Gaan na inhoud

The Sting

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
The Sting
Regisseur George Roy Hill
Vervaardiger
  • Tony Bill
  • Michael Phillips
Draaiboek David S. Ward
Met
Musiek deur Marvin Hamlisch
Kinematografie Robert Surtees
Ateljee
  • Universal Pictures
  • The Zanuck/Brown Company
Verspreider Universal Pictures
Uitgereik 25 Desember 1973 (1973-12-25)
Speeltyd 129 minute
Land VSA
Taal Engels
IMDb-profiel

The Sting is ’n Amerikaanse misdaadkomedie van 1973. Dit speel in 1936 af en behels ’n ingewikkelde plan deur twee professionele swendelaars (Paul Newman en Robert Redford) om ’n misdaadbaas (Robert Shaw) te verneuk. Die rolprent is geregisseer deur George Roy Hill,[1] wat ook Newman en Redford geregisseer het in Butch Cassidy and the Sundance Kid (1969). Die draaiboek deur David S. Ward is geïnspireer deur werklike skelmstreke wat deur die broers Fred en Charley Gondorff gepleeg en deur David Maurer gedokumenteer is in sy boek van 1940, The Big Con: The Story of the Confidence Man.

Robert Redford tydens die verfilming.

Die rolprent ontvou in afdelings, wat ingelei word deur outydse tussentitels, geteken deur die kunstenaar Jaroslav "Jerry" Gebr in ’n styl wat aan The Saturday Evening Post herinner. Dit is bekend vir sy gebruik van ragtime, veral die melodie "The Entertainer" deur Scott Joplin, wat deur Marvin Hamlisch (saam met ander Joplin-stukke) vir die rolprent verwerk is. Die sukses van die rolprent het ’n herlewing van belangstelling in Joplin se werk veroorsaak.[2]

The Sting is op Kersdag 1973 uitgereik en was ’n kommersiële sukses, asook gewild onder resensente en by die 46ste Oscar-toekenningsaand, waar dit sewe van sy 10 benoemings gewen het, insluitend vir beste rolprent, regisseur, redigering en oorspronklike draaiboek. Redford is ook benoem vir beste akteur. Die rolprent het wêreldwyd $257 miljoen verdien en Newman se loopbaan weer laat herleef ná ’n reeks mislukte rolprente. Die draaiboek word deur die Skrywersgilde van Amerika as een van die bestes nog gereken. Die fliek is verder in 2005 gekies vir bewaring in die Amerikaanse Nasionale Rolprentregister van die Library of Congress as synde "kultureel, histories of esteties betekenisvol". ’n Vervolg, ook deur Ward geskryf, is in 1983 uitgereik.

Rolverdeling

[wysig | wysig bron]

Storielyn

[wysig | wysig bron]

In September 1936, te midde van die Groot Depressie, bedrieg die swendelaar Johnny Hooker en sy vennote, Luther Coleman en Joe Erie, ’n niksvermoedende slagoffer in Joliet, Illinois, uit $11 000 kontant. Hooker verloor sy deel van die bedrogspul in ’n gemanipuleerde roulettespel, terwyl Luther, aangevuur deur die meevaller, besluit om af te tree. Hy sê vir Hooker hy moet sy ou vriend, Henry Gondorff, in Chicago opsoek om “die groot swendelary” te leer. Die korrupte Joliet-polisieluitenant William Snyder konfronteer Hooker en onthul dat hulle slagoffer ’n koerier was vir die wrede Iers-Amerikaanse misdaadbaas Doyle Lonnegan. Lonnegan se manne vermoor Luther en die koerier. Nadat hy Luther dood aangetref het, vlug Hooker na Chicago.

Hooker tref Gondorff dronk aan waar hy vir die FBI wegkruip. Hy bestuur 'n mallemeule, wat ’n dekmantel vir ’n bordeel is. Hooker vra hom om te help om Lonnegan tot 'n val te bring. Gondorff is aanvanklik huiwerig, maar stem eindelik in en werf ’n span ervare swendelaars. Hulle besluit om ’n vals weddenskapkantoor op die been te bring. Snyder en Lonnegan se manne agtervolg Hooker na Chicago; Gondorff waarsku Hooker dat as enigeen van hulle hom vind, die bedrogspul afgelas sal moet word.

Aan boord van die luuksetrein 20th Century Limited koop Gondorff, wat hom as die onbeskofte Chicago-boekmaker “Shaw” voordoen, toegang tot Lonnegan se privaat pokerspel, wat deur die trein se kondukteur bemiddel word. “Shaw” maak Lonnegan woedend met sy aanstootlike gedrag en kul hom dan uit $15 000. Hooker, wat hom voordoen as “Shaw” se ontevrede werknemer “Kelly”, word gestuur om die winste te gaan haal en Lonnegan te oortuig om hom te help om “Shaw” se onderneming oor te neem – ’n taktiek wat Lonnegan herhaaldelik gebruik het om sy misdaadryk op te bou.

Hooker keer terug huis toe en tref Lonnegan se manne aan wat wag om hom te vermoor, maar hy ontduik hulle. Hulle poging skrik Gondorff af, maar Hooker oortuig hom om voort te gaan met die bedrogspul.

'n Graffiti van Redford en Newman in 'n toneel uit die fliek.

Lonnegan, gefrustreerd oor sy manne se onvermoë om Hooker vir die Joliet-bedrogspul dood te maak – en onbewus daarvan dat “Kelly” Hooker is – beveel dat die werk aan Salino, sy beste sluipmoordenaar, gegee word. ’n Geheimsinnige figuur met swart leerhandskoene begin Hooker volg en dophou. Intussen trek Snyder se agtervolging van Hooker die aandag van onderduimse FBI-agente onder leiding van agent Polk, wat Snyder beveel om Hooker in te bring om Gondorff vas te trek.

Henry Gondorff en Johnny Hooker besluit om ’n vals wedkantoor vir perdewedrenne op te rig. Hooker sal hom as “Kelly” voordoen, en Gondorff as "Shaw". Kelly kom in kontak met Doyle Lonnegan en vertel hom dat hy sy baas (Shaw) van die wedkantoor wil kul, maar dat hy ’n geldskieter nodig het wat in die wins wil deel. Hooker vertel hom dat ’n vennoot uit Chicago, Les Harmon (eintlik die swendelaar Kid Twist), ’n hoë amptenaar by Western Union is wat die uitslae voor die tyd kan kry omdat Western Union die uitslae met 'n vertraging van twee minute deurgee — dus ook aan Shaw. "Les" sal die uitslag vroegtydig aan Lonnegan deurgee. Daardie twee minute kan dan presies gebruik word om ’n weddenskap te plaas.

Lonnegan hou van die plan en stem in om ’n weddenskap van $500 000 te finansier om “Shaw” te ruïneer en wraak te neem. Kort daarna vang Snyder Hooker en bring hom voor Polk, wat Hooker dwing om Gondorff te verraai deur te dreig om Luther Coleman se weduwee tronk toe te stuur.

Die aand voor die swendelary voel Hooker terneergedruk en slaap hy met ’n kelnerin genaamd Loretta. Die volgende oggend, terwyl sy in ’n stegie na hom toe aangeloop kom, verskyn die man met die swart handskoene en skiet haar dood voordat sy vir Hooker kan skiet. Die man onthul aan Hooker dat Gondorff hom gehuur het om hom te beskerm, en dat die kelnerin in werklikheid Salino was.

Nadat “Les” telefonies instruksies deurgegee het (“Place it on Lucky Dan”), plaas Lonnegan ’n weddenskap van $500 000 by “Shaw” se salon op die perd Lucky Dan. Nadat die wedren begin het, kom “Les” daar aan en spreek sy skok uit oor Lonnegan se weddenskap: Toe hy gesê het “place it”, het hy bedoel die perd sou “place” (dit wil sê tweede eindig). In paniek storm Lonnegan na die betaalvenster en eis sy geld terug. Op dié oomblik bestorm Polk, Snyder en ’n halfdosyn FBI-agente die salon. Polk sê vir Hooker hy is vry om te gaan. Geskok oor die verraad skiet Gondorff vir Hooker. Polk skiet Gondorff en beveel Snyder om die oënskynlik eerbare Lonnegan van die misdaadtoneel weg te kry.

Met Lonnegan en Snyder veilig weg, staan Hooker en Gondorff op (“bloeiend” van vals koeëls) te midde van 'n gejuig en gelag. “Polk” is eintlik Hickey, ’n medeswendelaar, wat saam met sy “FBI-agente” ’n bedrogspul uitgevoer het om Snyder af te lei en te verseker dat Lonnegan die geld laat vaar sonder om ooit te besef dat hy bedrieg is. Terwyl die swendelaars die kamer van sy inhoud stroop, weier Hooker sy deel van die geld en beweer hy sou dit in elk geval verloor, en stap saam met Gondorff weg.

Ontvangs

[wysig | wysig bron]

Roger Ebert het die rolprent vier uit vier sterre gegee en dit beskryf as "een van die stylvolste rolprente van die jaar".[3] Gene Siskel het dit in die Chicago Tribune drie en ’n half sterre uit vier toegeken en dit beskryf as 'n "prent wat duidelik stap vir stap met liefdevolle sorg gemaak is".[4] Vincent Canby van The New York Times het geskryf die prent is "so goedhartig, so duidelik bewus van alles waarmee dit besig is, selfs van sy eie skilderagtige bedrogspulle, dat ek kies om daarmee saam te gaan. ’n Mens vergewe sy onophoudelike pogings om te bekoor, al is dit net omdat The Sting self ’n soort bedrogspel is, sonder die poëtiese aspirasies wat Butch Cassidy and the Sundance Kid swaar gemaak het."[5]

Die tydskrif Variety het geskryf: "George Roy Hill se uitstekende regie van David S. Ward se fyn uitgewerkte verhaal van veelvuldige misleiding en ’n verrassende einde sal sowel gewone as gesofistikeerde gehore bekoor. Uiters aantreklike produksiewaardes en ’n uitstekende ondersteunende rolverdeling voltooi die sterk punte."[6] Kevin Thomas van die Los Angeles Times het dit beskryf as "'n suiwer vreugde, die soort suiwer vermaakrolprent wat des te meer welkom is omdat dit so skaars geword het".

Pauline Kael van The New Yorker was minder geesdriftig en het geskryf die rolprent "is bedoel om skelm-bekoorlike vermaak te wees, en dis hoe die grootste deel van die gehoor dit ervaar, maar ek het dit visueel benoud en heeltemal meganies gevind. Dit hou net aan, afdeling na afdeling, en dit het nie ’n goeie gees nie."[7]

In 2005 is die rolprent deur die Library of Congress vir bewaring in die Verenigde State se Nasionale Rolprentregister gekies as "kultureel, histories of esteties betekenisvol".[8] In 2006 het die Writers Guild of America die draaiboek 39ste geplaas op sy lys van die 101 beste draaiboeke wat nog geskryf is.[9]

Op Rotten Tomatoes was 92% van 101 resensies positief, met ’n gemiddelde telling van 8,3/10. Die webtuiste se konsensus lui: "Paul Newman, Robert Redford en die regisseur George Roy Hill bewys bekoring, humor en ’n paar gladde wendings kan saam ’n uitstekende rolprent oplewer."[10] Op Metacritic het die rolprent ’n gemiddelde telling van 83 uit 100 gekry, gebaseer op 17 resensies, wat dui op 'n "algemeen gunstige" ontvangs.[11]

Pryse en benoemings

[wysig | wysig bron]

The Sting het sewe Oscars gewen: vir beste prent, regisseur, oorspronklike draaiboek, kunsredigering, kostuumontwerp, rolprentredigering en musiek. Dit het ook nog drie benoemings gekry: vir beste akteur (Redford), kinematografie en klank.

Van die talle ander pryse wat dit ingepalm het, was die American Cinema Editors Award vir beste prent, die Directors Guild of America Award vir regie, die Golden Screen Award en die People's Choice Award vir gunstelingprent.

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. ↑ "The Sting". Turner Classic Movies Database. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 2 Oktober 2017. Besoek op 23 Februarie 2016.
  2. ↑ Berlin, Edward A. (1996). "Scott Joplin". Classical Net. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 9 Mei 2008. Besoek op 8 September 2012.
  3. ↑ Ebert, Roger (27 Desember 1973). "The Sting". Chicago Sun-Times. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 30 Desember 2018. Besoek op 26 November 2018.
  4. ↑ Siskel, Gene (28 Desember 1973). "A return to the basics called care and skill". Chicago Tribune. Seksie 2, p. 3.
  5. ↑ Canby, Vincent (26 Desember 1973). "Film:1930's Confidence Men Are Heroes of 'Sting'". The New York Times. p. 60. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 26 Junie 2020. Besoek op 25 Junie 2020.
  6. ↑ Murphy, A. D. (12 Desember 1973). "The Sting". Variety. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 5 Junie 2020. Besoek op 25 Junie 2020.
  7. ↑ Kael, Pauline (31 Desember 1973). "The Current Cinema". The New Yorker. pp. 49–50.
  8. ↑ "Complete National Film Registry Listing | Film Registry | National Film Preservation Board | Programs | Library of Congress". Library of Congress, Washington, D.C. 20540 USA. Besoek op 2 Januarie 2026.
  9. ↑ "101 Greatest Screenplays". Writers Guild of America West. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 13 Augustus 2006. Besoek op 13 April 2022.
  10. ↑ "The Sting". Rotten Tomatoes. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 6 Augustus 2022. Besoek op 8 Augustus 2022.
  11. ↑ The Sting Reviews, Metacritic, https://www.metacritic.com/movie/the-sting, besoek op June 18, 2022

Skakels

[wysig | wysig bron]
Ontsluit van "https://af.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Sting&oldid=2897982"