Nicolás Maduro
| Nicolás Maduro Moros | |
President van Venezuela | |
| Ampstermyn 19 April 2013 – 3 Januarie 2026 | |
| Voorafgegaan deur | Hugo Chávez |
|---|---|
| Opgevolg deur | Delcy Rodríguez |
Persoonlike besonderhede | |
| Gebore | 23 November 1962 Caracas, Venezuela |
| Politieke party | Verenigde Sosialistiese Party van Venezuela |
| Eggenoot/-note | Cilia Flores |
| Kind(ers) | Nicolás Maduro Guerra |
Nicolás Maduro Moros (gebore 23 November 1962) is ’n Venezolaanse politikus wat 'n leiersposisie in die Verenigde Sosialistiese Party van Venezuela beklee. Hy was van 2013 tot 3 Januarie 2026 die president van Venezuela.
In November 2025 is Maduro deur die Verenigde State as 'n lid van 'n buitelandse terroriste-organisasie aangewys.[1] Op 3 Januarie 2026 het Amerikaanse magte Maduro en sy vrou gevange geneem; met die VN-sekretaris-generaal António Guterres wat verklaar het dat hy "diep bekommerd was dat die reëls van internasionale reg nie gerespekteer is nie".[2][3] Hulle is toe na die Metropolitan Detention Center in Brooklyn vervoer, waar hulle steeds aangehou word.[4][5][2] Maduro is op 5 Januarie 2026 in die federale hof in Manhattan aangekla en het onskuldig gepleit op aanklagte van dwelmsmokkelary.[6] Tydens die hofverskyning het Maduro beweer dat hy 'n ontvoerde president en 'n krygsgevangene is.[6]
Vroeë lewe en politieke loopbaan
[wysig | wysig bron]Maduro het grootgeword in die werkersklasbuurte van Caracas as die seun van ’n vakbondleier. Volgens skoolrekords het hy nie matriek voltooi nie en het vir jare as ’n busbestuurder gewerk.[7]
Op die ouderdom van 24 het hy in Havana gewoon nadat hy deur die Sosialistiese Liga gestuur is om ’n eenjaar-kursus aan die Escuela Nacional de Cuadros Julio Antonio Mella, ’n politieke opleidingsentrum onder die leiding van die Unie van Jong Kommuniste, by te woon.[8]
Maduro was een van die stigters van die Movimiento Quinta República, die sosialistiese party wat Hugo Chávez in 1998 aan bewind gebring het en is hy tot die parlement verkies. Na die dood van president Chávez op 5 Maart 2013 het Maduro waarnemende president van Venezuela geword. Die regeringsmeerderheid in die parlement het dit deurgedruk ten spyte van die grondwet, wat bepaal het dat die voorsitter van die parlement as waarnemende president moes optree. Om dié rede het die opposisie die inhuldiging op 9 Maart geboikot, wat in ’n militêre kaserne by die uitgestalde liggaam van Chávez plaasgevind het. Onder Chávez was Maduro sedert 13 Oktober 2012 adjunkpresident, en voorheen voorsitter van die parlement (2005) en minister van buitelandse sake (2006–2013).
’n Maand na Chávez se dood het Maduro as kandidaat van die Verenigde Sosialistiese Party van Venezuela (PSUV) tydens die presidentsverkiesing 50,66% van die stemme gewen. Die opposisiekandidaat, die 40-jarige Henrique Capriles, het 49,07% van die stemme gekry.
In Desember 2015 het die opposisie tydens die parlementêre verkiesings twee derdes van die setels in die parlement verower. Die opposisie, verenig in die Tafel van Demokratiese Eenheid (MUD), het 112 van die 165 setels gewen. Dit het die mag van die sosialistiese party van Maduro, wat al meer as vyftien jaar regeer het, aansienlik verswak. Die Venezolaanse ekonomie het sterk gekrimp as gevolg van swak ekonomiese beleid en dalende oliepryse, wat tot inflasie, werkloosheid en ’n gevoel van onveiligheid gelei het. Die tekort aan basiese goedere het ook tot groot ontevredenheid onder kiesers gelei. Maduro het die verkiesingsuitslag as “kontrarevolusionêr” beskryf en probeer om soveel moontlik mag te behou. Hy het onder meer nuwe regters in die Hooggeregshof aangestel wat sy party steun.
Op 5 Januarie 2016 het Maduro die mag van die parlement verder beperk deur te bepaal dat die president, en nie die parlement nie, voortaan die direkteure van die sentrale bank aanwys. Die opposisie het hewig teen die besluit gereageer, wat ’n dag voor die eerste sitting van die nuwe parlement geneem is. In die lente van 2016 het die opposisie meer as twee miljoen handtekeninge ingesamel om ’n referendum oor Maduro se toekoms af te dwing. Howe, die verkiesingsraad en die regeringsparty het egter alles in die werk gestel om die stemming te vertraag tot ná 10 Januarie 2017, omdat Maduro weens ’n verloor na daardie datum die mag eenvoudig aan sy visepresident sou kon oorhandig sonder dat nuwe verkiesings nodig was.
In Mei 2018 is vervroegde presidentsverkiesings gehou, wat deur die meeste opposisiegroepe geboikot is.[9] Volgens die verkiesingsraad was die opkoms 46,1%, aansienlik laer as die 80% in 2013.[10] Maduro het 5,8 miljoen stemme (67%) gekry, terwyl sy grootste teenstander, Henri Falcón, 21% ontvang het. Daar was wydverspreide kritiek uit binne- en buiteland oor onreëlmatighede, aangesien baie stembusbeamptes aanhangers van Maduro was en kiesers geld of bonusse van die regering kon ontvang. Ná die verkiesing het veertien lande, waaronder Argentinië, Brasilië en Kanada, hul ambassadeurs onttrek uit protes, en die Verenigde State het nuwe ekonomiese sanksies ingestel.[11] Wladimir Poetin het Maduro egter met sy herverkiesing gelukgewens. Op 10 Januarie 2019 is hy vir ’n nuwe termyn van ses jaar ingehuldig.[12]
Op 23 Januarie 2019 het die opposisieleier Juan Guaidó, die nuwe voorsitter van die Nasionale Vergadering, homself as tussentydse president verklaar en aangekondig dat hy die mag in die land sou oorneem.[13]
Op 26 Maart 2020 het die Amerikaanse DEA ’n beloning van 15 miljoen dollar uitgeloof vir inligting wat tot die inhegtenisneming van “die voormalige president” Maduro sou lei, op aanklagtes van narko-terrorisme, korrupsie, dwelmhandel en ander misdade.[14]
In Oktober 2023 het die regering en die opposisie ’n ooreenkoms bereik oor nuwe verkiesingsvoorwaardes.[15] Die regering het ingestem tot ’n deursigtige verkiesingsproses, insluitend die toelating van belangrike opposisiekandidate en onafhanklike waarnemers van die Europese Unie. Dit sou tot die gedeeltelike verligting van Amerikaanse energiesanksies lei. Die VSA het egter aangedui dat die sanksies weer ingestel sou word indien Venezuela die ooreenkoms sou verbreek. In Januarie 2024 het die Hooggeregshof die kandidatuur van María Corina Machado vir die 2024-verkiesing amptelik verwerp, in stryd met die ooreenkoms van Oktober 2023.[16] Edmundo González Urrutia het haar plek as opposisiekandidaat ingeneem.[17] Teen einde Mei 2024 het Venezuela die uitnodiging aan EU-waarnemers herroep.[18]
Op 28 Julie 2024 is verkiesings gehou met Maduro en Edmundo González as die belangrikste kandidate. María Corina Machado is vroeër deur die verkiesingskommissie uitgesluit. Volgens die kommissie, wat onder Maduro se beheer is, het hy 51% van die stemme gekry teenoor 44% vir die verenigde opposisie.[19] Die opposisie het egter die oorwinning geëis en beweer dat peilings en alternatiewe stemtellings wys dat hulle 70% van die stemme gewen het, en dat Maduro se oorwinning die gevolg van grootskaalse bedrog was. ’n Paar dae voor die verkiesing het Maduro gedreig met ’n “bloedbad” indien hy nie herkies sou word nie, terwyl peilings op daardie stadium ’n agterstand van meer as tien persentasiepunte vir hom aangedui het.[20]
Gevangeneming
[wysig | wysig bron]Op 3 Januarie 2026, ná ’n Amerikaanse militêre aanval op Venezuela, het die Amerikaanse president Donald Trump op Truth Social aangekondig dat die Venezolaanse president Nicolás Maduro en sy vrou, eerste dame Cilia Flores, gevange geneem en uit die land verwyder is.[21] Volgens die Amerikaanse minister van buitelandse sake, Marco Rubio, is Maduro in hegtenis geneem en staan sedertdien in die Verenigde State tereg op kriminele aanklagte wat verband hou met dwelmsmokkelary.[22]
Verwysings
[wysig | wysig bron]- ↑ Kylie Atwood; Betsy Klein; Natasha Bertrand; Kevin Liptak (24 November 2025). "Trump administration formally designates Venezuela's Maduro as member of a foreign terrorist organization". CNN (in Engels). Besoek op 24 November 2025.
- 1 2 "Maduro arrives in US to face charges as Trump vows to 'run' Venezuela and take control of oil reserves". CNN. 3 Januarie 2026. Besoek op 3 Januarie 2026.
- ↑ "BBC 'bans' journalists from saying US 'kidnapped' Maduro, leaked email shows". The National (in Engels). 5 Januarie 2026. Besoek op 5 Januarie 2026.
- ↑ Periera, Ivan; Kekatos, Mary; Haworth, Jon; Shalvey, Kevin (4 Januarie 2026). "Venezuela live updates: Maduro to appear in federal court Monday on alleged drug charges". ABC News. Besoek op 4 Januarie 2026.
- ↑ Sisak, Michael R.; Neumeister, Larry (4 Januarie 2026). "After capture and removal, Venezuela's Maduro is being held at notorious Brooklyn jail". Associated Press. Besoek op 4 Januarie 2026.
- 1 2 "Live updates: Maduro pleads not guilty in US court appearance". Associated Press. 5 Januarie 2026. Besoek op 5 Januarie 2026.
- ↑ Lopez, Virginia; Watts, Jonathan (15 April 2013). "Who is Nicolás Maduro? Profile of Venezuela's new president". The Guardian. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 25 Maart 2015. Besoek op 27 Maart 2015.
- ↑ Oropeza, Valentina (15 April 2013). "Perfil de Nicolás Maduro: El 'delfín' que conducirá la revolución bolivariana". El Tiempo (in Spaans). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 6 Maart 2016.
- ↑ ""De verkiezingen in Venezuela waren een affront"". kerkinnood.nl (in Nederlands). 24 Mei 2018. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 7 Augustus 2019.
- ↑ "'De verkiezingsuitslag in Venezuela was eigenlijk al maanden bekend'". nos.nl (in Nederlands). 21 Mei 2018. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 7 Augustus 2019. Besoek op 5 November 2025.
{{cite web}}: CS1 maint: bot: original URL status unknown (link) - ↑ "Venezuela election: Fourteen ambassadors recalled after Maduro win". BBC (in Engels). 22 Mei 2018. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Maduro beëdigd als president Venezuela". ad.nl (in Nederlands). 10 Januarie 2019. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Oppositie doet machtsgreep in Venezuela, president Maduro woedend". nos.nl (in Nederlands). 23 Januarie 2019. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Nicolás Maduro Moros and 14 current and former Venezuelan officials charged with narco-terrorism, corruption, drug trafficking and other criminal charges". dea.gov. 26 Maart 2020. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Venezuela and opposition reach deal on electoral conditions. They plan to sign Tuesday in Barbados". Associated Press (in Engels). 17 Oktober 2023. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Venezuela's highest court upholds ban on opposition presidential candidate". Associated Press (in Engels). 27 Januarie 2024. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "The woman behind Venezuela's upstart opposition movement". CNN (in Engels). 25 Julie 2024. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Venezuela withdraws invitation to EU observers for July 28 Presidential election". eunews.it (in Engels). 29 Mei 2024. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Maduro uitgeroepen tot winnaar verkiezingen Venezuela, oppositie claimt fraude". nos.nl (in Nederlands). 29 Julie 2024. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Maduro speaks of "bloodshed" if he is not reelected". MercoPress. 19 Julie 2024. Besoek op 5 November 2025.
- ↑ "Donald J. Trump (@realDonaldTrump)". Truth Social. Besoek op 3 Januarie 2026.
- ↑ "Live updates: Multiple explosions rock Venezuelan capital Caracas". CNN. 3 Januarie 2026. Besoek op 3 Januarie 2026.
Eksterne skakels
[wysig | wysig bron]
Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Nicolás Maduro.
| Politieke poste | ||
|---|---|---|
| Voorafgegaan deur Francisco Ameliach |
President van die Nasionale Vergadering 2005-2006 |
Opgevolg deur Cilia Flores |
| Voorafgegaan deur Alí Rodríguez Araque |
Minister van buitelandse sake 2006-2013 |
Opgevolg deur Elías Jaua |
| Voorafgegaan deur Elías Jaua |
Adjunkpresident van Venezuela 2012-2013 |
Opgevolg deur Jorge Arreaza |
| Voorafgegaan deur Hugo Chávez |
President van Venezuela 2013-nou |
Sittend |
| Diplomatiese poste | ||
| Voorafgegaan deur Hassan Rouhani |
Voorsitter van die Beweging van Onverbonde Lande 2016-2019 |
Opgevolg deur Ilham Aliyev |
| Voorafgegaan deur Tabaré Vázquez |
President pro tempore van die Unie van Suid-Amerikaanse Nasies 2016-2017 |
Opgevolg deur Mauricio Macri |
| Party-politieke poste | ||
| Voorafgegaan deur Hugo Chávez |
Leier van die Verenigde Sosialistiese Party van Venezuela 2013-2026 |
Sittend |