Mite

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek

Die woord mite kom van die Griekse woord mythos wat oorspronklik woord of storie beteken het. Daar is baie teorieë wat probeer verduidelik waarom mense mites vertel en glo. Daar is egter konsensus dat dat mites simboliese verhale is wat probeer om (vir die mens) onverklaarbare dinge op te los. Só verduidelik mites in baie gevalle die oorsprong van die wêreld, die oorsprong van kultuur en die menslike samelewing, natuurverskynsels en wat met mense gebeur wanneer hulle sterf.

Net soos drome is mites in die mens se verbeelding geskep en kan dit nie letterlik geïnterpreteer word nie. Mites word eerder as metafore vir en simbole van die werklikheid beskou.

Mitologie[wysig]

Hoofartikel: Mitologie.

In die mitologie van nasies regoor die wêreld is daar temas wat oor en oor voorkom. Die skeppingsmites, wat verklaar hoe die wêreld ontstaan het, is die kern van die meeste mitologieë. Dan is daar die mites wat die onsigbare dele van die heelal, die tuiste van bonatuurlike wesens, gode en heiligie voorouers beskryf. Die bonatuurlike wesens en gode het ook hul eie mites van hul lewens vertel. Mites vertel ook hoe die eerste mens ontstaan het, waarom mense sterf en hoe die aarde se bestaan, soos ons dit ken, gaan eindig. In die mitologie van die meeste kulture is daar ook heldefigure aan wie buitengewone dade toegeskryf word en wat gehelp het om hul nasie se kultuur te "skep".

Aangesien mites van verskillende kulture so baie in gemeen het, is daar heelwat kenners wat sê dat mense 'n gemeenskaplike oorsprong gehad het. Daar is ook dié wat aanvoer dat mense van regoor die wêreld se verbeeldings op dieselfde manier werk wanneer hulle voor die onverklaarbare te staan kom.

Volksverhale[wysig]

Hoofartikel: Volksverhaal.

Dit is nie altyd maklik om tussen mites en volksverhale te onderskei nie. Nóg mites nóg volksverhale het 'n herkenbare outeur en albei kom in verskillende weergawes voor. Mites is die verhale waarin mense probeer om verklarings te vind vir die oorsprong van die wêreld en ander onbegryplike verskynsels. Daar is gewoonlik 'n bonatuurlike element of godheid betrokke. Volksverhale, daarenteen, is die produk van landbougemeenskappe en het te doen met sosiale konflik en probleme, terwyl mites kosmiese probleme aanroer. 'n Volksverhaal dra ook gewoonlik 'n boodskap vir die samelewing.