Wikipedia:Voorbladartikel week 46 2007

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
'n Muurskildery in 'n Etruskiese grafkamer

Die Etruskers was 'n historiese etniese groep en die beduidendste Voor-Romeinse beskawing in die antieke Italië, wat deur die Grieke "Tyrrhenoi" of "Tyrsenoi" en deur die Romeine "Etrusci" of "Tusci" genoem is. Die terme Tirreense See en Toscana is van hierdie benamings afgelei. Die Etruskers het na hulself as Rasenna verwys, 'n term wat verkort is tot Rasna of Raśna.

Die hoogs ontwikkelde Etruskiese beskawing vorm saam met die Romeinse en Griekse beskawings een van die belangrikste kulturele en historiese fondamente van die Westerse beskawing. Ons huidige kennis oor die Etruskers gaan terug op antieke skrywers en argeologiese opgrawings. Die Etruskiese alfabet en tekste is maklik leesbaar, maar die taal self is nouliks bekend. Die meeste Etruskiese tekste is kort inskrifte op grafstene. Die werke van die Etruskiese literatuur het verlore gegaan. Etruskies is nie verwant aan enige bekende taal nie en baseer moontlik op 'n Voor-Indo-Europese substraat.

Die Etruskiese beskawing het sy hoogtepunt in die stigtingsperiode van Rome en die Romeinse koninkryk bereik, en sy drie konfederasies het oor groot gebiede van Sentraal- en Noord-Italië gestrek: Etrurië, die Povallei en Latium, en Kampanië (Campania). Selfs Rome was oorspronklik in die Etruskiese gebied geleë. Argeologiese en historiese bewyse dui daarop dat die Etruskers die vroeë Rome tot by die Romeinse plundering van die Etruskiese stad Veii in 396 v.C. oorheers het.

...lees verder