Wikipediabespreking:Titelriglyne

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search

Puik werk Alias! - Ek neem aan jy sal 'n skakel vanaf die tuisblad iewers hierna maak?--RM 20:47, 25 Mei 2005 (UTC)

Skakel by Wikipedia:Beleid, en interwikis (as ek reg onthou). Dink jy meer is nodig? --Alias 03:51, 26 Mei 2005 (UTC)
Behoort voldoende te wees. --RM 05:37, 26 Mei 2005 (UTC)

lyste[wysig bron]

Ek wil graag die artikels wat geskakel word vanaf Dorpe van Duitsland skuif na nuwe titels. Ek wonder net wat die beste is:

Dan kan ons so-iets sommer ook bywerk in die riglyne. --Alias 06:19, 23 November 2005 (UTC)

volke[wysig bron]

op antwoord van Bespreking:Die_Zoeloe#Titel

Ek sien die ander Wikipedias gebruik, bv. "Zoeloe" (en), "Zoeloe (volk)" (de) en "Zoeloes" (nl). Ek sou self "Zoeloe-volk", of "Zoeloes" verkies, bloot omdat ek dit haat om dinge in hakies te hê tensy dit geensins vermy kan word nie. Ons het tog uitsonderings op ons "titels in enkelvoud"-reël en dit kan ook hierdie geval gebruik word. Anrie 13:14, 2 Oktober 2007 (UTC)

Ek hou van Zoeloes omdat volk in Afrikaans so bietjie gelaai is. Ek stem oor die hakies - vermy sover moontlik. laurens 15:08, 2 Oktober 2007 (UTC)

Titelriglyne waar daar meer as een aanvaarde weergawe is[wysig bron]

Kan ons moontlik maar hier byvoeg dat, waar daar meer as een aanvaarde spelwyse/weergawe vir 'n woord is, (swael/swawel of Moleg/Molog), die woord wat deur die HAT/WAT/AWS/watookal verkies word gebruik word? Bv. as mens by "Moleg" kyk, dan staan daar "Sien MOLOG" en by "genetiek" staan daar "sien GENETIKA". Anrie 16:30, 17 Oktober 2007 (UTC)

Dis nou net vir titelriglyne, t.w.v. eenvormigheid, en nie vir algemene gebruik in artikels nie. Anrie 16:30, 17 Oktober 2007 (UTC)
Enige iemand besware, of kan ek dit maar byvoeg? Anrie 15:51, 7 November 2007 (UTC)

Musiekalbums /individuele liedjies[wysig bron]

Sien die bespreking by Bespreking:Kent. Anrie (kontak) 12:02, 6 Junie 2008 (UTC)

Spelfoute[wysig bron]

So ver ek weet is dit "tranSliterasie" en nie "tranliterasie" nie. Jpm (kontak) 18:52, 31 Mei 2010 (UTC)


Nuwe titelriglyne[wysig bron]

Ons titelriglyne is tot dusver vanuit 'n filologiese standpunt geskryf en voldoen ongelukkig nie aan die behoeftes van 'n moderne ensiklopedie nie, nog is hulle in ooreenstemming met die praktyk van ander Wikipedia-projekte en gesaghebbende internasionale ensiklopedieë, almanakke en ander standaardbronne.

Een voorstel is om die Duitse Wikipedia se riglyne ook hier te gebruik.

Voordele:

  • Dit is die mees praktiese benadering vir 'n aantal probleme.
  • Politiese korrektheid, harmonisering met ander nou verwante tale en die internasionale gebruik op die Internet is wenslik.

Geografiese name[wysig bron]

Plekname - stede, stadsdele, stadsdistrikte[wysig bron]

Afrikaanse taalgebied[wysig bron]

Naas Suid-Afrika word ook Namibië by die Afrikaanse taalgebied gereken.

Die gebruiklikste plaaslike vorm en spelling van 'n pleknaam (wat moontlik na belangrike etniese besonderhede ens. verwys) geniet voorkeur as lemma. Raadpleeg dagblaaie, streekskoerante of aanlyn-publikasies in gevalle waar daar meer as een vorm bestaan.

Voorbeelde: KwaZulu-Natal, Qua Qua en Outeniqua.

Spesiale riglyne:

  1. Die amptelike plekname moet gebruik word om verwarring te voorkom. In gebiede waar Afrikaans nie die meerderheidstaal is nie en plekname by die taalgebruik van die plaaslike etniese meerderheid aangepas is, is daar nogtans historiese Afrikaanse plekname soos Pietersburg vir Polokwane wat in aansture gebruik en in die betrokke artikel genoem kan word.

Anderstalige gebiede[wysig bron]

Die algemene taalgebruik dien as belangrikste riglyn. In gevalle waar ons in die algemene taalgebruik die voorkeur aan die Afrikaanse naam gee (byvoorbeeld: Rome, Venesië, Warskou, Venesië, Elsas, Neurenberg, Straatsburg, Keulen), sal dit by voorkeur ook vir artikeltitels gebruik word.

Let wel: Slegs die produktiewe aktiewe Afrikaanse taalgebruik word in ag geneem, nie woordeboekinskrywings nie!

Let wel: Hierdie riglyn is net op histories belangrike stede en metropole van toepassing. In alle ander gevalle moet die amptelike pleknaam in die betrokke landstaal gebruik word om verwarring te voorkom. Hierdie riglyn is van groot belang vir gebiede wat in die loop van die geskiedenis by verskillende lande behoort het en waar moontlik 'n aantal name gebruiklik is.

Voorbeelde:

AMPTELIKE NAAM STAD VAN HISTORIESE BELANG BEVOLKING > 250 000 DUITSE NAAM BESTAAN NEDERLANDSE NAAM BESTAAN NEDERSETTING IS EENTALIG NEDERSETTING IS TWEETALIG AFRIKAANSE WIKIPEDIA
Szczecin ja ja Stettin verouderd: Stettijn ja nee Szczecin
Mons nee nee verouderd: Bergen Bergen ja nee Mons
Ljubljana nee ja Laibach ja nee nee Ljubljana
Uccle nee nee nee Ukkel nee ja Uccle/Ukkel

Indien 'n gebied buite Suid-Afrika en Namibië amptelik tweetalig is - soos stede in die Hoofstedelike Gewes van Brussel - sal moontlik albei name in die titel gebruik moet word. Dus: Uccle/Ukkel (buite ons taalgebied), maar nie Kaapstad/Cape Town (binne ons taalgebied) nie.

In die geval van gebeurtenisse in die verlede, soos die geboorte van 'n persoon, word die pleknaam gebruik wat op daardie tydstip gebruiklik was:

'''Rudolf von Auerswald''' (* [[1 September|1 September]] [[1795]] in [[Kwidzyn|Marienwerder]]; …) …

Voyageur (kontak) 17:09, 1 Junie 2010 (UTC)

Bespreking[wysig bron]

As ek 'n graaf 'n "graaf" mag noem...

Voyageur, ek dink jy is nou nog steeds vies oor gevalle soos Gotenburg, Montreal en Bergen, alhoewel jy daar verreweg in die minderheid was (en ook nog inkorrek). Nou is hier 'n ander gebruiker wat ook, sonder kennis van ons titelriglyne, ongelukkig is met die korrigering van 'n spelling wat hom/haar bekend is. Dus gryp jy die kans - terwyl baie ou gebruikers (wie die titelriglyne opgestel het) meer afwesig is - om 'n praktiese, toepasbare beleid na jou voorkeur te verander.

Die huidige riglyne is reeds die praktieste. Geen gesukkel met "hoeveel inwoners", "plaaslike moedertaal", ens. nie, maar plein hou by wat deur die Taalkommissie, Buro van die WAT, HAT en Pharos aanbeveel word. Hierdie boeke word nie saamgestel deur Jan Rap en sy maat wat sommer maar skryf wat hulle goeddunk nie, maar professionele mense met kennis en ervaring in hierdie gebiede.

Daar is geen rede waarom voorkeur aan politiese korrektheid eerder as taalkundige korrektheid gegee moet word nie. So ook "harmonisering met ander nou verwante tale" en "internasionale gebruik op die Internet". Harmoniseer liewer met Afrikaanse bronmateriaal en as laasgenoemde werklik wenslik was, sou alle artikels oor organismes (plante, diere, ens.) origens na die Latynse benaming geskuif moet word.

Ons huidige titelriglyne is moontlik nou nie in ooreenstemming met die praktyk van ander Wikipedia-projekte nie, maar wel in ooreenstemming met gesaghebbende Afrikaanse ensiklopedieë, almanakke en standaardbronne. Anrie (kontak) 17:54, 1 Junie 2010 (UTC)

Om by te voeg: die doel van Wikipedia is nie om nuwe/verbeterde Afrikaans voor te skryf nie, maar slegs om die huidige standaard te volg. Dit is nie slegs waar van ons artikelinhoud nie, maar ook van hierdie artikels se titels. Anrie (kontak) 17:57, 1 Junie 2010 (UTC)

Die stof gaan vinnig lê. Enige beleid hier kan aangepas en verander word indien die huidige gebruikers 'n nuwe voorstel goedkeur. Het die ou garde nie ook hul kans gevat om 'n baie behoudende konsep van Afrikaans as riglyn te gebruik nie?
Die projek staan oop vir almal, insluitende Suid-Afrikaners wat Afrikaans as inheemse tweede- en derdetaal besig en in die verlede danksy politiese nie-korrektheid, om dit eufemisties te stel, nie werklik by die Afrikaanse taalgemeenskap ingesluit is nie. Dus - hoekom byvoorbeeld nie Outeniqua as artikelnaam en Outeniekwa as aanstuur nie? "Polities korrek" beteken juis nie-rassisties, nie-nasionalisties en nie-seksisties. En hoekom is dit juis Afrikaanse plekname wat in Suid-Afrika ten gunste van ander etniese name moet waai - het daar iemand in die verlede probeer baas speel en riglyne aan ander mense voorgeskryf?
Bogenoemde voorstel is net 'n kosmetiese verandering wat slegs 'n klein aantal artikels sal raak. Plekname soos Gotenburg en Montreal sal nie eers hierdeur geraak word nie. Daar sal dus geen "wenners" en geen "verloorders" wees nie.
Die gesaghebbende Afrikaanse bronne wat jy noem kan nie alle aspekte in ag neem nie, en daar kan afwykende opvattings oor 'n saak wees. Vir alle geskrewe bronne geld Papier ist geduldig. Ons gebruikers raak vinnig ongeduldig. "Gesaghebbende" Afrikaanse kringe het Afrikaans as ampstaal en onderrigmedium aan die nuwe Suid-Afrikaanse bewind verkoop - dit was nie ek nie.
NPOV en huidige plaaslike (amps)taal is egter onlosmaklik met mekaar verbonde in gevalle soos Vlaandere en Wallonië, Oos-Europa en moontlik ook Suid-Afrika en Namibië. Aangesien ek self al "gesaghebbende" benamings soos sigeuners vir Sinti en Roma hier raakgesien het, dink ek dis nie verkeerd om in spesifieke gevalle Europese en Amerikaanse praktyke en taalgebruik op enkele Afrikaanse individue af te dwing nie. Ek dink goedwillige en redelike Afrikaanssprekendes sal kan instem.

Voyageur (kontak) 19:30, 1 Junie 2010 (UTC)

Ek dink dis verregaande om na die huidige riglyne en standaardbronne as rassisties en pro-apartheid te verwys, maar ek kan jou gerusstel: woorde soos "indaba", "ubuntu", "difaqane" en "kgotla" (en baie, baie meer) verskyn lankal reeds in Afrikaanse woordeboeke en spelreëls. Dis hoogs waarskynlik dat woorde soos "Outeniqua" in die toekoms naas "Outeniekwa" in die woordeboek sal verskyn, maar Wikipedia is juis nie bedoel om 'n baanbreker in hierdie gebied te wees nie, maar slegs om die vasgestelde standaarde te volg. Punt uit, sou ek sê. Anrie (kontak) 06:48, 2 Junie 2010 (UTC)
Kan jy asseblief ophou om hier so aanmatigend op te tree? Dit gaan oor jou uitlatings ten opsigte van politiese korrektheid en jou veronderstellings en gedrag sodra iemand 'n ander mening huldig - hierdie is tog nie uitsluitlik jou projek of dié van 'n woordeboekredaksie nie. Standaardisering van Afrikaans is sekerlik 'n voorvereiste vir onderlinge kommunikasie, en woordeboeke en spelreëls het 'n belangrike bydrae gelewer om dié ideaal te verwesenlik. Hoe Standaardafrikaans uiteindelik lyk en watter wisselvorme erkenning kan geniet, word egter ook deur sprekers van Afrikaans vasgelê.
Individuele lede van die Afrikaanssprekende gemeenskap in die Outeniqua- of Outeniekwagebied het net soos enige ander gebruiker die reg om voorstelle te maak - en hierdie reg is nie onderhandelbaar nie. Die finale besluit berus of by hulle of by die hele gemeenskap van aktiewe bydraers - tog nie uitsluitlik by jou nie! Jou kommentaar en teenargumente is natuurlik steeds welkom. Indien ons egter met 'n demokratiese meerderheid besluit dat titelriglyne aangepas word, sal dit só gebeur. Indien 'n voorstel afgekeur word, sal dit vanselfsprekend nie toegepas word nie.
Die spelling Outeniqua kom selfs in amptelike Afrikaanse dokumente van die Provinsie Wes-Kaap voor - ek verstaan glad nie hoe Noordligte uit ander provinsies aan Wes-Kapenaars op 'n arrogante manier durf voorskryf nie. Ons gebruikers is tog nie baanbrekers nie - hulle dring net daarop aan dat ons artikeltitels die realiteit bes moontlik weerspieël. Dieselfde geld vir naamkonvensies ten opsigte van nedersettings buite die Afrikaanse taalgebied. Hier kan alle sogenaamde standaardbronne net aanbevelings maak. Indien die Duitse en ander Wikipedia-projekte in hierdie opsig 'n pragmatiese benadering volg, kan ons dit ook.
Jy moet asseblief verduidelik hoekom juis Afrikaans en ons projek meer waarde aan woordeboekinskrywings moet heg as belangrike internasionale verkeerstale soos Duits, Frans en Engels. Blykbaar meng die gesaghebbende publikasies wat in hierdie tale verskyn min of hoegenaamd nie in spelwyses van buitelandse nedersettings in nie. Die Duitse diplomatieke diens praat byna uitsluitlik van Wilna, terwyl die res van die land, insluitende Wikipedia, merendeels lankal na Vilnius oorgeskakel het - sonder dat enige debat daaroor gevoer moet word. --Voyageur (kontak) 11:18, 2 Junie 2010 (UTC)
Dit is nie my bedoeling om aanmatigend te wees nie, dus is ek jammer as jy dit so ervaar. Jy het gelyk dat hierdie nie my projek is nie, maar ek is een van min gebruikers wat reeds jarelang die gebruike, reëls en beleide hier, op ander Wikipedias en ander Wikimedia-projekte op verskeie manier volg, dus weet ek wat toegestaan kan word en wat nie. Hierdie is immers nie één van ons se projek nie, maar dié van die Wikimedia-stigting.
Dis nie waar dat ek meer waarde heg aan woordeboekinskrywings as belangrike ander tale nie. Vir elke vakgebied in elke taal is daar erkende, gesaghebbende werke. Indien ons sou stry oor (byvoorbeeld) die naam van 'n plant, dier, Bybelse figuur, letterkundige of taalkundige term, dan sou daar talle werke naas naslaanwerke tot ons beskikking gewees het. In die geval van dorps-, stads- en streekname, waar gesaghebbende vakkundige werke egter aan die min kant is, moet ons ons berus op naslaanwerke soos atlasse, ensiklopedieë, woordelyste en woordeboeke.
Jy het ook gelyk dat Afrikaans as taal deur die sprekers bepaal word, maar woordeboeke en ander naslaanwerke weerspieël tendense en dis ons plig om dit na te volg en nie voor te skryf nie. Sodra 'n feit/spelwyse/enige iets ander gepubliseer is - en dus geverifieer kan word - kan ons dit hier gebruik, maar nie vóór die tyd nie. Hierdie vorm 'n kernbeleid - nie iets wat ek opgemaak het nie - en is nie onderhandelbaar nie. Dit sal jou dus verbly om te hoor dat die volgende AWS variëteite van Standaardafrikaans soos Nama, Griekwa en Kaaps meer volledig in ag sal neem, maar tot tyd en wyl hierdie woorde nie as Afrikaans erken word nie, kan ons dit tog nie as sulks voorskryf nie?
Waar daar meerdere aanvaarde spellings is, kan mens die saak bespreek en sodra "Outeniqua" in 'n gesaghebbende bron as korrekte Afrikaans erken word en dit duidelik is dat die plaaslike, Afrikaanse inwoners hierdie naam gebruik, sal daar geen rede wees om nie die artikel te skuif nie. Waarom nie tot tyd en wyl die artikel toelig (met relevante bronne, natuurlik) oor die geskiedenis van die spelwyse nie?
Wat is 'n gesaghebbende bron en waarom dié gebruik i.p.v. 'n ander bron? 'n Gesaghebbende bron word nie deur my of die regering aangewys nie (met uitsondering van die AWS, wat deur die amptelike Taalkommissie geskryf word), maar deur die gebruikers daarvan. Ons identifiseer slegs die bronne wat reeds status as gesaghebbende werke geniet. Wanneer ons dus 'n gesaghebbende bron gebruik kan ons seker wees dat nie slegs die akademici nie, maar ook die alledaagse gebruikers die kwaliteit en korrektheid van die werk se inhoud erken. So word sommige bronne dan ook as meer gesaghebbend as ander beskou.
Laastens: niks kan outomaties op demokratiese wyse aangepas word nie - Wikipedia is immers nie 'n demokrasie nie. Eerder word daar gepoog om konsensus te behaal deur bespreking, nie deur stemming nie. Anrie (kontak) 15:31, 2 Junie 2010 (UTC)
Ek aanvaar dit so. --Voyageur (kontak) 17:36, 2 Junie 2010 (UTC)