Withaarbroodboom

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Withaarbroodboom
Nasionale nommer: 4 [1]
'n Withaarbroodboom by Kirstenbosch
Bewaringstatus
Wetenskaplike klassifikasie
Koninkryk: Plantae
Divisie: Cycadophyta
Klas: Cycadopsida
Orde: Cycadales
Suborde: Zamiineae
Familie: Zamiaceae
Subfamilie: Encephalartoideae
Tribus: Encephalarteae
Subtribus: Encephalartinae
Genus: Encephalartos
Spesie: E. friderici-guilielmi
Lehm. 1834
Binomiale naam
Encephalartos friderici-guilielmi

Die Withaarbroodboom (Encephalartos friderici-guilielmi) is 'n inheemse Suid-Afrikaanse broodboom wat in die Oos-Kaap en KwaZulu-Natal voorkom. Alhoewel dit wydverspreid en relatief volop voorkom, het die aantal bome wat in die natuur voorkom geleidelik met ongeveer 20 persent oor die afgelope 90 jaar afgeneem[2] as gevolg van versameling deur tuiniers en tradisionele genesers of hul verskaffers.[3] Die boom is ’n byna-bedreigde spesie op die IUBN-rooilys.

Beskrywing[wysig | wysig bron]

Die boom word ongeveer 4 m hoog en die diameter van die boomstam bereik 600 mm. Die blare is blougroen van kleur, 1 tot 1,5 m lank, redelik reguit, en brei horisontaal uit wanneer die keëltjies voorkom. Wanneer die boom 'n hoogte van ongeveer 4 m bereik, begin die stam leun en beland uiteindelik op die grond, waar dit aanhou groei met die kroon wat dan na bo buig. Manlike plante produseer tot 12 keëls en vroulike plante tot 6.[4] Die keëls is wollerig en liggeel van kleur en die sade wat deur die keëls gevorm word verander van geel na oranje wanneer dit ryp word.

Verspreiding[wysig | wysig bron]

Dit kom op 'n hoogte van 700 tot 1 400 m bo seevlak in die Oos-Kaap en KwaZulu-Natal voor. Die hoofverspreidingsgebied is in die Cathcart- en Komani-distrikte. Kleiner subpopulasies word verder noord gevind, naby Mthatha en in die omgewing van Kokstad op die grens tussen die Oos-Kaap en KwaZulu-Natal.

Geskiedenis[wysig | wysig bron]

Encephalartos friderici-guilielmi is in 1834 deur die Duitse botanikus professor Johann Georg Christian Lehmann beskryf, en ter ere van Friedrich Wilhelm, koning van Pruise genoem.[4]

Sien ook[wysig | wysig bron]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. "iSpot: South African Tree Common Names" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 21 Junie 2017. Besoek op 18 Junie 2020.
  2. 2,0 2,1 "Encephalartos friderici-guilielmi". IUCN Rooilys van Bedreigde Spesies. Weergawe 2017-1. Internasionale Unie vir die Bewaring van die Natuur. 2010.AS1-onderhoud: ref=harv (link)
  3. "Encephalartos friderici-guilielmi, the white-haired cycad" (in Engels). Operation Wildflower. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 9 Oktober 2019. Besoek op 18 Junie 2017.
  4. 4,0 4,1 "Encephalartos friderici-guilielmi Lehm" (in Engels). SANBI: PlantZAfrica.com. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 9 Oktober 2019. Besoek op 18 Junie 2017.