoe om die bestudeerde verskynsels te konseptualiseer, wat bewyse daarvoor en daarteen uitmaak, en wat die algemene doelwit van die navorsing daarvan is.[14][22][23] Dus, in hierdie breër sin, oorvleuel metodologie met filosofie deur hierdie aannames eksplisiet te maak en argumente daarvoor en daarteen aan te bied.[14] Volgens C. S. Herrman verduidelik 'n goeie metodologie die struktuur van die data wat geanaliseer moet word en help dit die navorsers om die verskynsels in 'n nuwe lig te sien. In hierdie opsig is 'n metodologie soortgelyk aan 'n paradigma.[3][15] 'n Soortgelyke siening word verdedig deur Spirkin, wat beweer dat 'n sentrale aspek van elke metodologie die wêreldbeskouing is wat daarmee gepaardgaan.[16]

Die bespreking van agtergrondaannames kan metafisiese en ontologiese kwessies insluit in gevalle waar dit belangrike implikasies vir die behoorlike navorsingsmetodologie het. Byvoorbeeld, 'n realistiese perspektief wat die waargenome verskynsels as 'n eksterne en onafhanklike werklikheid beskou, word dikwels geassosieer met 'n klem op empiriese data-insameling en 'n meer gedistansieerde en objektiewe houding. Idealiste, aan die ander kant, meen dat die eksterne werklikheid nie ten volle onafhanklik van die denke is nie en is dus geneig om ook meer subjektiewe tendense in die navorsingsproses in te sluit.[5][24][25]

Vir die kwantitatiewe benadering sluit filosofiese debatte in metodologie die onderskeid tussen die induktiewe en die hipoteties-deduktiewe interpretasie van die wetenskaplike metode in. Vir kwalitatiewe navorsing is baie basiese aannames gekoppel aan filosofiese posisies soos hermeneutiek, pragmatisme, Marxisme, kritiese teorie en postmodernisme.[14][26] Volgens Kuhn is 'n belangrike faktor in sulke debatte dat die verskillende paradigmas onvergelykbaar is. Dit beteken dat daar geen oorkoepelende raamwerk is om die botsende teoretiese en metodologiese aannames te beoordeel nie. Hierdie kritiek bevraagteken verskeie aannames van die kwantitatiewe benadering wat verband hou met wetenskaplike vooruitgang gebaseer op die bestendige ophoping van data.[14][22]

Ander besprekings van abstrakte teoretiese kwessies in die wetenskapsfilosofie word ook soms ingesluit.[6][9] Dit kan vrae insluit soos hoe en of wetenskaplike navorsing verskil van fiksionele skryfwerk, asook of navorsing objektiewe feite bestudeer eerder as om die verskynsels wat dit beweer te bestudeer, te konstrueer. In laasgenoemde sin het sommige metodoloë selfs beweer dat die doel van wetenskap minder is om 'n voorafbestaande werklikheid voor te stel en meer om 'n soort sosiale verandering teweeg te bring ten gunste van onderdrukte groepe in die samelewing.[14]

Verwante terme en kwessies

[wysig | wysig bron]

Viknesh Andiappan en Yoke Kin Wan gebruik die veld van prosesstelselingenieurswese om die term "metodologie" te onderskei van die nou verwante terme "benadering", "metode", "prosedure" en "tegniek".[27] Volgens hulle is "benadering" die mees algemene term. Dit kan gedefinieer word as "'n manier of rigting wat gebruik word om 'n probleem aan te spreek gebaseer op 'n stel aannames". 'n Voorbeeld is die verskil tussen hiërargiese benaderings, wat een taak op 'n slag op 'n hiërargiese wyse oorweeg, en gelyktydige benaderings, wat hulle almal gelyktydig oorweeg. Metodologieë is 'n bietjie meer spesifiek. Dit is algemene strategieë wat nodig is om 'n benadering te verwesenlik en kan verstaan word as riglyne vir hoe om keuses te maak. Dikwels word die term "raamwerk" as 'n sinoniem gebruik. 'n Metode is 'n nog meer spesifieke manier om die benadering prakties te implementeer. Metodologieë verskaf die riglyne wat navorsers help besluit watter metode om te volg. Die metode self kan verstaan word as 'n reeks tegnieke. 'n Tegniek is 'n stap wat geneem word wat waargeneem en gemeet kan word. Elke tegniek het 'n onmiddellike resultaat. Die hele reeks stappe word 'n "prosedure" genoem.[27][28] 'n Soortgelyke maar minder komplekse karakterisering word soms gevind in die veld van taalonderrig, waar die onderrigproses beskryf kan word deur 'n drievlak-konseptualisering gebaseer op "benadering", "metode" en "tegniek".[29]

Een vraag rakende die definisie van metodologie is of dit as 'n beskrywende of 'n normatiewe dissipline verstaan moet word. Die belangrikste verskil in hierdie verband is of metodologie bloot 'n waarde-neutrale beskrywing van metodes of wat wetenskaplikes werklik doen, bied. Baie metodoloë beoefen hul vak in 'n normatiewe sin, wat beteken dat hulle duidelike menings uitspreek oor die voor- en nadele van verskillende metodes. In hierdie verband gaan metodologie nie net oor wat navorsers werklik doen nie, maar oor wat hulle behoort te doen of hoe om goeie navorsing te doen.[14][8]

Benaderings

[wysig | wysig bron]

Teoretici onderskei dikwels verskillende algemene tipes of benaderings tot metodologie. Die mees invloedryke klassifikasie kontrasteer kwantitatiewe en kwalitatiewe metodologie.[4][30][19][16]

Kwantitatief en kwalitatief

[wysig | wysig bron]
Algemene benaderings tot metodologie.

Kwantitatiewe navorsing is nou verwant aan die natuurwetenskappe. Dit is gebaseer op presiese numeriese metings, wat dan gebruik word om tot presiese algemene wette te kom. Hierdie presisie word ook weerspieël in die doel om voorspellings te maak wat later deur ander navorsers geverifieer kan word.[4][8] Voorbeelde van kwantitatiewe navorsing sluit in fisici by die Groot Hadronversneller wat die massa van nuutgeskepte deeltjies meet en positiewe sielkundiges wat 'n aanlyn opname doen om die korrelasie tussen inkomste en selfgeassesseerde welstand te bepaal.[31]

Kwalitatiewe navorsing word op verskeie maniere in die akademiese literatuur gekenmerk, maar daar is baie min presiese definisies van die term. Dit word dikwels gebruik in teenstelling met kwantitatiewe navorsing vir vorme van studie wat nie hul onderwerp numeries kwantifiseer nie.[32][30] Die onderskeid tussen hierdie twee tipes is egter nie altyd voor die hand liggend nie en verskeie teoretici het aangevoer dat dit as 'n kontinuum en nie as 'n digotomie verstaan moet word nie.[33][34][35] Baie kwalitatiewe navorsing handel oor een of ander vorm van menslike ervaring of gedrag, in welke geval dit geneig is om op 'n paar individue en hul diepgaande begrip van die betekenis van die bestudeerde verskynsels te fokus.[4] Voorbeelde van die kwalitatiewe metode is 'n marknavorser wat 'n fokusgroep uitvoer om te leer hoe mense op 'n nuwe produk reageer, of 'n mediese navorser wat 'n ongestruktureerde diepgaande onderhoud met 'n deelnemer van 'n nuwe eksperimentele terapie uitvoer om die potensiële voordele en nadele daarvan te bepaal.[30] Dit word ook gebruik om kwantitatiewe navorsing te verbeter, soos om data-insamelingsmateriaal en vraelysontwerp te ondersteun.[36] Kwalitatiewe navorsing word gereeld gebruik in velde waar die voorafbestaande kennis onvoldoende is. Op hierdie manier is dit moontlik om 'n eerste indruk van die veld en potensiële teorieë te kry, wat die weg baan vir die ondersoek van die kwessie in verdere studies.[32][30]

Kwantitatiewe metodes oorheers in die natuurwetenskappe, maar beide metodologieë word in die sosiale wetenskappe gebruik.[4] Sommige sosiale wetenskaplikes fokus meestal op een metode, terwyl ander probeer om dieselfde verskynsel te ondersoek deur 'n verskeidenheid verskillende metodes te gebruik.[4][16] Dit is sentraal tot beide benaderings hoe die groep individue wat vir die data-insameling gebruik word, gekies word. Hierdie proses staan bekend as steekproefneming. Dit behels die keuse van 'n subgroep individue of verskynsels wat gemeet moet word. Belangrik in hierdie verband is dat die gekose steekproewe verteenwoordigend is van die hele populasie, d.w.s. dat geen beduidende vooroordele betrokke was by die keuse nie. Indien dit nie die geval is nie, weerspieël die ingesamelde data nie hoe die populasie as geheel is nie. Dit beïnvloed veralgemenings en voorspellings wat uit die bevooroordeelde data getrek word.[4][19] Die aantal individue wat gekies word, word die steekproefgrootte genoem. Vir kwalitatiewe navorsing is die steekproefgrootte gewoonlik redelik klein, terwyl kwantitatiewe navorsing geneig is om op groot groepe te fokus en baie data in te samel. Na die insameling moet die data geanaliseer en geïnterpreteer word om tot interessante gevolgtrekkings te kom wat direk op die navorsingsvraag betrekking het. Op hierdie manier word die rykdom van inligting wat verkry word, opgesom en dus meer toeganklik gemaak vir ander. Veral in die geval van kwantitatiewe navorsing behels dit dikwels die toepassing van een of ander vorm van statistiek om sin te maak van die talle individuele metings.[19][8]

Baie besprekings in die geskiedenis van metodologie fokus op die kwantitatiewe metodes wat deur die natuurwetenskappe gebruik word. 'n Sentrale vraag in hierdie verband is in watter mate hulle op ander velde, soos die sosiale wetenskappe en geskiedenis, toegepas kan word.[14] Die sukses van die natuurwetenskappe is dikwels gesien as 'n aanduiding van die superioriteit van die kwantitatiewe metodologie en gebruik as 'n argument om hierdie benadering ook op ander velde toe te pas.[14][37] Hierdie uitkyk is egter in die meer onlangse metodologiese diskoers in twyfel getrek. In hierdie verband word dikwels aangevoer dat die paradigma van die natuurwetenskappe 'n eensydige ontwikkeling van rede is, wat nie ewe goed geskik is vir alle ondersoekgebiede nie.[10][14] Die kloof tussen kwantitatiewe en kwalitatiewe metodes in die sosiale wetenskappe is een gevolg van hierdie kritiek.[14]

Watter metode meer gepas is, hang dikwels af van die doel van die navorsing. Kwantitatiewe metodes is byvoorbeeld gewoonlik uitstekend vir die evaluering van voorafopgestelde hipoteses wat duidelik geformuleer en gemeet kan word. Kwalitatiewe metodes, aan die ander kant, kan gebruik word om komplekse individuele kwessies te bestudeer, dikwels met die doel om nuwe hipoteses te formuleer. Dit is veral relevant wanneer die bestaande kennis van die onderwerp onvoldoende is.[30] Belangrike voordele van kwantitatiewe metodes sluit in presisie en betroubaarheid. Hulle ondervind egter dikwels probleme met die bestudering van baie komplekse verskynsels wat algemeen van belang is vir die sosiale wetenskappe. Bykomende probleme kan ontstaan wanneer die data verkeerd geïnterpreteer word om gevolgtrekkings te verdedig wat nie direk deur die metings self ondersteun word nie.[4] In onlangse dekades het baie navorsers in die sosiale wetenskappe begin om beide metodologieë te kombineer. Dit staan bekend as gemengde-metodes-navorsing. 'n Sentrale motivering hiervoor is dat die twee benaderings mekaar op verskeie maniere kan aanvul: sommige kwessies word geïgnoreer of te moeilik om met een metodologie te bestudeer en word beter met die ander benader. In ander gevalle word beide benaderings op dieselfde kwessie toegepas om meer omvattende en goed afgeronde resultate te lewer.[4][38][39]

Kwalitatiewe en kwantitatiewe navorsing word dikwels geassosieer met verskillende navorsingsparadigmas en agtergrondaannames. Kwalitatiewe navorsers gebruik dikwels 'n interpretatiewe of kritiese benadering, terwyl kwantitatiewe navorsers geneig is om 'n positivistiese benadering te verkies. Belangrike meningsverskille tussen hierdie benaderings het betrekking op die rol van objektiwiteit en harde empiriese data, sowel as die navorsingsdoelwit van voorspellende sukses eerder as diepgaande begrip of sosiale verandering.[19][40][41]

Ander

[wysig | wysig bron]

Verskeie ander klassifikasies is voorgestel. 'n Mens onderskei tussen substantiewe en formele metodologieë. Substantiewe metodologieë is geneig om op een spesifieke ondersoekgebied te fokus. Die bevindinge is aanvanklik beperk tot hierdie spesifieke veld, maar kan oordraagbaar wees na ander ondersoekgebiede. Formele metodologieë, aan die ander kant, is gebaseer op 'n verskeidenheid studies en probeer om tot meer algemene beginsels te kom wat op verskillende velde van toepassing is. Hulle kan ook besondere prominensie gee aan die analise van die taal van die wetenskap en die formele struktuur van wetenskaplike verduideliking.[42][16][43] 'n Nou verwante klassifikasie onderskei tussen filosofiese, algemene wetenskaplike en spesiale wetenskaplike metodes.[16][44][17]

Een tipe metodologiese uitkyk word "prosedurealisme" genoem. Volgens dit is die doel van metodologie om die navorsingsproses tot 'n eenvoudige stel reëls of 'n resep te verminder wat outomaties tot goeie navorsing lei indien dit presies gevolg word. Daar is egter aangevoer dat, hoewel hierdie ideaal aanvaarbaar mag wees vir sommige vorme van kwantitatiewe navorsing, dit faal vir kwalitatiewe navorsing. Een argument vir hierdie posisie is gebaseer op die bewering dat navorsing nie 'n tegniek is nie, maar 'n kunsvlyt wat nie bereik kan word deur blindelings 'n metode te volg nie. In hierdie verband is navorsing afhanklik van vorme van kreatiwiteit en improvisasie om tot goeie wetenskap neer te kom.[14][45][46]

Ander tipes sluit in induktiewe, deduktiewe en transendentale metodes.[9] Induktiewe metodes is algemeen in die empiriese wetenskappe en gaan voort deur induktiewe redenasie vanuit baie spesifieke waarnemings om tot algemene gevolgtrekkings te kom, dikwels in die vorm van universele wette.[47] Deduktiewe metodes, ook na verwys as aksiomatiese metodes, word dikwels in formele wetenskappe, soos meetkunde, aangetref. Hulle begin met 'n stel vanselfsprekende aksiomas of eerste beginsels en gebruik deduksie om interessante gevolgtrekkings uit hierdie aksiomas af te lei.[48] Transendentale metodes is algemeen in Kantiaanse en post-Kantiaanse filosofie. Hulle begin met sekere besondere waarnemings. Daar word dan aangevoer dat die waargenome verskynsels slegs kan bestaan as hul moontlikheidsvoorwaardes nagekom word. Op hierdie manier kan die navorser algemene sielkundige of metafisiese gevolgtrekkings maak gebaseer op die bewering dat die verskynsel andersins nie waarneembaar sou wees nie.[49]

Belangrikheid

[wysig | wysig bron]

Daar is aangevoer dat 'n behoorlike begrip van metodologie belangrik is vir verskeie kwessies in die navorsingsveld. Dit sluit beide die probleem van doeltreffende en betroubare navorsing in, sowel as die vermoë om kennisaansprake van ander te beaam.[3] Metode word dikwels gesien as een van die hooffaktore van wetenskaplike vooruitgang. Dit is veral waar vir die natuurwetenskappe waar die ontwikkelings van eksperimentele metodes in die 16de en 17de eeu dikwels gesien word as die dryfkrag agter die sukses en prominensie van die natuurwetenskappe.[14] In sommige gevalle kan die keuse van metodologie 'n ernstige impak op 'n navorsingsprojek hê. Die rede is dat baie verskillende en soms selfs teenoorgestelde gevolgtrekkings uit dieselfde feitelike materiaal kan volg gebaseer op die gekose metodologie.[16]

Aleksandr Georgievich Spirkin voer aan dat metodologie, wanneer dit in 'n breë sin verstaan word, van groot belang is, aangesien die wêreld ons ontelbare entiteite en verwantskappe tussen hulle bied.[16] Metodes is nodig om hierdie kompleksiteit te vereenvoudig en 'n manier te vind om dit te bemeester. Aan die teoretiese kant gaan dit oor maniere om ware oortuigings te vorm en probleme op te los. Aan die praktiese kant gaan dit oor vaardighede om die natuur te beïnvloed en met mekaar om te gaan. Hierdie verskillende metodes word gewoonlik van een generasie na die volgende oorgedra. Spirkin meen dat die belangstelling in metodologie op 'n meer abstrakte vlak ontstaan het in pogings om hierdie tegnieke te formaliseer om hulle te verbeter, sowel as om dit makliker te maak om hulle te gebruik en oor te dra. In die navorsingsveld, byvoorbeeld, is die doel van hierdie proses om betroubare maniere te vind om kennis te bekom in teenstelling met blote menings wat deur onbetroubare middele verkry word. In hierdie verband is "metodologie 'n manier om ... kennis te bekom en op te bou".[16][44]

Max Weber

Verskeie teoretici het opgemerk dat die belangstelling in metodologie aansienlik toegeneem het in die 20ste eeu.[16][14] Hierdie toenemende belangstelling word nie net weerspieël in akademiese publikasies oor die onderwerp nie, maar ook in die geïnstitusionaliseerde vestiging van opleidingsprogramme wat spesifiek op metodologie fokus.[14] Hierdie verskynsel kan op verskillende maniere geïnterpreteer word. Sommige sien dit as 'n positiewe aanduiding van die onderwerp se teoretiese en praktiese belangrikheid. Ander interpreteer hierdie belangstelling in metodologie as 'n oormatige beheptheid wat tyd en energie wegneem van navorsing oor konkrete onderwerpe deur die metodes toe te pas in plaas daarvan om dit te ondersoek. Hierdie dubbelsinnige houding teenoor metodologie word soms selfs in dieselfde persoon geïllustreer. Max Weber het byvoorbeeld die fokus op metodologie gedurende sy tyd gekritiseer terwyl hy self beduidende bydraes daartoe gelewer het.[14][50] Spirkin glo dat een belangrike rede vir hierdie ontwikkeling is dat die hedendaagse samelewing baie globale probleme in die gesig staar. Hierdie probleme kan nie deur 'n enkele navorser of 'n enkele dissipline opgelos word nie, maar benodig gesamentlike pogings van baie velde. Sulke interdissiplinêre ondernemings trek baie voordeel uit metodologiese vooruitgang, beide wat die vermoë betref om die metodes van die onderskeie velde te verstaan en in verband met die ontwikkeling van meer homogene metodes wat ewe veel deur almal gebruik word.[16][51]

Kritiek

[wysig | wysig bron]

Die meeste kritiek op metodologie is gerig op een spesifieke vorm of begrip daarvan. In sulke gevalle word een spesifieke metodologiese teorie verwerp, maar nie metodologie in die algemeen wanneer dit verstaan word as 'n navorsingsveld wat uit baie verskillende teorieë bestaan nie.[14][10] In hierdie verband fokus baie besware teen metodologie op die kwantitatiewe benadering, spesifiek wanneer dit as die enigste lewensvatbare benadering behandel word.[14][37] Nietemin is daar ook meer fundamentele kritiek op metodologie in die algemeen. Dit is dikwels gebaseer op die idee dat daar min waarde is aan abstrakte besprekings van metodes en die redes wat daarvoor en daarteen aangehaal word. In hierdie verband kan aangevoer word dat wat saak maak die korrekte aanwending van metodes is en nie die noukeurige studie daarvan nie. Sigmund Freud het byvoorbeeld metodoloë vergelyk met "mense wat hul glase so deeglik skoonmaak dat hulle nooit tyd het om daardeur te kyk nie".[14][52] Volgens C. Wright Mills ontaard die praktyk van metodologie dikwels in 'n "fetisjisme van metode en tegniek".[14][53]

Sommige mense meen selfs dat metodologiese refleksie nie net 'n mors van tyd is nie, maar eintlik negatiewe newe-effekte het. So 'n argument kan verdedig word deur analogie met ander vaardighede wat die beste werk wanneer die agent slegs op die gebruik daarvan fokus. In hierdie verband kan refleksie die proses belemmer en lei tot vermybare foute.[54] Volgens 'n voorbeeld deur Gilbert Ryle, "[sk]oen loop gewoonlik slegter, nie beter nie, as ons baie aan ons voete dink".[55][54] 'n Minder ernstige weergawe van hierdie kritiek verwerp nie metodologie per se nie, maar ontken die belangrikheid daarvan en verwerp 'n intense fokus daarop. In hierdie verband het metodologie steeds 'n beperkte en ondergeskikte nut, maar word dit 'n afleiding of selfs teenproduktief deur die praktyk te belemmer wanneer dit te veel klem gelê word.[56]

Nog 'n kritiekpunt het meer betrekking op die algemene en abstrakte aard van metodologie. Dit stel dat die bespreking van metodes slegs nuttig is in konkrete en spesifieke gevalle, maar nie met betrekking tot abstrakte riglyne wat baie of alle gevalle beheer nie. Sommige anti-metodoloë verwerp metodologie gebaseer op die bewering dat navorsers vryheid nodig het om hul werk effektief te doen. Maar hierdie vryheid kan beperk en versmoor word deur "onbuigsame en onvanpaste riglyne". Byvoorbeeld, volgens Kerry Chamberlain, benodig 'n goeie interpretasie kreatiwiteit om uitdagend en insiggewend te wees, wat verbied word deur 'n streng gekodifiseerde benadering. Chamberlain gebruik die neologisme "metodologie" om te verwys na hierdie beweerde oorbeklemtoning van metodologie.[56][14] Soortgelyke argumente word gegee in Paul Feyerabend se boek "Against Method".[57][14]

Hierdie kritiek op metodologie in die algemeen word egter nie altyd aanvaar nie. Baie metodoloë verdedig hul vak deur daarop te wys hoe die doeltreffendheid en betroubaarheid van navorsing verbeter kan word deur 'n behoorlike begrip van metodologie.[14][10] 'n Kritiek op meer spesifieke vorme van metodologie word gevind in die werke van die sosioloog Howard S. Becker. Hy is nogal krities teenoor metodoloë gebaseer op die bewering dat hulle gewoonlik optree as voorstanders van een spesifieke metode wat gewoonlik met kwantitatiewe navorsing geassosieer word.[10] 'n Dikwels aangehaalde aanhaling in hierdie verband is dat "[m]etodologie te belangrik is om aan metodoloë oorgelaat te word".[58][10][14] Alan Bryman het hierdie negatiewe uitkyk op metodologie verwerp. Hy meen dat Becker se kritiek vermy kan word deur metodologie te verstaan as 'n inklusiewe ondersoek na alle soorte metodes en nie as 'n blote leerstelling vir die oorskakeling van ongelowiges tot 'n mens se voorkeurmetode nie.[10]

In verskillende velde

[wysig | wysig bron]

'n Deel van die belangrikheid van metodologie word weerspieël in die aantal velde waarop dit relevant is. Dit sluit die natuurwetenskappe en die sosiale wetenskappe in, sowel as filosofie en wiskunde.[54][8][19]

Natuurwetenskappe

[wysig | wysig bron]

Die dominante metodologie in die natuurwetenskappe (soos sterrekunde, biologie, chemie, geowetenskap en fisika) word die wetenskaplike metode genoem.[8][59] Die hoof kognitiewe doelwit word gewoonlik gesien as die skep van kennis, maar verskeie nou verwante doelwitte is ook voorgestel, soos begrip, verduideliking of voorspellende sukses. Streng gesproke is daar nie een enkele wetenskaplike metode nie. In hierdie verband verwys die uitdrukking "wetenskaplike metode" nie na een spesifieke prosedure nie, maar na verskillende algemene of abstrakte metodologiese aspekte wat kenmerkend is van al die bogenoemde velde. Belangrike kenmerke is dat die probleem op 'n duidelike manier geformuleer word en dat die bewyse wat vir of teen 'n teorie aangebied word, publiek, betroubaar en herhaalbaar is. Die laaste punt is belangrik sodat ander navorsers die eksperimente kan herhaal om die aanvanklike studie te bevestig of te weerlê.[8][60][61] Om hierdie rede moet verskeie faktore en veranderlikes van die situasie dikwels beheer word om verwronge invloede te vermy en te verseker dat daaropvolgende metings deur ander navorsers dieselfde resultate lewer.[14] Die wetenskaplike metode is 'n kwantitatiewe benadering wat daarop gemik is om numeriese data te verkry. Hierdie data word dikwels beskryf met behulp van wiskundige formules. Die doel is gewoonlik om tot universele veralgemenings te kom wat nie net op die kunsmatige situasie van die eksperiment van toepassing is nie, maar op die wêreld in die algemeen. Sommige data kan slegs verkry word deur gevorderde meetinstrumente te gebruik. In gevalle waar die data baie kompleks is, is dit dikwels nodig om gesofistikeerde statistiese tegnieke te gebruik om gevolgtrekkings daaruit te maak.[8][60][61]

Die wetenskaplike metode word dikwels in verskeie stappe verdeel. In 'n tipiese geval begin die prosedure met gereelde waarneming en die insameling van inligting. Hierdie bevindinge lei dan die wetenskaplike om 'n hipotese te formuleer wat die waargenome verskynsels beskryf en verduidelik. Die volgende stap bestaan uit die uitvoering van 'n eksperiment wat vir hierdie spesifieke hipotese ontwerp is. Die werklike resultate van die eksperiment word dan vergelyk met die verwagte resultate gebaseer op 'n mens se hipotese. Die bevindinge kan dan geïnterpreteer en gepubliseer word, óf as 'n bevestiging óf weerlegging van die aanvanklike hipotese.[60][8][61]

Twee sentrale aspekte van die wetenskaplike metode is waarneming en eksperimentering.[8] Hierdie onderskeid is gebaseer op die idee dat eksperimentering 'n vorm van manipulasie of intervensie behels.[62][63][64][4] Op hierdie manier word die bestudeerde verskynsels aktief geskep of gevorm. Byvoorbeeld, 'n bioloog wat virale DNS in 'n bakterie invoeg, is betrokke by 'n vorm van eksperimentering. Suiwer waarneming, aan die ander kant, behels die bestudering van onafhanklike entiteite op 'n passiewe wyse. Dit is byvoorbeeld die geval wanneer sterrekundiges die wentelbane van astronomiese voorwerpe ver weg waarneem.[65] Waarneming het die hoofrol in antieke wetenskap gespeel. Die wetenskaplike rewolusie in die 16de en 17de eeu het 'n paradigmaverandering teweeggebring wat 'n baie meer sentrale rol aan eksperimentering in die wetenskaplike metodologie gegee het.[62][8] Dit word soms uitgedruk deur te sê dat moderne wetenskap aktief "vrae aan die natuur stel".[65] Terwyl die onderskeid gewoonlik duidelik is in die paradigmatiese gevalle, is daar ook baie tussengevalle waar dit nie voor die hand liggend is of hulle as waarneming of as eksperimentering gekarakteriseer moet word nie.[65][62]

'n Sentrale bespreking in hierdie veld handel oor die onderskeid tussen die induktiewe en die hipoteties-deduktiewe metodologie. Die kernverskil tussen hierdie twee benaderings het betrekking op hul begrip van die bevestiging van wetenskaplike teorieë. Die induktiewe benadering hou vol dat 'n teorie bevestig of ondersteun word deur al sy positiewe gevalle, d.w.s. deur al die waarnemings wat dit illustreer.[66][67][68] Byvoorbeeld, die waarnemings van baie wit swane bevestig die universele hipotese dat "alle swane wit is".[69][70] Die hipoteties-deduktiewe benadering, aan die ander kant, fokus nie op positiewe gevalle nie, maar op deduktiewe gevolge van die teorie.[69][70][71][72] Op hierdie manier gebruik die navorser deduksie voordat hy 'n eksperiment uitvoer om af te lei watter waarnemings hy verwag.[73][8] Hierdie verwagtinge word dan vergelyk met die waarnemings wat hy werklik maak. Hierdie benadering neem dikwels 'n negatiewe vorm aan gebaseer op falsifikasie. In hierdie verband bevestig positiewe gevalle nie 'n hipotese nie, maar negatiewe gevalle weerlê dit. Positiewe aanduidings dat die hipotese waar is, word slegs indirek gegee indien baie pogings om teenvoorbeelde te vind misluk het.[74] 'n Hoeksteen van hierdie benadering is die nulhipotese, wat aanvaar dat daar geen verband (sien oorsaaklikheid) is tussen wat ook al waargeneem word nie. Dit is aan die navorser om alles in hul vermoë te doen om hul eie hipotese te weerlê deur relevante metodes of tegnieke, gedokumenteer in 'n duidelike en herhaalbare proses. Indien hulle dit nie doen nie, kan daar tot die gevolgtrekking gekom word dat die nulhipotese vals is, wat ondersteuning bied vir hul eie hipotese oor die verband tussen die waargenome verskynsels.[75]

Sosiale wetenskappe

[wysig | wysig bron]

Aansienlik meer metodologiese verskeidenheid word in die sosiale wetenskappe gevind, waar beide kwantitatiewe en kwalitatiewe benaderings gebruik word. Hulle gebruik verskeie vorme van data-insameling, soos opnames, onderhoude, fokusgroepe en die nominale groeptegniek.[4][30][19][76] Opnames behoort tot kwantitatiewe navorsing en behels gewoonlik 'n vorm van vraelys wat aan 'n groot groep individue gegee word. Dit is van die allergrootste belang dat die vrae maklik verstaanbaar is vir die deelnemers, aangesien die antwoorde andersins dalk nie veel waarde het nie. Opnames beperk hulself gewoonlik tot geslote vrae om verskeie probleme te vermy wat met die interpretasie van antwoorde op oop vrae gepaardgaan. Hulle kontrasteer in hierdie opsig met onderhoude, wat meer klem op die individuele deelnemer plaas en dikwels oop vrae behels. Gestruktureerde onderhoude word vooraf beplan en het 'n vaste stel vrae wat aan elke individu gegee word. Hulle kontrasteer met ongestruktureerde onderhoude, wat nader aan 'n vrye vloei-gesprek is en meer improvisasie van die kant van die onderhoudvoerder vereis om interessante en relevante vrae te vind. Semi-gestruktureerde onderhoude vorm 'n middelgrond: hulle sluit beide voorafbepaalde vrae en vrae in wat nie vooraf beplan is nie.[4][77][78] Gestruktureerde onderhoude maak dit makliker om die reaksies van die verskillende deelnemers te vergelyk en algemene gevolgtrekkings te maak. Dit beperk egter ook wat ontdek kan word en beperk dus die ondersoek op baie maniere.[4][30] Afhangende van die tipe en diepte van die onderhoud, behoort hierdie metode óf tot kwantitatiewe óf kwalitatiewe navorsing.[30][4] Die terme navorsingsgesprek[79] en modderige onderhoud[80] is gebruik om onderhoude te beskryf wat in informele omgewings gevoer word, wat dalk nie bloot vir die doeleindes van data-insameling plaasvind nie. Sommige navorsers gebruik die saamgaan-metode deur onderhoude te voer terwyl hulle en die deelnemers deur hul omgewing navigeer en daarmee omgaan.[81]

Fokusgroepnavorsing in aksie.

Fokusgroepe is 'n kwalitatiewe navorsingsmetode wat dikwels in marknavorsing gebruik word. Hulle vorm 'n vorm van groeponderhoud wat 'n klein aantal demografies soortgelyke mense betrek. Navorsers kan hierdie metode gebruik om data in te samel gebaseer op die interaksies en reaksies van die deelnemers. Die onderhoud begin dikwels deur die deelnemers te vra oor hul menings oor die onderwerp wat ondersoek word, wat weer kan lei tot 'n vrye uitruiling waarin die groeplede hul persoonlike sienings uitdruk en bespreek. 'n Belangrike voordeel van fokusgroepe is dat hulle insig kan gee in hoe idees en begrip in 'n kulturele konteks werk. Dit is egter gewoonlik moeilik om hierdie insigte te gebruik om meer algemene patrone te onderskei wat waar is vir 'n breër publiek.[4][30][82] Een voordeel van fokusgroepe is dat hulle die navorser kan help om 'n wye reeks verskillende perspektiewe op die kwessie in 'n kort tydjie te identifiseer. Die groepinteraksie kan ook help om interessante bydraes te verduidelik en uit te brei. Een nadeel is as gevolg van die moderator se persoonlikheid en groepeffekte, wat die menings wat deur die deelnemers uitgespreek word, kan beïnvloed.[30] Wanneer dit op kruiskulturele omgewings toegepas word, is kulturele en taalkundige aanpassings en groepsamestellingsoorwegings belangrik om groter deelname aan die groepbespreking aan te moedig.[36]

Die nominale groeptegniek is soortgelyk aan fokusgroepe met 'n paar belangrike verskille. Die groep bestaan dikwels uit kundiges in die betrokke veld. Die groepgrootte is soortgelyk, maar die interaksie tussen die deelnemers is meer gestruktureerd. Die doel is om te bepaal hoeveel ooreenstemming daar tussen die kundiges oor die verskillende kwessies is. Die aanvanklike reaksies word dikwels in geskrewe vorm deur elke deelnemer gegee sonder 'n voorafgaande gesprek tussen hulle. Op hierdie manier word groepeffekte wat die uitgespreekte menings moontlik kan beïnvloed, geminimaliseer. In latere stappe kan die verskillende reaksies en kommentaar deur die groep as geheel bespreek en met mekaar vergelyk word.[30][83][84]

Die meeste van hierdie vorme van data-insameling behels een of ander tipe waarneming. Waarneming kan plaasvind in 'n natuurlike omgewing, d.w.s. die veld, of in 'n beheerde omgewing soos 'n laboratorium. Beheerde omgewings hou die risiko in om die resultate te verdraai as gevolg van hul kunsmatigheid. Hul voordeel lê daarin om die relevante faktore presies te beheer, wat kan help om die waarnemings meer betroubaar en herhaalbaar te maak. Nie-deelnemende waarneming behels 'n gedistansieerde of eksterne benadering. In hierdie geval fokus die navorser op die beskrywing en optekening van die waargenome verskynsels sonder om dit te veroorsaak of te verander, in teenstelling met deelnemende waarneming.[4][85][86]

'n Belangrike metodologiese debat op die gebied van sosiale wetenskappe gaan oor die vraag of hulle met harde, objektiewe en waarde-neutrale feite handel, soos die natuurwetenskappe doen. Positiviste stem saam met hierdie karakterisering, in teenstelling met interpretatiewe en kritiese perspektiewe op die sosiale wetenskappe.[19][87][41] Volgens William Neumann kan positivisme gedefinieer word as "'n georganiseerde metode om deduktiewe logika te kombineer met presiese empiriese waarnemings van individuele gedrag om 'n stel probabilistiese oorsaaklike wette te ontdek en te bevestig wat gebruik kan word om algemene patrone van menslike aktiwiteit te voorspel". Hierdie siening word deur interpretiviste verwerp. Max Weber voer byvoorbeeld aan dat die metode van die natuurwetenskappe onvoldoende is vir die sosiale wetenskappe. In plaas daarvan word meer belang geplaas op betekenis en hoe mense hul sosiale wêrelde skep en onderhou. Die kritiese metodologie in sosiale wetenskap word geassosieer met Karl Marx en Sigmund Freud. Dit is gebaseer op die aanname dat baie van die verskynsels wat met behulp van die ander benaderings bestudeer word, blote vervormings of oppervlakkige illusies is. Dit poog om dieper strukture van die materiële wêreld wat agter hierdie vervormings versteek is, te ontbloot. Hierdie benadering word dikwels gelei deur die doel om mense te help om sosiale veranderinge en verbeterings te bewerkstellig.[19][87][41]

Filosofie

[wysig | wysig bron]
Filosofie soos uitgebeeld in Die Skool van Athene, 'n fresco deur Raphael.

Filosofiese metodologie is die metafilosofiese ondersoekveld wat die metodes bestudeer wat in filosofie gebruik word. Hierdie metodes struktureer hoe filosowe hul navorsing doen, kennis opdoen en kies tussen mededingende teorieë.[88][54][89] Dit gaan oor beide beskrywende kwessies van watter metodes in die verlede deur filosowe gebruik is, en normatiewe kwessies van watter metodes gebruik moet word. Baie filosowe beklemtoon dat hierdie metodes aansienlik verskil van die metodes wat in die natuurwetenskappe gevind word, deurdat hulle gewoonlik nie staatmaak op eksperimentele data wat deur meetapparatuur verkry word nie.[90][91][92] Watter metode 'n mens volg, kan wye implikasies hê vir hoe filosofiese teorieë gekonstrueer word, watter tesisse verdedig word en watter argumente ten gunste of teen aangehaal word.[54][93][94] In hierdie verband het baie filosofiese meningsverskille hul oorsprong in metodologiese meningsverskille. Histories het die ontdekking van nuwe metodes, soos metodologiese skeptisisme en die fenomenologiese metode, belangrike impakte op die filosofiese diskoers gehad.[95][89][54]

'n Groot verskeidenheid metodes is deur die geskiedenis van filosofie gebruik:

  • Metodologiese skeptisisme gee besondere belang aan die rol van sistematiese twyfel. Op hierdie manier probeer filosowe absoluut sekere eerste beginsels ontdek wat onbetwisbaar is.[96]
  • Die geometriese metode begin met sulke eerste beginsels en gebruik deduktiewe redenasie om 'n omvattende filosofiese stelsel daarop te konstrueer.[97][98]
  • Fenomenologie gee besondere belang aan hoe dinge voorkom. Dit bestaan daarin om 'n mens se oordele oor of hierdie dinge werklik in die eksterne wêreld bestaan, op te skort. Hierdie tegniek staan bekend as 'n epoché en kan gebruik word om verskynings te bestudeer onafhanklik van aannames oor hul oorsake.[99][89]
  • Die metode van konseptuele analise het besonder prominent geword met die koms van analitiese filosofie. Dit bestudeer konsepte deur hulle in hul mees fundamentele bestanddele op te breek om hul betekenis te verduidelik.[100][101][102]
  • Gesonde verstand-filosofie gebruik algemene en wyd aanvaarde oortuigings as 'n filosofiese instrument. Hulle word gebruik om interessante gevolgtrekkings te maak. Dit word dikwels in 'n negatiewe sin gebruik om radikale filosofiese standpunte wat teen gesonde verstand indruis, te diskrediteer.[92][103][104]
  • Gewone taalfilosofie het 'n baie soortgelyke metode: dit benader filosofiese vrae deur te kyk na hoe die ooreenstemmende terme in gewone taal gebruik word.[89][105][106]
  • Baie metodes in filosofie steun op een of ander vorm van intuïsie. Hulle word byvoorbeeld gebruik om denkeksperimente te evalueer, wat die verbeel van situasies behels om hul moontlike gevolge te bepaal om filosofiese teorieë te bevestig of te weerlê.[107][108][100]
  • Die metode van reflektiewe ewewig probeer om 'n samehangende perspektief te vorm deur al die relevante oortuigings en intuïsies te ondersoek en te herevalueer.[95][109][110]
  • Pragmatiste fokus op die praktiese gevolge van filosofiese teorieë om te bepaal of hulle waar of vals is.[111][112]
  • Eksperimentele filosofie is 'n onlangs ontwikkelde benadering wat die metodologie van sosiale sielkunde en die kognitiewe wetenskappe gebruik om empiriese bewyse in te samel en filosofiese bewerings te regverdig.[113][114]

Wiskunde

[wysig | wysig bron]

In die veld van wiskunde kan verskeie metodes onderskei word, soos sintetiese, analitiese, deduktiewe, induktiewe en heuristiese metodes. Byvoorbeeld, die verskil tussen sintetiese en analitiese metodes is dat eersgenoemde begin by die bekende en na die onbekende voortgaan, terwyl laasgenoemde 'n pad van die onbekende na die bekende probeer vind.

Meetkundehandboeke gaan dikwels voort met die sintetiese metode. Hulle begin deur bekende definisies en aksiomas te lys en gaan voort deur inferensiële stappe, een op 'n slag, te neem totdat die oplossing vir die aanvanklike probleem gevind word. 'n Belangrike voordeel van die sintetiese metode is die duidelike en kort logiese uiteensetting. Een nadeel is dat dit gewoonlik nie in die begin duidelik is dat die stappe wat geneem is, tot die beoogde gevolgtrekking lei nie. Dit kan dan as 'n verrassing vir die leser kom, aangesien dit nie verduidelik word hoe die wiskundige in die begin geweet het watter stappe om te neem nie. Die analitiese metode weerspieël dikwels beter hoe wiskundiges eintlik hul ontdekkings maak. Om hierdie rede word dit dikwels gesien as die beter metode vir die onderrig van wiskunde. Dit begin met die beoogde gevolgtrekking en probeer om 'n ander formule te vind waaruit dit afgelei kan word. Dit gaan dan voort om dieselfde proses op hierdie nuwe formule toe te pas totdat dit heeltemal teruggevoer is na reeds bewese stellings. Die verskil tussen die twee metodes het hoofsaaklik betrekking op hoe wiskundiges dink en hul bewyse aanbied. Die twee is ekwivalent in die sin dat dieselfde bewys op beide maniere aangebied kan word.[115][116][117]

Statistiek

[wysig | wysig bron]

Hoofartikel : Statistiek

Statistiek ondersoek die analise, interpretasie en aanbieding van data. Dit speel 'n sentrale rol in baie vorme van kwantitatiewe navorsing wat met die data van baie waarnemings en metings te doen het. In sulke gevalle word data-analise gebruik om die data skoon te maak, te transformeer en te modelleer om tot prakties bruikbare gevolgtrekkings te kom. Daar is talle metodes van data-analise. Hulle word gewoonlik verdeel in beskrywende statistiek en inferensiële statistiek. Beskrywende statistiek beperk homself tot die beskikbare data. Dit probeer om die mees opvallende kenmerke op te som en dit op insiggewende maniere aan te bied. Dit kan byvoorbeeld gebeur deur die verspreiding daarvan te visualiseer of deur indekse soos die gemiddelde of die standaardafwyking te bereken. Inferensiële statistiek, aan die ander kant, gebruik hierdie data gebaseer op 'n steekproef om afleidings oor die bevolking in die algemeen te maak. Dit kan die vorm aanneem van veralgemenings en voorspellings of deur die waarskynlikheid van 'n konkrete hipotese te bepaal.[118][119][120]

Pedagogie

[wysig | wysig bron]

Pedagogie kan gedefinieer word as die studie of wetenskap van onderrigmetodes.[121][122] In hierdie verband is dit die metodologie van onderwys: dit ondersoek die metodes en praktyke wat toegepas kan word om die doelwitte van onderwys te bereik.[123][122][1][123][124] Hierdie doelwitte sluit in die oordrag van kennis sowel as die bevordering van vaardighede en karaktereienskappe.[123][124] Die hoof fokus is op onderrigmetodes in die konteks van gewone skole. Maar in die breedste sin omvat dit alle vorme van onderwys, beide binne en buite skole.[125] In hierdie breë sin handel pedagogie oor "enige bewuste aktiwiteit deur een persoon wat ontwerp is om leer in 'n ander te verbeter".[121] Die onderrig wat op hierdie manier plaasvind, is 'n proses wat tussen twee partye plaasvind: onderwysers en leerders. Pedagogie ondersoek hoe die onderwyser die leerder kan help om ervarings te ondergaan wat hul begrip van die betrokke vakinhoud bevorder.[123][122]

Verskeie invloedryke pedagogiese teorieë is voorgestel. Geestesdissipline-teorieë was reeds algemeen in antieke Grieks en stel dat die hoofdoel van onderrig is om intellektuele vermoëns op te lei. Hulle is gewoonlik gebaseer op 'n sekere ideaal van die vermoëns, houdings en waardes wat deur opgevoede mense besit word. Volgens naturalistiese teorieë is daar 'n aangebore natuurlike neiging by kinders om op 'n sekere manier te ontwikkel. Vir hulle gaan pedagogie daaroor hoe om hierdie proses te help gebeur deur te verseker dat die vereiste eksterne toestande geskep word.[123][122] Herbartianisme identifiseer vyf noodsaaklike komponente van onderrig: voorbereiding, aanbieding, assosiasie, veralgemening en toepassing. Hulle stem ooreen met verskillende fases van die opvoedkundige proses: gereed maak daarvoor, nuwe idees toon, hierdie idees in verhouding bring met bekende idees, die algemene beginsel agter hul gevalle verstaan, en dit wat geleer is in die praktyk toepas.[126] Leerteorieë fokus hoofsaaklik op hoe leer plaasvind en formuleer die korrekte onderrigmetodes gebaseer op hierdie insigte.[127] Een daarvan is apperepsie- of assosiasieteorie, wat die gees hoofsaaklik verstaan in terme van assosiasies tussen idees en ervarings. Volgens hierdie siening is die gees aanvanklik 'n skoon bladsy. Leer is 'n vorm van ontwikkeling van die gees deur dit te help om die regte assosiasies te vestig. Behaviorisme is 'n meer ekstern georiënteerde leerteorie. Dit identifiseer leer met klassieke kondisionering, waarin die leerder se gedrag gevorm word deur hulle 'n stimulus voor te lê met die doel om die verlangde reaksiepatroon op hierdie stimulus op te roep en te verstewig.[123][122][127] Die keuse van watter spesifieke metode die beste is om te gebruik, hang af van verskeie faktore, soos die onderwerp en die leerder se ouderdom.[123][122] Belangstelling en nuuskierigheid aan die kant van die student is van die sleutelfaktore vir leersukses. Dit beteken dat een belangrike aspek van die gekose onderrigmetode is om te verseker dat hierdie motiverende kragte gehandhaaf word, deur middel van intrinsieke of ekstrinsieke motivering.[123] Baie vorme van onderwys sluit ook gereelde assessering van die leerder se vordering in, byvoorbeeld in die vorm van toetse. Dit help om te verseker dat die onderrigproses suksesvol is en om aanpassings aan die gekose metode te maak indien nodig.[123]

Verwante konsepte

[wysig | wysig bron]

Metodologie het verskeie verwante konsepte, soos paradigma en algoritme. In die konteks van wetenskap is 'n paradigma 'n konseptuele wêreldbeskouing. Dit bestaan uit 'n aantal basiese konsepte en algemene teorieë wat bepaal hoe die bestudeerde verskynsels gekonseptualiseer moet word en watter wetenskaplike metodes as betroubaar beskou word om hulle te bestudeer.[128][22] Verskeie teoretici beklemtoon soortgelyke aspekte van metodologieë, byvoorbeeld dat hulle die algemene uitkyk op die bestudeerde verskynsels vorm en die navorser help om hulle in 'n nuwe lig te sien.[3][15][16]

In rekenaarwetenskap is 'n algoritme 'n prosedure of metodologie om die oplossing van 'n probleem met 'n eindige aantal stappe te bereik. Elke stap moet presies gedefinieer word sodat dit op 'n ondubbelsinnige wyse vir elke toepassing uitgevoer kan word.[129][130] Byvoorbeeld, die Euklidiese algoritme is 'n algoritme wat die probleem oplos om die grootste gemene deler van twee heelgetalle te vind. Dit is gebaseer op eenvoudige stappe soos om die twee getalle te vergelyk en die een van die ander af te trek.[131]

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. 1 2 3 4 Howell, Kerry E. (13 November 2012). "Preface". An Introduction to the Philosophy of Methodology (in Engels). SAGE. ISBN 978-1-4462-9062-0.
  2. 1 2 "methodology". The American Heritage Dictionary. HarperCollins. Besoek op 20 Februarie 2022.
  3. 1 2 3 4 Herrman, C. S. (2009). "Fundamentals of Methodology - Part I: Definitions and First Principles". SSRN Electronic Journal. doi:10.2139/ssrn.1373976.
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Howell, Kerry E. (13 November 2012). "13. Methods of Data Collection". An Introduction to the Philosophy of Methodology (in Engels). SAGE. ISBN 978-1-4462-9062-0.
  5. 1 2 Howell, Kerry E. (13 November 2012). "1. Introduction: Problems Identified". An Introduction to the Philosophy of Methodology (in Engels). SAGE. ISBN 978-1-4462-9062-0.
  6. 1 2 3 Mehrten, Arnd (2010). "Methode/Methodologie". In Sandkühler, Hans Jörg (red.). Enzyklopädie Philosophie. Meiner.
  7. 1 2 3 4 Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methode". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  8. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Hatfield, Gary (1996). "Scientific method". In Craig, Edward (red.). Routledge Encyclopedia of Philosophy. Routledge.
  9. 1 2 3 Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methodologie". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  10. 1 2 3 4 5 6 7 8 Bryman, Alan (22 Augustus 2008). "Of methods and methodology". Qualitative Research in Organizations and Management (2): 159–168. doi:10.1108/17465640810900568. {{cite journal}}: Onbekende parameter |vol= geïgnoreer (|volume= voorgestel) (hulp)AS1-onderhoud: ekstra leestekens (link)
  11. 1 2 3 4 Schwandt, Thomas A. (19 Desember 2014). "Methodology". The SAGE Dictionary of Qualitative Inquiry (in Engels). SAGE Publications. ISBN 978-1-4833-2149-3.
  12. ↑ Webster's New International Dictionary of the English Language, Second Edition, Unabridged, W. A. Neilson, T. A. Knott, P. W. Carhart (eds.), G. & C. Merriam Company, Springfield, MA, 1950. "Methodology Usage Notes", entry at Merriam–Webster
  13. ↑ Baskerville, R. (1991). "Risk Analysis as a Source of Professional Knowledge". Computers & Security. 10 (8): 749–764. doi:10.1016/0167-4048(91)90094-T.
  14. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 Hammersley, Martyn (14 Desember 2010). Methodology: Who Needs It? (in Engels). SAGE. ISBN 978-1-4462-1012-3.
  15. 1 2 3 4 Mills, Jane; Birks, Melanie (20 Januarie 2014). "3. Methodology and Methods". Qualitative Methodology: A Practical Guide (in Engels). SAGE. ISBN 978-1-4739-0445-3.
  16. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Spirkin, Aleksandr Georgievich (1983). "1. Philosophy As A World-View And A Methodology". Dialectical Materialism (in Engels). Progress Publishers.
  17. 1 2 Oduor, Rmj (10 Augustus 2010). "Research Methodology in Philosophy within an Interdisciplinary and Commercialised African Context: Guarding Against Undue Influence from the Social Sciences". Thought and Practice: A Journal of the Philosophical Association of Kenya. 2 (1): 87–118. doi:10.4314/tp.v2i1.59969.
  18. ↑ Kara, Helen (2015). Creative research methods in the social sciences: a practical guide. Gergen, Kenneth J., Gergen, Mary M. Bristol: Policy Press. p. 4. ISBN 978-1-4473-1627-5. OCLC 908273802.
  19. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Garcia, Ginny E.; Poston, Dudley L. (2008). "Methodology". International Encyclopedia of the Social Sciences.
  20. ↑ Garcia-Alexander, Ginny; Woo, Hyeyoung; Carlson, Matthew J. (3 November 2017). "2. Social Research Methods". Social Foundations of Behavior for the Health Sciences (in Engels). Springer. ISBN 978-3-319-64950-4.
  21. ↑ Rocca, Elena; Andersen, Fredrik (14 Augustus 2017). "How biological background assumptions influence scientific risk evaluation of stacked genetically modified plants: an analysis of research hypotheses and argumentations". Life Sciences, Society and Policy. 13 (1): 11. doi:10.1186/s40504-017-0057-7. ISSN 2195-7819. PMC 5554775. PMID 28804806.
  22. 1 2 3 Bird, Alexander (2018). "Thomas Kuhn". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 16 Julie 2022.
  23. ↑ Kuhn, Thomas S. (18 April 2012). The Structure of Scientific Revolutions: 50th Anniversary Edition (in Engels). University of Chicago Press. ISBN 978-0-226-45814-4.
  24. ↑ Tawney, G. A. (Mei 1913). "Methodological Realism". The Philosophical Review. 22 (3): 284–303. doi:10.2307/2178175. JSTOR 2178175.
  25. ↑ Smart, J. J. C. (1986). "Realism v. Idealism". Philosophy. 61 (237): 295–312. doi:10.1017/S0031819100051287. ISSN 0031-8191. JSTOR 3750295. S2CID 170501178.
  26. ↑ Goldkuhl, Göran (Maart 2012). "Pragmatism vs interpretivism in qualitative information systems research". European Journal of Information Systems. 21 (2): 135–146. doi:10.1057/ejis.2011.54. S2CID 426843.
  27. 1 2 Andiappan, Viknesh; Wan, Yoke Kin (1 April 2020). "Distinguishing approach, methodology, method, procedure and technique in process systems engineering". Clean Technologies and Environmental Policy (in Engels). 22 (3): 547–555. Bibcode:2020CTEP...22..547A. doi:10.1007/s10098-020-01819-w. ISSN 1618-9558. S2CID 211074515.
  28. ↑ Ashphaq, Mohammad; Srivastava, Pankaj K; Mitra, D (Desember 2021). "Review of near-shore satellite derived bathymetry: Classification and account of five decades of coastal bathymetry research". Journal of Ocean Engineering and Science. 6 (4): 340–359. Bibcode:2021JOES....6..340A. doi:10.1016/j.joes.2021.02.006. S2CID 233835386.
  29. ↑ Richards, Jack C.; Dudeney, Gavin; Rodgers, Theodore S. (9 April 2001). Approaches and Methods in Language Teaching (in Engels). Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-80365-6.
  30. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Powell, Richard A.; Single, Helen M. (1996). "Focus Groups". International Journal for Quality in Health Care. 8 (5): 499–504. doi:10.1093/intqhc/8.5.499. PMID 9117204.
  31. ↑ OECD (20 Maart 2013). "3 Measuring subjective well-being". OECD Guidelines on Measuring Subjective Well-being (in Engels). OECD Publishing.
  32. 1 2 Aspers, Patrik; Corte, Ugo (1 Junie 2019). "What is Qualitative in Qualitative Research". Qualitative Sociology (in Engels). 42 (2): 139–160. doi:10.1007/s11133-019-9413-7. ISSN 1573-7837. PMC 6494783. PMID 31105362.
  33. ↑ Cooper, Barry (2012). Challenging the qualitative-quantitative divide: explorations in case-focused causal analysis. A&C Black. ISBN 978-1-4411-0063-4. OCLC 793207861.
  34. ↑ Newman, Isadore. (1998). Qualitative-quantitative research methodology: exploring the interactive continuum. Benz, Carolyn R. Carbondale, Ill.: Southern Illinois University Press. ISBN 0-585-17889-5. OCLC 44962443.
  35. ↑ Niglas, Katrin (2010), "The Multidimensional Model of Research Methodology: An Integrated Set of Continua", Sage Handbook of Mixed Methods in Social & Behavioral Research (SagePublications, Inc.): pp. 215–236, doi:10.4135/9781506335193.n9, ISBN 978-1-4129-7266-6, http://dx.doi.org/10.4135/9781506335193.n9, besoek op 2020-10-28
  36. 1 2 Sha, Mandy (30 April 2020). "Cross-cultural comparisons of focus groups as a research method (Chapter 8)". In Sha, Mandy; Gabel, Tim (reds.). The Essential Role of Language in Survey Research. RTI Press. pp. 221–230. doi:10.3768/rtipress.bk.0023.2004. ISBN 978-1-934831-24-3.
  37. 1 2 Machlup, Fritz (Januarie 1961). "Are the Social Sciences Really Inferior?". Southern Economic Journal. 27 (3): 173–184. doi:10.2307/1055084. JSTOR 1055084.
  38. ↑ Shorten, Allison; Smith, Joanna (Julie 2017). "Mixed methods research: expanding the evidence base". Evidence Based Nursing. 20 (3): 74–75. doi:10.1136/eb-2017-102699. PMID 28615184. S2CID 42235471.
  39. ↑ Schoonenboom, Judith; Johnson, R. Burke (Oktober 2017). "How to Construct a Mixed Methods Research Design". KZFSS Kölner Zeitschrift für Soziologie und Sozialpsychologie. 69 (S2): 107–131. doi:10.1007/s11577-017-0454-1. PMC 5602001. PMID 28989188.
  40. ↑ Baynes, Kenneth (22 Desember 2016). "Interpretivism and Critical Theory". In McIntyre, Lee; Rosenberg, Alex (reds.). The Routledge Companion to Philosophy of Social Science (in Engels). Routledge Handbooks Online. doi:10.4324/9781315410098. ISBN 978-1-138-82575-8.
  41. 1 2 3 Ryan, Gemma (16 Maart 2018). "Introduction to positivism, interpretivism and critical theory" (PDF). Nurse Researcher. 25 (4): 14–20. doi:10.7748/nr.2018.e1466. PMID 29546962. S2CID 207540799.
  42. ↑ Glaser, Barney G.; Strauss, Anselm L. (1999). "From Substantive to Formal Theory". The Discovery of Grounded Theory. pp. 79–100. doi:10.4324/9780203793206-5. ISBN 9780203793206.
  43. ↑ Rosenbaum, Mark Scott; Russell-Bennett, Rebekah (1 Januarie 2019). "Developing substantive theories into formal theories via disruption". Journal of Services Marketing. 33 (5): 572–575. doi:10.1108/JSM-04-2019-0158. ISSN 0887-6045. S2CID 199325682.
  44. 1 2 Spirkin, Aleksandr Georgievich (1990). "I.3. Philosophy as General Methodology". Fundamentals of Philosophy (in Engels). Progress Publishers. ISBN 978-5-01-002582-3.
  45. ↑ Stevenson, Michael; Witschge, Tamara (2020). "Methods we live by: Proceduralism, process, and pedagogy". NECSUS European Journal of Media Studies. 9 (2): 117–138. doi:10.25969/mediarep/15344. S2CID 234945328.
  46. ↑ Lee, Justin (Junie 2014). "Genre-Appropriate Judgments of Qualitative Research". Philosophy of the Social Sciences. 44 (3): 316–348. doi:10.1177/0048393113479142. S2CID 144760415.
  47. ↑ Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methode, induktive". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  48. ↑ Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methode, deduktive". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  49. ↑ Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methode, transzendentale". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  50. ↑ Finch, Henry A. (31 Desember 2011). Methodology of Social Sciences: Max Weber (in Engels). Transaction Publishers. ISBN 978-1-4128-4383-6.
  51. ↑ Spirkin, Aleksandr Georgievich (1990). "XVI.2. The Dialectics of World Development in the Present Epoch". Fundamentals of Philosophy (in Engels). Progress Publishers. ISBN 978-5-01-002582-3.
  52. ↑ Woolf, Nicholas H.; Silver, Christina (20 September 2017). Qualitative Analysis Using NVivo: The Five-Level QDA® Method (in Engels). Routledge. p. 32. ISBN 978-1-351-72286-5.
  53. ↑ Kerr, Keith (2007). Sociologogically imagined: The decentering of C. Wright Mills, the postmodern cowboy (PDF). Texas A&M University. p. 5.
  54. 1 2 3 4 5 6 Overgaard, Søren; D'Oro, Giuseppina (2017). "Introduction". The Cambridge Companion to Philosophical Methodology. Cambridge University Press. pp. 1–10. ISBN 978-1-107-54736-0.
  55. ↑ Ryle, Gilbert (16 Junie 2009). "23 Ordinary language". Collected Essays 1929 - 1968: Collected Papers (in Engels). Taylor & Francis. ISBN 978-0-203-87530-8.
  56. 1 2 Chamberlain, Kerry (Mei 2000). "Methodolatry and Qualitative Health Research". Journal of Health Psychology. 5 (3): 285–296. doi:10.1177/135910530000500306. PMID 22049137. S2CID 10224789.
  57. ↑ Feyerabend, Paul (1993). Against Method (in Engels). Verso. ISBN 978-0-86091-646-8.
  58. ↑ Becker, Howard Saul. "1.1 On methodology". Sociological Work (in Engels). Transaction Publishers. ISBN 978-1-4128-3470-4.
  59. ↑ Lakatos, Imre (1978). Philosophical papers. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-21644-3. OCLC 2896185.
  60. 1 2 3 "scientific method". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 17 Julie 2022.
  61. 1 2 3 Hepburn, Brian; Andersen, Hanne (2021). "Scientific Method". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 23 Julie 2022.
  62. 1 2 3 Malik, Saira (2017). "Observation Versus Experiment: An Adequate Framework for Analysing Scientific Experimentation?". Journal for General Philosophy of Science. 48 (1): 71–95. doi:10.1007/s10838-016-9335-y.
  63. ↑ González, Wenceslao J. (2010). "1. Recent approaches on Observation and Experimentation". New Methodological Perspectives on Observation and Experimentation in Science (in Engels). Netbiblo. ISBN 978-84-9745-530-5.
  64. ↑ Boyd, Nora Mills; Bogen, James (2021). "Theory and Observation in Science". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 21 Junie 2021.
  65. 1 2 3 Okasha, S. (2011). "Experiment, Observation and the Confirmation of Laws". Analysis. 71 (2): 222–232. doi:10.1093/analys/anr014. hdl:1983/79e68032-e432-47de-adb5-e7ca3ff2841d.
  66. ↑ Dogan, Aysel (2005). "Confirmation of Scientific Hypotheses as Relations". Journal for General Philosophy of Science. 36 (2): 243–259. doi:10.1007/s10838-006-1065-0. S2CID 120030170.
  67. ↑ Culler, Madison (1995). "Beyond Bootstrapping: A New Account of Evidential Relevance". Philosophy of Science. 62 (4): 561–579. doi:10.1086/289886. S2CID 121195603.
  68. ↑ Stemmer, Nathan (1981). "The Objective Confirmation of Hypotheses". Canadian Journal of Philosophy. 11 (3): 395–404. doi:10.1080/00455091.1981.10716311. S2CID 148236513.
  69. 1 2 DiFate, Victor. "Evidence". Internet Encyclopedia of Philosophy. Besoek op 11 Junie 2021.
  70. 1 2 Crupi, Vincenzo (2021). "Confirmation". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 13 Junie 2021.
  71. ↑ "hypothetico-deductive method". Oxford Reference (in Engels). Besoek op 15 Junie 2021.
  72. ↑ "hypothetico-deductive method". Encyclopedia Britannica (in Engels). Besoek op 15 Junie 2021.
  73. ↑ Folde, Christian (1 Maart 2016). "Interpretation and the Hypothetico-Deductive Method: A Dilemma". Journal of Literary Theory (in Engels). 10 (1): 58–82. doi:10.1515/jlt-2016-0003. ISSN 1862-8990. S2CID 147343629.
  74. ↑ Thornton, Stephen (2021). "Karl Popper: 4. Basic Statements, Falsifiability and Convention". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 18 Julie 2022.
  75. ↑ Çaparlar, Ceyda Özhan; Dönmez, Aslı (2016). "What is Scientific Research and How Can it be Done?". Turkish Journal of Anaesthesiology and Reanimation. 44 (4): 212–218. doi:10.5152/TJAR.2016.34711. ISSN 2149-0937. PMC 5019873. PMID 27909596.
  76. ↑ Hollis, Martin (2014). The philosophy of social science : an introduction. Cambridge [England]. ISBN 978-1-139-07679-1. OCLC 782950418.{{cite book}}: AS1-onderhoud: plek sonder uitgewer (link)
  77. ↑ Adams, William C. (14 Oktober 2015). "19. Conducting Semi-Structured Interviews". Handbook of Practical Program Evaluation (in Engels). John Wiley & Sons, Inc. pp. 492–505. doi:10.1002/9781119171386.ch19. ISBN 978-1-119-17138-6.
  78. ↑ Marshall, Gordon. "Interview". A Dictionary of Sociology.
  79. ↑ Ryan, J. (2015). "It ain't just what you do and the way that you do it: why discourse matters in higher education communities of practice". Higher Education Research & Development. 34 (5): 1001–1013. doi:10.1080/07294360.2015.1011087. S2CID 143918006.
  80. ↑ Lena Lippke; Lene Tanggaard (2014). "Leaning in to "Muddy" Interviews". Qualitative Inquiry. 20 (2): 136–143. doi:10.1177/1077800413510869. S2CID 144894764.
  81. ↑ Kusenbach, Margarethe (29 Januarie 2016). "The Go-Along Method". In Schwanhäußer, Anja (red.). Sensing the City (in Engels). Birkhäuser. pp. 154–158. doi:10.1515/9783035607352-015. ISBN 978-3-0356-0735-2.
  82. ↑ Vicsek, Lilla (19 November 2014). "Issues in the Analysis of Focus Groups: Generalisability, Quantifiability, Treatment of Context and Quotations". The Qualitative Report. doi:10.46743/2160-3715/2010.1143.
  83. ↑ Vander Laenen, Freya (4 Maart 2015). "Not just another focus group: making the case for the nominal group technique in criminology". Crime Science. 4 (1) 5. doi:10.1186/s40163-014-0016-z. hdl:1854/LU-5877565. ISSN 2193-7680. S2CID 195583226.
  84. ↑ Varga-Atkins, Tünde; McIsaac, Jaye; Willis, Ian (4 Julie 2017). "Focus Group meets Nominal Group Technique: an effective combination for student evaluation?". Innovations in Education and Teaching International. 54 (4): 289–300. doi:10.1080/14703297.2015.1058721. ISSN 1470-3297. S2CID 142680233.
  85. ↑ "Non-Participant Observation". A Dictionary of Sociology.
  86. ↑ "Observation, Participant". International Encyclopedia of the Social Sciences.
  87. 1 2 Lee, Allen S. (1991). "Integrating Positivist and Interpretive Approaches to Organizational Research". Organization Science. 2 (4): 342–365. doi:10.1287/orsc.2.4.342. ISSN 1047-7039. JSTOR 2635169.
  88. ↑ McKeon, R. "Methodology (Philosophy)". New Catholic Encyclopedia.
  89. 1 2 3 4 Sandkühler, Hans Jörg, red. (2010). "Methode/Methodologie". Enzyklopädie Philosophie. Meiner.
  90. ↑ Daly, Christopher (20 Julie 2010). "Introduction". An Introduction to Philosophical Methods (in Engels). Broadview Press. ISBN 978-1-55111-934-2.
  91. ↑ Williamson, Timothy (2020). 1. Introduction. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-184724-0.
  92. 1 2 Ichikawa, Jonathan (3 April 2011). "Chris Daly: An Introduction to Philosophical Methods". Notre Dame Philosophical Reviews (in Engels). Besoek op 22 Februarie 2022.
  93. ↑ Nado, Jennifer (1 September 2017). "How To Think About Philosophical Methodology". Journal of Indian Council of Philosophical Research (in Engels). 34 (3): 447–463. doi:10.1007/s40961-017-0116-8. ISSN 2363-9962. S2CID 171569977.
  94. ↑ Cappelen, Herman; Gendler, Tamar Szabó; Hawthorne, John (19 Mei 2016). "Preface". The Oxford Handbook of Philosophical Methodology (in Engels). doi:10.1093/oxfordhb/9780199668779.013.34. ISBN 978-0-19-966877-9.
  95. 1 2 Daly, Chris (2015). "Introduction and Historical Overview". The Palgrave Handbook of Philosophical Methods (in Engels). Palgrave Macmillan UK. pp. 1–30. doi:10.1057/9781137344557_1. ISBN 978-1-137-34455-7.
  96. ↑ Malachowski, Alan (1 September 1993). "Methodological scepticism, metaphysics and meaning". International Journal of Philosophical Studies. 1 (2): 302–312. doi:10.1080/09672559308570774. ISSN 0967-2559.
  97. ↑ Goldenbaum, Ursula. "Geometrical Method". Internet Encyclopedia of Philosophy. Besoek op 17 Februarie 2022.
  98. ↑ Nadler, Steven (2006). "The geometric method". Spinoza's 'Ethics': An Introduction. Cambridge University Press. pp. 35–51. ISBN 978-0-521-83620-3.
  99. ↑ Cogan, John. "Phenomenological Reduction, The". Internet Encyclopedia of Philosophy. Besoek op 27 Februarie 2022.
  100. 1 2 Eder, Anna-Maria A.; Lawler, Insa; van Riel, Raphael (1 Maart 2020). "Philosophical methods under scrutiny: introduction to the special issue philosophical methods". Synthese (in Engels). 197 (3): 915–923. doi:10.1007/s11229-018-02051-2. ISSN 1573-0964. S2CID 54631297.
  101. ↑ SHAFFER, MICHAEL J. (2015). "The Problem of Necessary and Sufficient Conditions and Conceptual Analysis". Metaphilosophy. 46 (4/5): 555–563. doi:10.1111/meta.12158. ISSN 0026-1068. JSTOR 26602327. S2CID 148551744.
  102. ↑ Audi, Robert (2006). "Philosophy". Macmillan Encyclopedia of Philosophy, 2nd Edition. Macmillan.
  103. ↑ REYNOLDS, JACK (4 Augustus 2010). "Common Sense and Philosophical Methodology: Some Metaphilosophical Reflections on Analytic Philosophy and Deleuze". The Philosophical Forum. 41 (3): 231–258. doi:10.1111/j.1467-9191.2010.00361.x. hdl:10536/DRO/DU:30061043. ISSN 0031-806X.
  104. ↑ "philosophy of common sense". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 27 Februarie 2022.
  105. ↑ Parker-Ryan, Sally. "Ordinary Language Philosophy". Internet Encyclopedia of Philosophy. Besoek op 28 Februarie 2022.
  106. ↑ "ordinary language analysis". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 28 Februarie 2022.
  107. ↑ Brown, James Robert; Fehige, Yiftach (2019). "Thought Experiments". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 29 Oktober 2021.
  108. ↑ Goffi, Jean-Yves; Roux, Sophie (2011). "On the Very Idea of a Thought Experiment". Thought Experiments in Methodological and Historical Contexts. Brill: 165–191. doi:10.1163/ej.9789004201767.i-233.35. ISBN 9789004201774. S2CID 260640180.
  109. ↑ Daniels, Norman (2020). "Reflective Equilibrium". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 28 Februarie 2022.
  110. ↑ Little, Daniel (1984). "Reflective Equilibrium and Justification". Southern Journal of Philosophy. 22 (3): 373–387. doi:10.1111/j.2041-6962.1984.tb00354.x.
  111. ↑ McDermid, Douglas. "Pragmatism". Internet Encyclopedia of Philosophy. Besoek op 22 Februarie 2022.
  112. ↑ Bawden, H. Heath (1904). "What is Pragmatism?". The Journal of Philosophy, Psychology and Scientific Methods. 1 (16): 421–427. doi:10.2307/2011902. ISSN 0160-9335. JSTOR 2011902.
  113. ↑ Knobe, Joshua; Nichols, Shaun (2017). "Experimental Philosophy". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 1 Maart 2022.
  114. ↑ Plakias, Alexandra (3 Februarie 2015). "Experimental Philosophy". Oxford Handbooks Online (in Engels). doi:10.1093/oxfordhb/9780199935314.013.17. ISBN 978-0-19-993531-4. Besoek op 1 Maart 2022.
  115. ↑ Young, J. W. A. (1968). "The Teaching of Mathematics". The Mathematics Teacher. 61 (3): 287–295. doi:10.5951/MT.61.3.0287. ISSN 0025-5769. JSTOR 27957829.
  116. ↑ Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methode, analytische". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  117. ↑ Mittelstraß, Jürgen, red. (2005). "Methode, synthetische". Enzyklopädie Philosophie und Wissenschaftstheorie. Metzler. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 20 Oktober 2021. Besoek op 16 Februarie 2026.
  118. ↑ Mishra, Prabhaker; Pandey, ChandraMani; Singh, Uttam; Keshri, Amit; Sabaretnam, Mayilvaganan (2019). "Selection of appropriate statistical methods for data analysis". Annals of Cardiac Anaesthesia. 22 (3): 297–301. doi:10.4103/aca.ACA_248_18. PMC 6639881. PMID 31274493.
  119. ↑ Stapor, Katarzyna (2020). "Descriptive and Inferential Statistics". Introduction to Probabilistic and Statistical Methods with Examples in R. Intelligent Systems Reference Library (in Engels). Vol. 176. Springer International Publishing. pp. 63–131. doi:10.1007/978-3-030-45799-0_2. ISBN 978-3-030-45799-0. S2CID 219519804.
  120. ↑ Byrne, Gillian (14 Maart 2007). "A Statistical Primer: Understanding Descriptive and Inferential Statistics". Evidence Based Library and Information Practice. 2 (1): 32–47. doi:10.18438/B8FW2H.
  121. 1 2 Watkins, Chris; Mortimore, Peter (1999). "1: Pedagogy: What do we Know?". Understanding Pedagogy and its Impact on Learning. doi:10.4135/9781446219454. ISBN 9781853964534.
  122. 1 2 3 4 5 6 Murphy, Patricia (2 September 2003). "1. Defining Pedagogy". In Gipps, Caroline V. (red.). Equity in the Classroom: Towards Effective Pedagogy for Girls and Boys (in Engels). Routledge. ISBN 978-1-135-71682-0.
  123. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Peel, Edwin A. "pedagogy". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 15 Augustus 2022.
  124. 1 2 Chazan, Barry (2022). "What is "Education"?". Principles and Pedagogies in Jewish Education (in Engels). Springer International Publishing. pp. 13–21. doi:10.1007/978-3-030-83925-3_3. ISBN 978-3-030-83925-3. S2CID 239896844. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 12 Mei 2022. Besoek op 13 Mei 2022.
  125. ↑ Anderson, Philip M. (2005). "3. The Meaning of Pedagogy". In Kincheloe, Joe L. (red.). Classroom Teaching: An Introduction (in Engels). Peter Lang. ISBN 978-0-8204-7858-6.
  126. ↑ "Herbartianism". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 20 Augustus 2022.
  127. 1 2 Kimble, Gregory A. "Learning theory". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 20 Augustus 2022.
  128. ↑ "Thomas S. Kuhn". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 21 Augustus 2022.
  129. ↑ Angius, Nicola; Primiero, Giuseppe; Turner, Raymond (2021). "The Philosophy of Computer Science: 3. Algorithms". The Stanford Encyclopedia of Philosophy. Metaphysics Research Lab, Stanford University. Besoek op 21 Augustus 2022.
  130. ↑ "Algorithm". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 21 Augustus 2022.
  131. ↑ "Euclidean algorithm". www.britannica.com (in Engels). Besoek op 21 Augustus 2022.

Bronnelys

[wysig | wysig bron]
  • Berg, Bruce L., 2009, Qualitative Research Methods for the Social Sciences. Seventh Edition. Boston MA: Pearson Education Inc.
  • Creswell, J. (1998). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five traditions. Thousand Oaks, California: Sage Publications.
  • Creswell, J. (2003). Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches. Thousand Oaks, California: Sage Publications.
  • Franklin, M.I. (2012). Understanding Research: Coping with the Quantitative-Qualitative Divide. London and New York: Routledge.
  • Guba, E. and Lincoln, Y. (1989). Fourth Generation Evaluation. Newbury Park, California: Sage Publications.
  • Herrman, C. S. (2009). "Fundamentals of Methodology", a series of papers On the Social Science Research Network (SSRN), online.
  • Howell, K. E. (2013) Introduction to the Philosophy of Methodology. London, UK: Sage Publications.
  • Ndira, E. Alana, Slater, T. and Bucknam, A. (2011). Action Research for Business, Nonprofit, and Public Administration - A Tool for Complex Times. Thousand Oaks, CA: Sage.
  • Joubish, Farooq Dr. (2009). Educational Research Department of Education, Federal Urdu University, Karachi, Pakistan
  • Patton, M. Q. (2002). Qualitative research & evaluation methods (3rd edition). Thousand Oaks, California: Sage Publications.
  • Silverman, David (Ed). (2011). Qualitative Research: Issues of Theory, Method and Practice, Third Edition. London, Thousand Oaks, New Delhi, Singapore: Sage Publications
  • Soeters, Joseph; Shields, Patricia and Rietjens, Sebastiaan. 2014. Handbook of Research Methods in Military Studies New York: Routledge.
  • Ioannidis, J. P. (2005). "Why Most Published Research Findings Are False". PLOS Medicine. 2 (8): e124. doi:10.1371/journal.pmed.0020124. PMC 1182327. PMID 16060722.
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Metodologie&oldid=2911241"