Paul Kruger-beelde

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search

Die Krugerstandbeeld in Pretoria, die Driemanskap-monument in Heidelberg en elke Krugerrand bring hulde aan Paul Kruger. Daar is egter verskeie ander beelde van die oud-staatspresident van die Zuid-Afrikaansche Republiek.

Suid-Afrika[wysig | wysig bron]

Krugersdorp[wysig | wysig bron]

In Krugersdorp

Die standbeeld van Kruger in Krugersdorp staan in Beginstraat in Pretoriuspark, naby 'n borsbeeld van J.G. Strijdom, die Paardekraal-monument, die Monumentmeer en die Key West-winkelsentrum. Die beeld is die werk van Laurika Postma en Kruger word uitgebeeld effens groter as lewensgroot. Dit is die enigste beeld van Kruger wat hom nie as 'n ou man voorstel nie. In sy een hand hou hy die Bybel en in sy ander hand sy hoed vas. Die hoë voetstuk se hoeksteen is op 10 Desember 1961 deur Jan de Klerk gelê en die standbeeld is op 10 Oktober 1962 deur staatspresident C.R. Swart onthul.

Rustenburg[wysig | wysig bron]

Die beeld “Kruger in ballingskap” is 'n beeld van 'n verslae Kruger op 'n hoë voetstuk voor die stadsaal op die kruising van Fatima Bhayatstraat (voorheen Kerkstraat) en Beyers Naudélaan. Kruger sit met geboë hoof in 'n stoel. Tussen 24 en 30 November 1900 het die Franse beeldhouer Jean Georges Achard vir Kruger in Hôtel Scribe in Parys besoek en daarna hierdie beeld gemaak. Vir 18 jaar het dit in sy ateljee gestaan totdat dr. Frans Engelenburg in 1919 dit ontdek het. Die Suid-Afrikaanse regering het dit aangekoop en aan Rustenburg geskenk. Op 16 Desember 1921 het genl. Jan Smuts die beeld daar onthul. Die opskrif op die beeld is “Paul Kruger 1825- 1904”

Reuse borsbeeld by die Krugerhek oppad na Skukuzakamp.
'n Beeldhouwerk by die ontvangsarea van Skukuzakamp. Vlnr: Piet Grobler, Paul Kruger, en James Stevenson-Hamilton.

Krugerwildtuin[wysig | wysig bron]

By die Krugerhek op pad na Skukuza staan 'n reuse borsbeeld van Kruger uit graniet gekap op suile. Die opskrif op die monument lui:

“Pres. S.J.P. Kruger, stigter van die Nasionale Krugerwildtuin. Onthul deur Sy Ed. Hendrik Schoeman, minister van landbou op 16 September 1976. Beeldhouer: Coert Steynberg

In Julie 2003 was daar sprake dat die beeld moet verdwyn. Ook is daar by die ontvangsarea van die Skukuza-ruskamp kleiner borsbeelde van die stigters van die wildtuin, naamlik van Kruger, die ZAR-amptenaar en Unie-politikus Piet Grobler en James Stevenson-Hamilton.

Pietersburg[wysig | wysig bron]

Op die Burgerplein voor die munisipale kantore in Pietersburg (ook bekend as Polokwane) staan 'n borsbeeld van Kruger langs onder andere borsbeelde van Louis Tregardt en die ZAR-amptenaar W.E. Bok en standbeelde van Piet Joubert en sy vrou en Tom Naudé.

Pretoria[wysig | wysig bron]

Kerkplein, Pretoria

Kruger is op 16 Desember 1904 in die Heldeakker van die Ou Begraafplaas in Kerkstraat-Wes begrawe. Op die graf staan 'n borsbeeld van Kruger.

Orania[wysig | wysig bron]

In 'n beeldetuin op 'n koppie in Orania staan 'n borsbeeld van Kruger tussen borsbeelde van J.B.M. Hertzog, D.F. Malan, J.G. Strijdom en H.F. Verwoerd.

Nederland[wysig | wysig bron]

Amsterdam[wysig | wysig bron]

In die Suid-Afrika Huis in Amsterdam is 'n skildery van Kruger deur een van Nederland se bekendste portretskilders Thérèse Schwartze. 'n Kopie van die skildery is in besit van die Universiteit van Pretoria.

Gouda[wysig | wysig bron]

Blekerssingel 55-57

Die gewel van Blekerssingel 55-57 het koppe van vier Boereleiers waaronder Paul Kruger.

Otterlo[wysig | wysig bron]

By 'n standbeeld ter ere van genl. C.R. de Wet is 'n afbeelding van Kruger. Lees meer daaroor by M.T. Steyn-gedenktekens.

Utrecht[wysig | wysig bron]

Utrecht, nou in slegte staat

a. Kruger het van 11 Desember 1901 tot 14 Oktober 1902 in Villa Oranjelust by Maliebaan 89 in die buurt Buiten Wittevrouwen in Utrecht gewoon. Hier het genls. Louis Botha, C.R. de Wet en Koos de la Rey hom einde September 1902 besoek. Ter nagedagtenis aan Kruger is op 10 Oktober 1952 op inisiatief van ds. Krijn Braak 'n gedenkteken met 'n reliëf van Kruger in die tuin van Villa Oranjelust onthul. Tot in die 1970's is jaarliks op 10 Oktober hier Heldedag gevier. Villa Oranjelust is 'n verklaarde “rijksmonument” en dateer uit die tweede helfte van die 19de eeu.
b. In die Akademiegebou van die Universiteit Utrecht staan 'n klein bronsborsbeeld deur Anton van Wouw van Kruger met die naam “Kruger lezend in zijn Bijbel”.

Frankryk[wysig | wysig bron]

Parys[wysig | wysig bron]

In die Musée d'Art Moderne is 'n borsbeeld van Kruger deur sy kleinseun Fanie Eloff.

Oostenryk[wysig | wysig bron]

Baden[wysig | wysig bron]

In die gewel van die huis by Schlossgasse 62 in Baden is 'n borsbeeld van Kruger met 'n lourierkrans om sy skouers.

Switserland[wysig | wysig bron]

Clarens[wysig | wysig bron]

In die kamer van die Krugerhuis in Clarens (by Montreux) waarin Kruger gesterf het, staan 'n borsbeeld van die president.

Duitsland[wysig | wysig bron]

Dresden[wysig | wysig bron]

Onthulling van die Krugerstandbeeld in Dresden in 1901

In Dresden is in 1901 'n standbeeld van Kruger voor die ingang van die Burenhaus opgerig. Die Burenhaus was 'n gebou waarin tot 1914 Afrikanervlugtelinge gehuisves is. Dit is in 1945 tydens die geallieerde lugaanvalle op Dresden vernietig.

Bibliografie[wysig | wysig bron]

  • Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 33, nr. 4, Oktober 1984.
  • Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 7. Kaapstad: Nasou, 1972. ISBN 0-625-00323-3
  • Van Rinsum, Henk J.: Sol lustitiae en de Kaap: een geschiedenis van de banden van de Utrechtse Universiteit met Zuid-Afrika. Hilversum: Uitgeverij Verloren. 2006.
  • gelofteland.org
  • www.alamy.com
  • www.boerenbrit.com
  • www.timeslive.co.za