Duodji

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search

Duodji is 'n tradisionele Sami handwerk, wat terug dateer na 'n tyd wanneer die Sami ver meer geïsoleerd was van die res van die wêreld as wat hulle vandag is. Duodji gereedskap, klere en bykomstighede is funksioneel en nuttig, en kan ook artistieke elemente insluit. Sami duodji kunstenaars is in staat om funksie en kuns saam te bring in 'n fyn manier, om pragtige werke van kuns te skep.

Hierdie funksionele items sluit messe, kaste, dames sakke, hout koppies, sekere artikels van klere, ens. Duodji items  is gemaak en bedoel om gebruik te word in 'n alledaagse werk omgewing.

Drink koppie(kuksa) ook gebruik vir boskunsvlyt
'n Klein Sámi mes (dekoratiewe beeld is nie tradisioneel)

Materiaal wat gebruik word[wysig | wysig bron]

Sami-handwerk is tradisioneel verdeel in twee subgroepe, mans en vroue se handwerk. Mans het meestal hout en horings gebruik, asook ander bene van rendier wanneer hulle gesny is, terwyl vroue leer en wortels gebruik het. Die tradisionele Sami-kleure is rooi, groen, blou en geel.

Bekende kunstenaars[wysig | wysig bron]

Duodji kunstenaars is nog steeds aktief in Sapmi en  gaan nog steeds vort met die tradisies van Duodji. Hoewel daar 'n effense veranderinge in die tradisionele Duodji is, vandag is hulle beskou as waardevolle stukke van kuns deur versamelaars van regoor die wêreld. Sommige van die huidige Duodji kunstenaars is Olov Svonni, Martin Kuorak, Anders Sunna, Lars Pirak en Per Olof Utsi.

Gakti[wysig | wysig bron]

Die tradisionele kostuum, die gákti, is van baie groot kulturele belang en is hoofsaaklik gebruik vir troues, begrafnisse, en ander kulturele gebeurtenisse. Die gákti se voorkoms verskil van plek tot plek en dit is geneig om  meer in die suide van Sápmi te wees as in die noorde. Leer, senings, en wol is tradisioneel gebruik om gákti te maak, maar vandag kan albei fluweel en sy gebruik word.

Voorbeelde[wysig | wysig bron]

Sien ook[wysig | wysig bron]