Gaan na inhoud

Whig Party

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie

Die Whigs was eers 'n politieke faksie en daarna 'n politieke party in die parlemente van Engeland, Skotland, Groot-Brittanje, Ierland en die Verenigde Koninkryk. Tussen die 1680's en 1850's het die Whigs die mag betwis met hul mededingers, die Tories. Die Whigs het in die 1850's met die nuwe Liberale Party saamgesmelt, hoewel sommige aristokrate van die Whigs die Liberale Party in 1885 verlaat het om die Liberale Unioniste Party te vorm, wat in 1912 saamgesmelt het tot mededinger van die Liberales, die hedendaagse Konserwatiewe Party.

Die Whigs het 'n sentrale rol gespeel in die Glorieryke Rewolusie van 1688, en was die vyande van die Stuartkonings, wat Rooms-Katoliek was. Die Whigs het volle beheer van die regering oorgeneem in 1715. Hulle het dit behou totdat koning George III, wat in 1760 op die troon kom, Tories weer toegelaat het.

Toe hulle aan die bewind was, het die Whigs die Tories gesuiwer van alle belangrike posisies in die regering, die weermag, die Kerk van Engeland, die regsberoep en plaaslike amptenaarsposte.

Hulle bekendste leier was Robert Walpole, wat van 1721 tot 1742 beheer oor die regering gehad het.

Bronne

[wysig | wysig bron]
  • Paul Rapin de Thoyras : A Dissertation on the Rise, Progress, Views, Strength, Interest, and Characters of the tow Parties of the Whigs and Torys. First published in the year 1717. In: The history of England. Translated by Nicholas Tindal. 3. Edition. London 1743-1747. (The explanation of the origin of the terms Whig and Tory in Rapin de Thoyras' original text Dissertation sur les Whigs et les Torys is corrected in Tindal's translation based on Gilbert Burnet.)
  • Jörn Leonhard : "True English Guelphs and Gibelines ". On the historical change in meaning and function of “whig” and “tory” in English political discourse since the 17th century. In: Archives for cultural history. 84, 2002, pp. 175-213 ( full text ).
  • Leslie Mitchell: The Whig World. Hambledon & London, London 2005, ISBN 1-85285-456-1 .
  • EP Thompson : Whigs and Hunters. The Origin of the "Black Act". Allen Lane / Penguin, London 1975, ISBN 0-7139-0991-9 (also: Pantheon Books, NY 1975, ISBN 0-394-40011-9 ) as well as TB editions (about the time around 1720 and the peasant oppression).