Voet (lengtemaat)

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Bepaling van die gemiddelde lengte van 'n voet in 'n Duitse stad in die 15de of 16de eeu.

'n Voet (afgekort vt.) is 'n ou nie-SI maateenheid vir lengte.

Oorspronklik verwys 'n voet na die gemiddelde lengte van 'n menslike voet. Die maat verskil van streek tot streek en raak in die loop van de 19de eeu (as gevolg van die invoering van die metrieke stelsel) in onbruik. In Engeland (en sommige Engelssprekende lande) word die maat nog gebruik, maar verwys meestal na 'n Engelse voet.

Vierkante voet[wysig]

Een vierkante voet (Engels: square foot) is die kwadraat van die lengtemaat: 0,3048 m × 0,3048 m, dus ongeveer 0,0929 m² groot. In een vierkante meter is daar 10,764 vt².

Kubieke voet[wysig]

Een kubieke voet (Engels: cubic foot) is die lengtemaat tot die derde mag: ongeveer 0,0283 m³. In 1 m³ is daar ongeveer 35,315 vt³.

Kaapse (Rynlandse) voet[wysig]

Die Kaapse voet is na Suid-Afrika ingevoer tydens die VOC dae. Dit was oorsponklik gelyk aan een Rynlandse voet (314,858 mm of 1,003 Engelse voet). Die Rynlandse voet bevat 12 Rijnlandse duim, die duim bevat 12 liyne en die lyn bevat 12 punte. Die Rynlandse roede bevat 12 Rynlandse voet.[1]

Nederlandse voet[wysig]

Voordat die metrieses sisteem in Nederland ingevoer was, het baie van die Nederlandse stede ook gebruik gemaak van die voet. Elke stad het sy eie voet gehad. Sommige van die voete volg hieronder:[1]

  • Die Amsterdamse voet (= 11 Amsterdamse duime) was 28,3133 cm
  • Die Blooise voet was 30.1 cm
  • Die 's-Hertogenbossche voet was 28,7 cm
  • Honsbossche en Rijpse voet was 28,5 cm
  • Die Schouwse voet was 31,1 cm
  • Die Geldersche voet was 29,2 cm

Verwysings[wysig]

  1. 1,0 1,1 Jacob de Gelder (1824). Allereerste Gronden der Cijferkunst (in Nederlands). 's-Gravenhage (The Hague) and Amsterdam: de Gebroeders van Cleef, 38, 163–176. Besoek op March 2, 2011.