Videospeletjie-kontroversies

Daar is baie debatte oor die sosiale gevolge van videospeletjies op spelers en die breër samelewing, sowel as debatte binne die videospeletjiebedryf. Sedert die vroeë 2000's het voorstanders van videospeletjies hul gebruik as 'n ekspressiewe medium beklemtoon en gepleit vir hul beskerming onder die wette wat vryheid van spraak en ook as 'n opvoedkundige hulpmiddel beheer. Teenstanders voer aan dat videospeletjies skadelik is en daarom onderhewig moet wees aan wetgewende toesig en beperkings. Die beweerde positiewe en negatiewe eienskappe en gevolge van videospeletjies is die onderwerp van wetenskaplike studie. Akademiese navorsing het die verband tussen videospeletjies en verslawing, aggressie, geweld, sosiale ontwikkeling, en 'n verskeidenheid stereotipering- en seksuele moraliteit-kwessies ondersoek.[1][bladsy benodig]
Hoe videospeletjies die jeug se lewens beïnvloed
[wysig | wysig bron]Met die drastiese verandering in tegnologie vanaf die 1950’s, leef ons in ‘n era waar 42% van huishoudings toegang het tot 'n rekenaar, selfoon en selfs die internet.[2] Dit het dit maklik gemaak vir hierdie industrie om tot groter hoogtes te groei. Vandag is daar meer as 5 miljoen rekenaarspeletjies wêreldwyd beskikbaar.
Vandag speel meer as 90% van kinders videospeletjies. 90% van speletjies wat gespeel word bevat geweld. Douglas Gentile en Craig Anderson van die Universiteit van Iowa, het in een van hul studies geskryf dat geweld as geregverdig, pret en sonder negatiewe gevolge gesien word onder die jong generasie.[3] Daar is ook 'n paar fisiese maniere hoe videospeletjies jong mense beïnvloed, naamlik:
Toename in breinmateriaal
[wysig | wysig bron]Navorsing[4]toon dat videospeletjies breinplastisiteit (jou brein se vermoë om te verander in reaksie op leer) beïnvloed deur die gebruik van aandagbeheer en beloningsverwerking. Hoe meer jy jou aandag op 'n sekere taak vestig, hoe meer gestimuleer word jy deur daardie taak te voltooi.
Dit is veral belangrik as jy in ag neem dat jou brein se grysstof (die buitenste laag van jou brein) miljarde neurone bevat en verantwoordelik is vir die beheer van jou bewegings, die behou van jou herinneringe en die regulering van jou emosies. In wese, hoe meer jy leer, hoe meer kan jou brein aanpas. Dit het 'n groot impak op jou kognitiewe funksies.
Verbeter fokus en visuomotoriese vermoëns soos hand-oog-koördinasie
[wysig | wysig bron]As gevolg van die vlak van kompleksiteit en interaksie, vereis videospeletjies gereeld dat jy groot aandag aan visuele en ouditiewe leidrade moet gee om bepaalde take te voltooi. "Wanneer jy 'n videospeletjie kyk, moet jy aandag gee aan elke dingetjie wat in jou visuele veld kom en daarop reageer," sê Dr. Manos. "Om visueel te kontrasteer, om die verskil tussen een ding en 'n ander te kan onderskei, is ook 'n vaardigheid wat ontwikkel kan word deur videospeletjies te speel." Dit is algemeen in aksie-avontuurspeletjies soos "Tomb Raider of Resident Evil", waar jy binne 'n baie kort tydperk 'n knoppie moet druk wat ooreenstem met 'n simbool op die skerm om iets te laat gebeur. Dr. Manos raai egter aan dat, hoewel videospeletjies fokus en hand-oog-koördinasie kan verhoog deur kenmerke soos QTE's (Quick Time Event), werklike voorbeelde, soos om deur mis te ry, 'n groter potensiaal vir leer bied.[5]
Verbeter die vermoë vir ander kognitiewe funksies
[wysig | wysig bron]Stelverskuiwing is die vermoë om vinnig agtereenvolgens heen en weer tussen verskillende take te beweeg. Ons verwar stelverskuiwing dikwels met om 'n dubbeldoener te wees, maar die vermoë om ons aandag van een ding na die volgende te rig is 'n belangrike vaardigheid om te hê. "Mense wissel die hele tyd tussen take," sê Dr. Manos. "Daardie uitvoerende funksie is geneig om 'n bietjie beter te word wanneer jy 'n videospeletjie speel." Aksievideospeletjies word geassosieer met die verbetering van iemand se vermoë om hul aandag te rig en spesifieke inligting te filtreer. Tradisionele legkaartspeletjies, soos Tetris, word geassosieer met verhoogde prestasie in navigasie, persepsie en herkenning van voorwerpe.
Voordele van videospeletjies speel
[wysig | wysig bron]Help kinders en jong mense om waardevolle probleemoplossingsvaardighede te ontwikkel[6]
[wysig | wysig bron]Daar is 'n groeiende hoeveelheid navorsing wat die positiewe uitwerking wat rekenaarspeletjies op kinders en jong mense het beklemtoon. Sekere rekenaarspeletjies bied vir kinders en jong mense die geleentheid aan om probleme op te los soos wat struikelblokke voorkom. Daar is ook ‘n groot verskeidenheid van rekenaarspeletjies wat vir mense meer leer oor geskiedenis, kuns en kultuur.
Om speletjies te speel gee ook vir jong mense die geleentheid om ander te ontmoet wat ook dieselfde voorkeure as hulle het. Meeste van die moderne speletjies bevorder prososiale gedrag, soos spanwerk, mededeelsaamheid en empatie lewer vir ander. Een ontleding het bevind dat die speel van eerstepersoonskietspeletjies visueel-ruimtelike vaardighede verhoog en dat die speel van strategie- of rolspeletjies kreatiewe probleemoplossingsvaardighede 'n hupstoot gee.
Speletjies dra ook in groot mate deel tot verbetering van buie en vermindering van stres en angs. Ander voordele sluit in, maar is nie beperk tot:
- Bied gesonde kompetisie tussen jong mense
- Motiveer jong mense om ander te leer
- Verbeter jou algehele geheue
- Maak jou gelukkig
Die fondament van spelgebaseerde leer[7]
[wysig | wysig bron]Al was rekenaarspeletjies nooit bedoel om vir onderrig gebruik te word nie, kan mens vandag ‘n groot verskeidenheid speletjies kry wat leer en lees bevorder. Dit maak leer ook meer wenslik as wat die tradisionele manier van leer is, wat meer leerders betrek sal hou by die soort speletjies.
Hierdie speletjies gee vir leerders die kans om hulle eie hoofkarakter te wees, wat beloon word deur sekere aansporings soos medaljes en punte, wat vir die speler motivering gee om ‘n doelwit te bereik, wat veroorsaak dat elke speler meer belang sal stel in leer as tevore.
In die spelgebaseerde leerveld is daar opvoedkundige videospeletjies wat bekend staan as ernstige speletjies. Hierdie segment van leer poog om studente spesifieke vakke soos tale te leer, of om professionele persone soos polisiebeamptes, vlieëniers en selfs brandbestryders op te lei.
Opvoedkundige videospeletjies is 'n vinnig stygende mark en sal na verwagting $24 miljard werd wees teen 2024 in die Verenigde State alleen - 685% meer as in 2021 - volgens voorspellings wat deur die Statista-portaal gepubliseer is. Voorbeelde van hierdie speletjies sluit in:
| Duolingo | ‘n Gratis taalleer toep wat meer as 40 van die grootste tale op aarde aanbied, soos Frans, Spaans en selfs Zoeloe, wat tans deur meer as 500 miljoen mense wêreldwyd gebruik word. |
| Extreme event | ‘n Gratis aflaaibare toep wat vir leerders inligting oor natuurrampe gee, en wat spanbou aanmoedig. |
| Blood Typing | 'n Speletjie wat deur ‘n Sweedse maatskappy ontwikkel is om mense meer te leer oor bloedtipes en bloedoortappings, en tot watter mate dit ander se lewens kan red. |
| Dragon Box | 'n Toep wat jong kinders blootstel aan die wêreld van wiskunde en algemene meetkunde. |
| Spore | 'n Toep nuttig vir die onderrig van biologie, spesifiek die evolusie van lewende wesens. |
Hoe rekenaarspeletjies jou ‘n hupstoot gee met alledaagse verantwoordelikhede
[wysig | wysig bron]Baie speletjies wat geskep word in ‘n driedimensionele wêreld, soos Mojang se bekende Minecraft, help kinders om navigasievaardighede aan te leer, sonder om afhanklik te wees van ‘n selfoon of ‘n globale posisioneringstelsel (GPS). Hierdie tipe speletjies versterk ook kinders se visuele ruimtelike vaardighede, wat help met die verstaan van afstand en spasie. Deur jou tyd sinvol te spandeer, kan videospeletjies:
- reaksietyd versnel;
- spanwerk aanmoedig;
- die brein stimuleer om meer oorspronklike en unieke idees te vorm;
- fokus verbeter;
- strategie en leierskapvaardighede aan te leer;
- tale aanleer;
- kritiese denkvaardighede leer.
Nadele van videospeletjies speel
[wysig | wysig bron]Baie moderne videospeletjies bevat ‘n baie hoë graad van geweld. Hierdie sluit speletjies in soos GTA, Fortnite, CSGO en vele meer eerste persoon skiet speletjies. Navorsing het bewys dat kinders/tieners wat hierdie speletjies speel meer geneig was om gewelddadig op te tree teenoor hul ouers en hul mede mense. Daar is ook die gevaar dat kinders geïsoleer kan raak vanaf die regte wêreld. Kinders wat meer as 6 ure per dag videospeletjies speel, is meer geneig om ander belangrike take soos huiswerk, sport en kosbare tyd saam met families af te skaf om eerder tyd in die virtuele wêreld te spandeer. Studies toon dat hoe meer tyd kinders spandeer op videospeletjies, hoe laer is hul prestasie op skool, hulle toon ook meer vernietigende gedrag teenoor hul ouers, onderwysers en ander leerlinge, wat lei tot boeliegedrag. Ander nadelige gevolge sluit in:
Spelbeserings
[wysig | wysig bron]Herhalende stresbeserings, of oorgebruikbeserings, is beserings wat ontstaan a.g.v. die herhaalde gebruik van spiere en senings, tot die punt dat pyn en inflammasie ontwikkel. Een baie bekende voorbeeld is karpeltonnelsindroom. Karpale tonnelsindroom, wat dikwels by kantoorwerkers gesien word, behels inflammasie van 'n senuwee in die pols, wat pyn en gevoelloosheid veroorsaak. Visieprobleme is die mees algemene klagte onder spelers. Die mees algemene sigprobleem is oogstremming, wat kan lei tot hoofpyn en swak konsentrasie.[8]
Spelverslawing
[wysig | wysig bron]Speletjies is ook gekoppel aan sielkundige afwykings. Dit is tans onduidelik of videospeletjieverslawing, of internetspelversteuring (IGD), 'n duidelike sindroom is. Jy lei dalk onder IGD as jy minstens vyf van die volgende agt simptome oor 'n tydperk van twaalf maande ervaar:
- spelbeheptheid
- ontrekkingsimptome
- onverdraagsaamheid
- verlies aan belangstelling in ander aktiwiteite
- verlies aan verhoudings, opvoedkundige of loopbaangeleenthede
- speletjies om angs, skuldgevoelens of ander negatiewe gemoedstoestande te ontsnap of te verlig
- versuim om beheer te neem in moeilike situasies
- voort te gaan met spel ten spyte van psigososiale probleme.
ʼn Ander studie bewys dat tussen 0.3% en 1% van Amerikaners moontlik 'n internetspelversteuring het.[9][10]
Verhoogde aggressievlakke
[wysig | wysig bron]Navorsing dui daarop dat die speel van videospeletjies, veral gewelddadige videospeletjies, 'n risikofaktor vir aggressie en geweld is. 'n Oorsig van 2015 deur die American Psychiatric-vereniging[11] het gevind dat daar 'n konsekwente verband is tussen gewelddadige videospeletjiegebruik en toenames in aggressiewe gedrag, sowel as afname in prososiale gedrag en empatie.[11][12][13]
Sekere speletjies bevorder dobbel
[wysig | wysig bron]Vandag is daar baie speletjies wat dobbel onder jong mense bevorder, deur geheime items aan die gebruiker te verkoop, sonder om te spesifiseer wat die items is. Hierdie is baie gevaarlik en kan lei tot slegte gewoontes (soos dobbelverslawing) soos wat kinders ouer word.
Verminderde fisiese en geestelike gesondheid
[wysig | wysig bron]Oormatige speeltyd kan lei tot fisiese en geestelike gesondheidskwessies, wat insluit:
- Depressie en sosiale angs
- Gebrek aan motivering
- Swak emosionele regulering
- Swak slaaphigiëne
- Spierverlies en vettoename
- Dehidrasie
- Uitputting
Slaapontwrigting
[wysig | wysig bron]Speletjies word ook geassosieer met slaaptekort, slapeloosheid en sirkadiese ritmeversteurings. Alhoewel videospeletjies baie vermaaklik is, kan dit jou daaglikse slaaproetine drasties beïnvloed. Jou sirkadiese ritme is jou liggaam se interne horlosie wat op 'n 24-uur-siklus loop. Dit is verantwoordelik vir jou persepsie van tyd. Deur 'n oormaat van jou tyd aan videospeletjies te spandeer, verander jy jou sirkadiese ritme, wat jou meer geneig sal maak om te sukkel om aan die slaap te raak. Nog 'n faktor wat jou slaap beïnvloed, is die vrystelling van blou lig. Meeste moderne skerms en projektors stel blou lig vry. Die hormoon wat verantwoordelik is vir moegheid, melatonien, word ontwrig wanneer jy blootgestel word aan blou lug.
'n Paar wenke om swak slaap te voorkom is:[14][15]
- Skakel die speletjie ten minste een uur voor slaaptyd af;
- Volg 'n konstante slaapskedule;
- Vermy die inname van kafeïen en energie drankies;
- Skyf rekenaarspeletjiekonsoles uit die slaapkamer uit;
- Dra brille wat blou lig voorkom terwyl jy speletjies speel;
Vetsug en ander siektes
[wysig | wysig bron]Speletjies word geassosieer met vetsug by tieners. Dit is te danke aan die feit dat as 'n tiener elke dag ure lank voor 'n skerm sit, hy/sy nie veel oefening kry nie. Die vetsug is ook vermoedelik as gevolg van verhoogde voedselinname terwyl jy videospeletjies speel. Volgens 'n studie in die Journal of Clinical Nutrition,[16] word 'n enkele sessie van videospeletjies in gesonde manlike adolessente geassosieer met 'n verhoogde voedselinname, ongeag eetlussensasies. Die seine wat versadiging (volheid) aandui word benadeel en die geestelike stres betrokke by die speel van videospeletjies die beloningsentrums aktiveer, wat lei tot verhoogde voedselinname.
Hoe ouers hul kinders kan beskerm
[wysig | wysig bron]So lekker en opvoedkundig soos videospeletjies kan wees, is dit belangrik dat ouers bewus is daarvan dat dit beide voordelig en nadelig vir jou kind se ontwikkeling kan wees. Ouers moet betrokke wees by die oorsig van hul kinders se videospeletjie-speelgewoontes. Dit sluit in om bewus te wees van watter videospeletjies hul kinders speel en om te weet wanneer om in te gryp in hul kinders se speletjies. Wees bedag op enige soort videospeletjies met geweld en die uitwerking daarvan op jou kinders.
Daar is 'n paar dinge wat ouers kan doen om te verhoed dat ongesonde videospeletjiegewoontes ontwikkel. Om op hoogte te bly van hoeveel jou kinders alle vorme van media gebruik, kan help. Hier is hoe:
- Kry 'n gesinsmediaplan. Gebruik hierdie mediaplan-hulpmiddel om jou te help. Dink mooi oor watter aktiwiteite die videospeletjies moontlik vervang in hul daaglikse roetine. Maak seker dat media, insluitend speletjies, nie ander belangrike aktiwiteite soos huiswerk, oefening of slaap beïnvloed nie.
- Wees bewus op hoe jou kind elektroniese toestelle en videospeletjies gebruik en watter speletjies en programme jou kind aflaai. Maak seker dat hulle verstaan dat internetspeletjies gewoonlik versteekte boodskappe en advertensies het. Speletjies kan ook jou kind se persoonlike inligting insamel.
- Hou aan om in gemeenskaplike areas te speel. Dit is natuurlik nie altyd moontlik nie. Tieners gaan na hul kamers met hul fone en doen skoolwerk op hul skootrekenaars. Dit is amper onmoontlik om tred te hou met alles wat hulle doen. Maar in die mate wat dit moontlik is, probeer om die aktiwiteit te hou waar almal kan sien.
- Speel speletjies saam met hulle en stel 'n goeie voorbeeld. Dit help jou nie net om te sien wat hulle doen en hoe hulle dit doen nie, maar dit kan ook help om tydsbeperkings op speletjies te plaas.
- Fokus op werklike speletjies vir jonger kinders. Jong kinders leer baie wanneer hulle met ander mense kontak maak. Moedig hulle aan om met speelgoed, boeke en kryte te speel.
Die American Academy of Pediatrics stel voor dat kinders onder die ouderdom van twee geen skermtyd moet hê nie, en kinders van 2 tot 5 slegs een uur per weeksdag en drie ure op naweekdae mag kry. Maar 'n onlangse studie van meer as 2 200 kinders het gevind dat spelers wat meer as 21 uur per week gespeel het, beter gevaar het as nie-spelers toe hulle vir impulsiewe gedrag en memorisering getoets is. Navorsers het ook waargeneem dat spelers meer aktiwiteit as nie-spelers gehad het in dele van hul brein wat met aandag en geheue geassosieer word. [5][17]
Sien ook
[wysig | wysig bron]Verwysings
[wysig | wysig bron]- ↑ Freedman J. Media violence and its effect on aggression: assessing the scientific evidence. University of Toronto Press, Toronto 2002 ISBN 0-8020-8425-7.
- ↑ Statista (6 November 2023); Thomas Alsop (https://www.statista.com/statistics/748551/worldwide-households-with-computer/) Besoek op 7 Augustus 2024)
- ↑ Healthline (20 Oktober 2018); Rachel Barcley (https://www.healthline.com/health-news/video-games-saints-or-psychopaths-082814#:~:text=More%20than%2090%20percent%20of,E10%2B%20or%20above%20contain%20violence) Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ VSA Goverment (2022) (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32164847/) Besoek op 7 Augustus 2024
- 1 2 Cleveland Kliniek (15 Mei 2022) https://health.clevelandclinic.org/are-video-games-good-for-you Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ instituut vir opvoedkundige vooruitgang (21 Mei 2022) https://educationaladvancement.org/blog-the-good-and-the-bad-effects-of-video-games-on-children/ Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Iberdrola (https://www.iberdrola.com/talent/benefits-video-games-learning Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Universiteit van Harvard (22 Desember 2020)https://www.health.harvard.edu/blog/the-health-effects-of-too-much-gaming-2020122221645#:~:text=Gaming%20has%20also%20been%20associated%20with%20sleep%20deprivation%2C%20insomnia%20and,the%20strength%20of%20these%20connections. Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.sciencedirect.com/sdfe/pdf/download/eid/1-s2.0-S030646031730254X/first-page-pdf
- ↑ Goverment van die VSA (1 Maart 2017); Andrew K Przybylski, Netta Weinstein, Kou Murayana https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27809571/ Besoek op 7 Augustus 2024
- 1 2 chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.apa.org/pi/families/review-video-games.pdf
- ↑ Goverment van die VSA (2013); Christopher J Ferguson, Adolfo Garza, Jessica Jerabeck, Raul Ramos, Mariza Galindo https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22875464/ Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Goverment van die VSA (1993); L Berkowitzhttps://www.ojp.gov/ncjrs/virtual-library/abstracts/aggression-its-causes-consequences-and-control Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Goverment van die VSA (2022); Marcia Ines Silvani, Robert Werder, Claudio Perret https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC9424753/ Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Sleepopolis (13 Desember 2024);Jessica Timmons https://sleepopolis.com/news/video-games-and-sleep/#:~:text=Evening%20gaming%20can%20negatively%20affect,time%20with%20healthy%20sleep%20habits. Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Die American Journal of Clinical Nutrition (2024) https://ajcn.nutrition.org/ Besoek op 7 Augustus 2024
- ↑ Healthy Children (2023);Claire McCarthy, MD, FAAPhttps://www.healthychildren.org/English/family-life/Media/Pages/Unhealthy-Video-Gaming.aspx Besoek op 7 Augustus 2024