Gaan na inhoud

Tempel van die Geveerde Slang

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Die Tempel van die Geveerde Slang in Teotihuacán.
'n Rekonstruksie van die Ciudadela. Die tempel is agter in die middel, met die Adosada reg daarvoor.

Die Tempel van die Geveerde Slang is die derde grootste piramide[1] in Teotihuacán, 'n stad van voor Colombus in Sentraal-Mexiko.

Die stad is gestig omstreeks die 1ste of 2de eeu v.C. Teen die 200's het Teotihuacán die grootste kompleks van groot verskynsels in Meso-Amerika gehad. Die ander sluit in die Piramide van die Son (die grootste piramide), die Piramide van die Maan, die Laan van die Dooies en die Ciudadela (Sitadel), waarop die tempel geleë is.[2]

Die Tempel van die Geveerde Slang is belangrik deels danksy die ontdekking in die 1980's van meer as 100 moontlike geofferde menslike slagoffers wat onder die struktuur begrawe is.[3] Die oorskot dateer, nes die tempel self, van tussen 150 en 200 v.C.[4] Die tempel se naam kom van die uitbeelding van die Meso-Amerikaanse godheid die Geveerde Slang wat sy kante versier. Dit is van die vroegste bekende uitbeeldings van die godheid, wat dikwels verbind word met die veel later slanggod van die Asteke, Quetzalcoatl.[5] Dit is ook bekend as die Piramide van die Geveerde Slang of die Tempel van Quetzalcoatl.

Ligging

[wysig | wysig bron]

Die Tempel van die Geveerde Slang lê aan die suidpunt van die Laan van die Dooies, Teotihuacán se hoofpad, in die Ciudadela-kompleks. "Ciudadela" is Spaans vir "sitadel", want die Spanjaarde het eers gedink die struktuur is 'n vesting. Die Ciudadela se binnehof was groot genoeg om Teotihuacán se hele bevolking te huises, wat met die stad se hoogtepunt sowat 100 000 mense was. Voor die tempel staan die Adosada-platform. Om die piramide is ook woonstelkomplekse.

Ontdekkings

[wysig | wysig bron]

Laat in 2003 is ’n tonnel onder die Tempel van die Geveerde Slang per ongeluk deur Sergio Gómez Chávez en Julie Gazzola, argeoloë van die nasionale instituut vir antropologie en geskiedenis (INAH), ontdek. Ná dae van swaar reënval het Gómez Chávez opgemerk daar het ’n sinkgat van byna 'n meter breed naby die voet van die tempelpiramide ontstaan.[6][7]

Met ’n swaar tou om sy middel vasgemaak, het sy kollegas Gómez laat sak, en toe hy onder aankom, het hy besef dit is ’n perfek silindriese skag. Onder het hy op ’n duidelik antieke konstruksie afgekom – ’n mensgemaakte tonnel wat in albei rigtings met enorme klippe versper is. Gómez het geweet argeoloë het voorheen ’n smal tonnel onder die Piramide van die Son ontdek en het vermoed hy kyk nou na ’n soortgelyke tonnel wat na ’n ondergrondse kamer onder die Tempel van die Geveerde Slang lei. Hy het aanvanklik besluit om ’n duidelike hipotese te formuleer en goedkeuring te verkry om uitgrawings te doen. Intussen het hy ’n tent oor die sinkgat opgeslaan om dit te beskerm teen die honderdduisende toeriste wat Teotihuacán besoek. Navorsers het berig die tonnel is glo in 200 n.C. verseël.[7][8][9][10][11]

Die Laan van die Dooies in Teotihuacán.

Die voorlopige beplanning van die ondersoek en geldinsameling het meer as ses jaar geduuur.[6] Voor die begin van die opgrawings, aan die begin van 2004, het Victor Manuel Velasco Herrera van die UNAM-instituut vir geofisika met behulp van grondpenetrerende radar en ’n span van sowat 20 argeoloë en werkers, die benaderde lengte van die tonnel en die teenwoordigheid van interne kamers bepaal. Hulle het die grond onder die Ciudadela skandeer en elke middag die resultate op Gómez se rekenaar gelaai.

Teen 2005 was die digitale kaart voltooi. Die argeoloë het die tonnel met ’n afstandsbeheerde robot ondersoek: Dit was toegerus met ’n infrarooikamera en ’n laserskandeerder wat 3D visualisering genereer om ’n 3D opname van die ruimtes onder die tempel te maak. ’n Klein opening in die tonnelmuur is gemaak en die skandeerder het die eerste beelde vasgelê, 37 meter binne die gang.[6][7][12][13]

'n Houer uit die tonnel.

In 2009 het die regering aan Gómez toestemming gegee om te grawe. Teen die einde van 2009 het argeoloë van die INAH die ingang van die tonnel opgespoor wat na galerye onder die piramide lei, waar die oorblyfsels van heersers van die antieke stad moontlik geplaas is. In Augustus 2010 het Gómez Chávez aangekondig INAH se ondersoek van die tonnel – wat byna 1 800 jaar tevore deur die inwoners van Teotihuacán verseël is – sou voortgaan. Die INAH-span, bestaande uit sowat 30 mense, ondersteun deur nasionale en internasionale adviseurs op die hoogste wetenskaplike vlak, het beplan om die tonnel in September tot Oktober 2010 binne te gaan. Hierdie opgrawing, die diepste wat nog op die voor-Spaanse terrein uitgevoer is, was deel van die 100ste herdenking van argeologiese opgrawings by Teotihuacán en sy opening vir die publiek.[6][7]

Daar is genoem dat die ondergrondse gang onder die Tempel van die Geveerde Slang deur loop en dat die werklike ingang ’n paar meter van die tempel af op die verwagte plek geleë is. Dit is byna 2 000 jaar gelede met groot rotse verseël. Die gat wat tydens die 2003-storms verskyn het, was nie die werklike ingang nie. ’n Vertikale skag van byna 5 meter breed bied toegang tot die tonnel. Op 'n diepte van 14 meter lei die ingang na ’n byna 100 meter lange gang wat in ’n reeks ondergrondse galerye in die rots eindig.

Geofferde menslike oorlyfsels onder die Ciudadela.

Byna 1 000 ton grond en puin is uit die tonnel verwyder. Groot spiraalskulpe, katbene, erdewerk en fragmente van menslike vel is ontdek. Die ryk verskeidenheid voorwerpe wat opgegrawe is, het ingesluit houtmaskers bedek met ingelegde klip soos jade en kwarts, ingewikkelde halssnoere, ringe, groensteenkrokodiltande en menslike beeldjies, kristalle in die vorm van oë, kewervlerke in ’n houer gerangskik, beelde van jaguars, en honderde gemetalliseerde sfere. Die geheimsinnige sfere het in beide die noordelike en suidelike kamers gelê. Die balle was van 40 tot 130 millimeter breed; die kerne van klei was bedek met geel jarosiet wat gevorm is deur die oksidasie van piriet. Volgens George Cowgill van die Universiteit van Arizona is die sfere ’n fassinerende ontdekking: "Piriet is beslis deur die Teotihuacane en ander antieke Meso-Amerikaanse samelewings gebruik. Oorspronklik sou die sfere glansend gelyk het. Hulle is inderdaad uniek, maar ek het geen idee wat dit is nie."[13] Al hierdie artefakte is doelbewus en met betekenis geplaas, asof dit offerandes was om die gode te paai.[7][8]

Een van die merkwaardigste ontdekkings in die tonnelkamers was ’n miniatuurberglandskap, 17 meter ondergronds, met klein poele van vloeibare kwik wat mere voorstel.[7][8][14] Aan die einde van die gang het Gómez Chávez se span vier groensteenbeelde ontdek, geklee met gewade en krale; hulle oop oë sou geglinster het met kosbare minerale. Twee van die beeldjies was nog in hulle oorspronklike posisies, effens agteroor geleun en asof hulle opkyk na die as waar die drie vlakke van die heelal ontmoet – hulle was waarskynlik die stigter-sjamane van Teotihuacán wat pelgrims na die heiligdom gelei het en bondels heilige voorwerpe vir rituele gedra het, insluitend hangers en pirietspieëls wat beskou is as portale na ander wêrelde.[7][8]

Nadat elke nuwe segment skoongemaak is, het die 3D skandeerder die vordering gedokumenteer. Teen 2015 is byna 75 000 artefakfragmente ontdek, bestudeer, gekatalogiseer, ontleed en, waar moontlik, gerestoureer.[7][8][12][13] Die nuwe ontdekkings is in ’n groot uitstalling by die De Young-museum in San Francisco aan die publiek bekendgestel. Dit is laat in September 2017 geopen.[8][9]

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. ↑ "Teotihuacan Ciudadela", MexicoWeb
  2. ↑ Cowgill (1997), p.130
  3. ↑ "In the 1980s several mass graves were discovered under the temple. In all, 137 bodies were discovered, and it seems that the people were probably sacrificed when the temple was built, since their hands were tied behind their backs..."
  4. ↑ Castro.
  5. ↑ Miller and Taube (1993), p.162.
  6. 1 2 3 4 National Institute of Anthropology and History (INAH), Mexico. Press release, 3 Augustus 2010. Teotihuacan tunnel – entrance located. Archaeologists Locate the Entrance to Teotihuacan Tunnel, Universes in Universe – Worlds of Art, 3 Augustus 2010
  7. 1 2 3 4 5 6 7 8 Matthew Shaer, Janet Jarman (photos). A Secret Tunnel Found in Mexico May Finally Solve the Mysteries of Teotihuacán, Smithsonian Magazine, Junie 2016
  8. 1 2 3 4 5 6 Paul Laity. Lakes of mercury and human sacrifices – after 1,800 years, Teotihuacan reveals its treasures, The Guardian, 24 September 2017 18.52 BST
  9. 1 2 De Young Museum. Teotihuacan: City of Water, City of Fire. De Young Museum, September 30, 2017 – February 11, 2018, De Young Museum, 2017
  10. ↑ The Associated Press. Experts: Ancient Mexicans crossbred wolf-dogs, Phys.org (Science X network), 16 Desember 2010
  11. ↑ Deutsche Presse-Agentur GmbH. Tunnel found under temple in Mexico, Phys.org (Science X network), 30 Mei 2011
  12. 1 2 First Images of the Interior of Teotihuacan Tunnel Captured by Camera on Small Robot, ArtDaily, 12 November 2010
  13. 1 2 3 Rossella Lorenzi. Robot finds mysterious spheres in ancient temple, NBCNews.com, 30 April 2013
  14. ↑ Alan Yuhas. Liquid mercury found under Mexican pyramid could lead to king's tomb, The Guardian, 24 April 2015

Skakels

[wysig | wysig bron]
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Tempel_van_die_Geveerde_Slang&oldid=2850264"