Vloeibare gas

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Nuvola apps error.svg Hierdie bladsy is ’n kandidaat vir spoedige verwydering om die volgende rede:

nie-ensiklopediese essay

As u nie die spoedige verwydering van hierdie bladsy steun nie, kan u u besware op die besprekingsblad opper.

Sien gerus Wikipedia:Spoedige verwyderings vir redes waarom bladsye soos hierdie vir spoedige verwydering gemerk word. Onthou om bladsye wat na hierdie bladsy verwys en hierdie bladsy se geskiedenis na te gaan vóór verwydering.

Moenie hierdie kennisgewing verwyder nie.

Dit is algemene kennis dat water in stoom verander wanneer dit gekook  word. Stoom kondenseer (verander weer in water) by 100 °C. By omtrent -200 °C kondenseer gewone lug ook tot 'n vloeistof: vloeibare lug. Sekere soorte gas, bv. chloor, ammoniak en swaweldioksied, kan in vloeistof verander word deur dit teen normale temperature saam te pers. Talle ander gasse, insluitende dié in die lug, moet egter afgekoel word. Druk alleen is nie genoeg om dit in 'n vloeistof te laat  verander nie.

Eienskappe

Vloeibare lug is 'n kleurlose of bleekblou vloeistof wat so koud is dat dit net in 'n spesiale houer – 'n sogenaamde vakuumfles – gehou kan. Tussen die wande is 'n lugleegte, wat die inhoud van alle hitte van buite afsluit. As vloeibare lug uit so 'n fles in 'n gewone houer gegiet  word, begin dit kook en die houer word met 'n dik laag ys bedek. Na 'n kort rukkie kook al die vloeistof weg. Die vloeistof is  so koud dat 'n tamatie wat daarin gevries is, soos glas in klein stukkies sal breek as mens dit met 'n  hamer slaan.

Vloeibare lug bestaan hoofsaaklik uit suurstof, stikstof en argon. Vloeibare stikstof kook by -195,8 °C, vloeibare argon by -185 °C en  vloeibare  suurstof by -182°C. As vloeibare lug 'n ruk lank laat staan word, kook die stikstof en argon vinniger as die suurstof weg en bly vloeibare suur­ stof, wat 'n diepblou kleur het, agter. Deur 'n proses wat gefraksioneerde distillasie genoem word, kan die verskillende be­standdele in vloeibare lug geskei en stik­stof, suurstof en  argon daaruit verkry word, asook die gasse neon en xenon, wat in klein hoeveelhede ook in die lug aan­wesig is.

In die geskiedenis

Vroeg in die 19de eeu het Michael Faraday en ander wetenskaplikes enkele gasse laat vervloei deur dit slegs saam te pers. Vir vyftig jaar daarna het baie mense probeer om ook lug deur middel van slegs persing te laat vervloei. Dit was egter eers in die sestigerjare van die 19de eeu dat wetenskaplikes ontdek het dat naas same­persing ook verkoeling nodig is om al die gasse wat in die atmosfeer aanwesig is, te vervloei. Teen ongeveer 1880 het Cailletet vir die eerste keer daarin geslaag om 'n klein bietjie vloeibare suurstof en vloeibare stikstof te berei.

Bronnelys

  • KENNIS, Volume 1, 1980, bl. 109, ISBN: 0-7981-08237-1