Vusimuzi Matlala
Vusimuzi “Cat” Matlala is 'n Suid-Afrikaanse sakeman bekend vir sy betrokkenheid by groot staatskontrakte en verwante kontroversies. Hy is gebaseer in Pretoria.[1] Hy is in die media beskryf as 'n "sekuriteitsbaas" en "tenderpreneur".[2]
Matlala bestuur verskeie maatskappye in die sekuriteits- en mediese dienstesektore. Hy was byvoorbeeld die enigste direkteur van Medicare 24 Tshwane District,[3] 'n maatskappy wat gesondheidsrisikobestuursdienste verskaf, en 'n aktiewe direkteur van Cat VIP Protection Pty Ltd, Falcon Cat Trading and Suppliers, Lux South African Investments Pty Ltd, Cor Kabeng Trading & Suppliers en Black AK Trading.[4][5] Deur hierdie firmas het hy uitgebrei na regeringsverkryging en gesondheidsdienstekontrakte.[6]
Loopbaan
[wysig | wysig bron]Matlala het 'n loopbaan in private sekuriteit en gesondheidsorgverkryging opgebou. Benewens Medicare 24, bestuur hy sekuriteitsverwante maatskappye.[7] Hy het Black AK Trading en Cor Kabeng Trading (klein firmas geregistreer in 2017) gelei wat betrokke geraak het by hospitaalvoorsieningskontrakte.[6] Ondersoekers het opgemerk dat Black AK en Cor Kabeng kort voor hulle tenders gewen het, geskep is, en Matlala het as die direkteur van beide gelys gebly.[7]
In die sekuriteitsektor is Matlala bekend daarvoor dat hy toesig hou oor Cat Protection and Security en Cat VIP Holdings. Hierdie firmas het sekuriteits- en verwante dienste verskaf.[8] Sy sakebedrywighede het hoë openbare profiel gekry na 'n reeks regeringskontrakte in die middel-2020's. Media-ondersoeke beklemtoon dat hy "deur 'n reeks winsgewende kontrakte met die Suid-Afrikaanse regering tot prominensie gestyg het". Sy maatskappye het verskeie tenders gewen, maar het ook die aandag van ouditeure en ondersoekers getrek.[9]
Tenderbetrokkenheid
[wysig | wysig bron]Matlala se naam is gekoppel aan verskeie groot regeringstenderkontrakte. In 2021 het fluitjieblaser Babita Deokaran], hoof van die Gautengse gesondheidsdepartement se anti-korrupsie-eenheid, onreëlmatighede in kontrakte by Tembisa-hospitaal uitgelig wat toegeken is aan maatskappye wat hy beheer het.[10] Deokaran se span het miljoene rande geïdentifiseer wat aan goedere en dienste van Black AK Trading & Suppliers en Cor Kabeng Trading & Suppliers bestee is, en het bedrogklagte teen die firmas voorgestel. Deokaran is in Augustus 2021 vermoor voordat die ondersoek kon afsluit.[11] Die Spesiale Ondersoekeenheid en die Valke het later parallelle ondersoeke na hierdie hospitaalkontrakte gedoen, met Matlala wat as die direkteur van die betrokke firmas aangewys is.[12]
In 2024 is Matlala se maatskappy Medicare 24 Tshwane District 'n driejaar-gesondheidsdienstekontrak met die Suid-Afrikaanse Polisiediens (SAPD) ter waarde van R360 miljoen toegeken.[13] Ingevolge hierdie kontrak sou Medicare 24 mediese assesserings en welstandsdienste aan ongeveer 180 000 polisielede verskaf. Toekenningsdokumente wat in Junie deur die polisie gepubliseer is, bevestig dat Matlala se maatskappy die enigste suksesvolle bieër vir die kontrak van R360 miljoen was.[14] Hierdie toekenning het onmiddellike aandag getrek: ondersoekbeamptes het later bewyse van fronting en sameswering ontdek, en polisiebeamptes het erken dat die tender "gemerk is vir bedrog en ander misdade".[15] Teen middel 2025 is die kontrak skielik gekanselleer deur die nasionale polisiekommissaris Fannie Masemola, met verwysing na onreëlmatighede.
Kontroversies
[wysig | wysig bron]In 2024 is Matlala in hegtenis geneem en aangekla van verskeie oortredings. Volgens hofdokumente staan hy tereg op aanklagte van poging tot moord, sameswering om moord te pleeg en geldwassery.[16] Hierdie aanklagte hou deels verband met 'n voorval in 2023 waarin 'n voertuig waarin sy voormalige meisie, die Suid-Afrikaanse aktrise Tebogo Thobejane, vervoer is, naby Sandton geskiet is. Matlala word daarvan beskuldig dat hy hierdie moord georkestreer het, maar hy het enige betrokkenheid of motief ontken. Thobejane is in die been gewond en het later landuit gevlug en gesê sy vrees vir haar lewe.[17][18] Hy het onskuldig gepleit op alle aanklagte en bly in aanhouding nadat borgtog op 17 September 2025 geweier is,[19] op grond daarvan dat hy 'n vlugrisiko en gevaar vir die samelewing inhou.[20]
In borgtogverhore het owerhede verskeie faktore opgemerk wat daarop dui dat Matlala vervolging kan ontduik: hulle beweer dat hy 'n bedrieglike Eswatini-identiteitsdokument en buitelandse bates (soos 'n privaatstraler en buitelandse bankrekeninge) besit het wat vlugte kon help. Matlala het hierdie bewerings ontken, eienaarskap van die bates weerlê en ondersoekbeamptes blameer vir die plant van bewyse.[21]
Benewens die kriminele aanklagte, is Matlala ook geïmpliseer in wyer bewerings van "polisie-aanval", bewerings dat senior polisiebeamptes onbehoorlik beïnvloed is deur sakefigure. Daar word berig dat ondersoekbeamptes hom as 'n sentrale figuur in sulke bewerings beskou, wat bygedra het tot die bekendstelling van die Madlanga-kommissie van ondersoek na korrupsie in die SAPD.[22] Voormalige polisieminister Bheki Cele het erken dat hy Matlala weke voor die gekanselleerde tender van R360 miljoen met hom vergader het.[23][24] Gevolglik het Matlala se sakebedrywighede en politieke konneksies intense openbare en amptelike ondersoek in Suid-Afrika getrek.
Verwysings
[wysig | wysig bron]- ↑ Sithole, Siyabonga (18 September 2025). "State believes it has "water-tight" case against Pretoria businessman Cat Matlala". Cape Times (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Pijoos, Jeff Wicks & Iavan. "SILENCED | Police award R360m contract to Tembisa Hospital tender don". News24 (in Engels (VSA)). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Wicks, Jeff. "9 LIVES: How tender magnate handed R360m police deal to placeholder director". News24 (in Engels (VSA)). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Yoganathan, Venilla (15 Februarie 2023). "Tembisa tender tycoon now under scrunity over blue-lights cavalcade". Juta MedicalBrief (in Engels (VSA)). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Majadibodu, Simon (3 September 2025). "Businessman Vusimuzi 'Cat' Matlala claims 52 workers lost jobs after SAPS cancelled his R360 million contract". The Star (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ 6,0 6,1 Yoganathan, Venilla (8 Januarie 2025). "Tembisa Hospital tender tycoon landed R360m SAPS contract". Juta MedicalBrief (in Engels (VSA)). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ 7,0 7,1 Sithole, Siyabonga (17 September 2025). "Serious charges lead to bail denial for Pretoria businessman Cat Matlala". IOL (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Amashabalala, Mawande (13 Julie 2025). "State mum on who authorised Vusi 'Cat' Matlala's blue light escorts". Sunday World (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Davis, Rebecca (17 September 2025). "Your guide to the main characters at the Madlanga Commission of Inquiry". Daily Maverick] (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Manyane, Manyane (14 September 2025). "Investigation into Tembisa Hospital fraud implicates syndicate reportedly linked to President Ramaphosa's nephew". IOL (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ "Silenced: Why Babita Deokaran was murdered". specialprojects.news24.com (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Majadibodu, Simon (3 September 2025). "Businessman Vusimuzi 'Cat' Matlala claims 52 workers lost jobs after SAPS cancelled his R360 million contract". IOL (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Majadibodu, Simon (3 September 2025). "Businessman Vusimuzi 'Cat' Matlala claims 52 workers lost jobs after SAPS cancelled his R360 million contract". Daily News (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Mahlangu, Sifiso (8 Julie 2025). "Bheki Cele stayed in luxury suite owned by dodgy tender mogul 'Cat' Matlala". IOL (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ "South Africa: Cele Caught Meeting Cat Matlala Weeks Before R360-Million Tender Axed". Scrolla (in Engels). 11 September 2025. Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Majadibodu, Simon (17 September 2025). "Court refuses bail for Matlala in alleged hit on actress ex-girlfriend Tebogo Thobejane". Daily News (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Online, Central News (9 September 2025). "Tebogo Thobejane Fled South Africa Fearing for Her Life After Shooting Linked to Ex Vusimuzi Cat Matlala | Central News South Africa" (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ "MSN". www.msn.com. Besoek op 19 September 2025.
- ↑ ENCA (17 September 2025). "Vusimuzi 'Cat' Matlala denied bail". www.enca.com (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Zeeman, Kyle (17 September 2025). "Businessman Vusimuzi 'Cat' Matlala denied bail". The Citizen (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ Majadibodu, Simon (17 September 2025). "Court refuses bail for Matlala in alleged hit on actress ex-girlfriend Tebogo Thobejane". The Star (in Engels). Besoek op 19 September 2025.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ Gololo, Thato. "UPDATE | 'Clear danger to the community': Tender tycoon Vusimusi 'Cat' Matlala denied bail". News24 (in Engels (VSA)). Besoek op 19 September 2025.
- ↑ "Cele caught meeting Cat Matlala weeks before R360-million tender axed". Scrolla.Africa (in Engels). 11 September 2025. Besoek op 19 September 2025.
- ↑ "9 LIVES | How the 'Cat' captured the heart of the SAPS". specialprojects.news24.com (in Engels). Besoek op 19 September 2025.