Verskil tussen weergawes van "Voortrekkermonument"

Jump to navigation Jump to search
+Skakel
(+Skakel)
[[Beeld:Voortrekkermonumentprogram.jpg|duimnael|regs|200px|Die amptelike program vir die inwyding van die Voortrekkermonument.]]
 
Die '''Voortrekkermonument''' is 'n belangrike baken op Monumentkoppie net buite [[Pretoria]] naby die [[N14 (Suid-Afrika)|N14]] nasionale pad. Die [[monument]] is tussen [[1937]] en [[1949]] in die [[Art Déco-styl]] gebou. Dit is in [[1949]] voltooi en is opgerig om die [[Groot Trek]] van die negentiende eeu te gedenk en word beskou as 'n belangrike gedenkteken van die Voortrekkers se moed, vasberadenheid en volharding in die stigting van die twee voormalige Boererepublieke.
 
== Ontwerp ==
Hierdie monument bestaan uit 'n 41 meter hoë blok omring deur 'n laer van 64 graniet ossewaens. By die ingang is daar 'n beeldhouwerk van 'n Voortrekkermoeder en haar kinders. Die hoofblok het twee vertrekke. Die eerste is 'n 30 meter hoë gewelfde Heldesaal, waarvan die mure bedek is met 'n [[Fries (boukunde)fries]] van 27 terrazzowerke, wat deur [[Gerard Moerdijk]] ontwerp is en deur die Lupini-firma gegiet is. Dit bestaan uit 'n mengsel van marmer en sement. Dit beeld die belangrikste gebeure van die Groot Trek uit en is tans die grootste bestaande marmerfries in die wêreld. Dit weeg 180 [[metrieke ton]]. Die tweede een is die onderste saal, wat 'n granietsenotaaf bevat wat so geplaas is dat daar om twaalfuur op [[16 Desember]] oftewel [[Geloftedag]] 'n sonstraal op die senotaaf val. Hierdie senotaaf bevat die inskrywing: "Ons vir jou, Suid-Afrika".
 
Op die vier hoeke van die vierkantige monument is standbeelde van onderskeidelik [[Piet Retief]], [[Andries Pretorius]], [[Hendrik Potgieter]] en die Onbekende Voortrekker. By die ingang staan 'n beeld van 'n Voortrekkervrou wat haar twee kinders beskerm, geskep deur [[Anton van Wouw]].
 
== Geskiedenis ==
[[Beeld:Voortrekkermonument inwyding 1949.jpg|duimnael|regs|240px|'n Lugfoto van die saamtrek om die monument tydens sy inwyding in Desember 1949, elf jaar nadat die hoeksteen in Desember 1938 gelê is.]]
Die voorstel dat 'n monument ter ere van die Voortrekkers opgerig moet word is vir die eerste keer op 16 Desember [[1888]] geopper, toe President [[Paul Kruger]] die Geloftedag-plegtighede by die [[Bloedrivier]] in [[KwaZulu-Natal|Natal]] bygewoon het. Maar die Sentrale Volksmonumentekomitee (SVK), wat die bou van die monument behartig het, is eers in [[1931]] gestig.
Die boubedrywighede het op [[13 Julie]] [[1937]] tydens 'n plegtigheid op Monumentkoppie begin. Die hoeksteen van die monument is op 16 Desember 1938 deur drie afstammelinge van oorspronklike Voortrekkerleiers gelê: Mev. J.C. Muller (kleindogter van [[Andries Pretorius]]), Mev. K.F. Ackerman (agter-kleindogter van [[Andries Hendrik Potgieter]]) en Mev. J.C. Preller (agter-kleindogter van [[Piet Retief]]). 'n Aantal voorwerpe is in die hoeksteen toegemessel, naamlik, afskrifte van: [[Jan van Riebeeck]] se dagboek, die Piet Retief-[[Dingaan]]-traktaat, [[Die Gelofte]] en [[Die Stem van Suid-Afrika|Die Stem]] (die eertydse nasionale volkslied van Suid-Afrika), asook 'n [[Statebybel]].<ref>{{cite web|url=http://www.voortrekkermon.org.za/mobile/info.php?title=Hoeksteen&lang=afr |title=Voortrekkermonument Hoeksteen |publisher=www.voortrekkermon.org.za |date= |accessdate=20 Junie 2014}}</ref>
 
Die Voortrekkermonument is op 16 Desember [[1949]] ingewy. Die totale boukoste van die monument het sowat £ 360,000.00 of R 719,202.00 gekos. Die koste is grotendeels deur die Suid-Afrikaanse regering gedra. 'n Groot amfiteater met sitplek vir nagenoeg 20&nbsp;000 besoekers is in 1949 noord-oos van die Voortrekkermonument opgerig.
 
== Die Senotaaf ==
Die Senotaaf is die sentrale fokuspunt van die Voortrekkermonument. Die woord senotaaf beteken "leë graf". Dit is die simboliese rusplek van Piet Retief en al die ander Voortrekkers wat tydens die [[Groot Trek]] gesterf het.
 
Een keer per jaar, om 12 uur op [[16 Desember]], skyn die son deur 'n opening in die koepeldak van die monument op die woorde, "Ons Vir Jou, Suid-Afrika", in die middel van die Senotaaf. Die argitek, Gerard Moerdijk, het dit so ontwerp om die sonstraal as God se seën oor die lewe en werk van die [[Voortrekkers]] te simboliseer.
Die Senotaaf is van rooi graniet uit die [[Parys, Vrystaat|Parys]]-streek in die [[Vrystaat]] gemaak.<ref>{{cite web|url=http://www.vtm.org.za/afrikaans-voorblad/senotaafsaal/ |title=Voortrekkermonument Senotaafsaal |publisher=www.vtm.org |date= |accessdate=20 Junie 2014}}</ref>
 
<Gallerygallery>
Beeld:Voortrekker Monument May 2006, IMG 3022.jpg
Beeld:Voortrekker Monument May 2006, IMG 3007.jpg
Beeld:Voortrekker Cenotaph.jpg
Beeld:South Africa-Voortrekker Monument-Woman and Children01.jpg
</Gallerygallery>
 
== Verwysings ==
* [[Oumatjie Stoffberg]]
 
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Voortrekker Monument|Voortrekkermonument}}
* http://www.voortrekkermon.org.za/index3.html
* [http://m.youtube.com/results?q=indicato%20media&sm=3#/watch?v=albSlLUht6A Die geskiedenis en betekenis van die Voortrekkermonument - Deel 1 (op YouTube) ]
* [http://m.youtube.com/results?q=indicato+media&sm=3#/watch?v=e0VtLsJhb38 Die geskiedenis en betekenis van die Voortrekkermonument - Deel 2 (op YouTube) ]
{{coordKoördinate|25|46|35|S|28|10|33|E|region:ZA-GT_type:landmark|displayaansig=titletitel}}
* {{af}} [http://www.youtube.com/watch?v=CvR_6ny578g&feature=youtu.be 'n Kort uittreksel uit genl. Smuts se toespraak tydens die inwyding van die Voortrekkermonument, 16 Desember 1949]. URL besoek op [[8 Februarie]] [[2014]].
* {{af}} [http://www.youtube.com/watch?v=KV8ecepAcHY&feature=youtu.be 'n Uittreksel uit dr. Jansen se bedankingsrede tydens die inwyding van die Voortrekkermonument op 16 Desember 1949.] URL besoek op [[8 Februarie]] [[2014]].

Navigasie-keuseskerm