NG gemeente Goedemoed

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Ds. Jozua Naudé, van 1910 tot 1911 Goedemoed se eerste leraar en ook sy eerste gemeente.

.

Die kerkie op Goedemoed wat vandag nog vir dienste as dogter van die NG gemeente Aliwal-Noord gebruik word.
Ds. T.C. Dönges, vader van die kabinetsminister Eben Dönges, was leraar van Goedemoed van 1920 tot sy aftrede in 1929.
Ds. Francois Piherres Charles Duminy was leraar van Goedemoed van 1947 af.
Ds. Daniël de Jager, Goedemoed se leraar van 1938 tot 1944.

Die NG gemeente Goedemoed was 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die suide van die Vrystaat met sy kern op die arbeidskolonie Goedemoed. Dit het in later jare deel geword van die NG gemeente Aliwal-Noord in die Oos-Kaapse Sinode, al was die gemeente eens deel van die Vrystaatse Sinode.

Agtergrond[wysig | wysig bron]

In die donker jare ná 1902, toe die naweë van 'n driejarige oorlog 'n groot deel van die Afrikanervolk met verlammende werklikheid getref het en hulle op ekonomiese gebied, asook maatskaplik en andersins, ondergang in die gesig gestaar het, het die NG Kerk van die Oranje-Vrystaat die voortou geneem om hierdie noodlydende volks- en geloofsgenote te hulp te kom. Kerk- en volksleiers het gevoel dat daar iets gedoen moes word en gedoen kan word; veral wyle ds. JD Kestell het hom onvermoeid hiervoor beywer. Die staat het destyds nie 'n plan of skema gehad of sy weg oop gesien om 'n skema daar te stel wat die mense op tydelike en stoflike gebied sou kan help. Eindelik het die NG Kerk van die OVS ná baie oorweging en beraadslaging daartoe gekom om 'n arbeidskolonie te stig.

Hier het die staat 'n helpende hand gereik deur die toekenning van 'n lening vir die aankoop van die nodige grond vir so 'n kolonie. Die geskikste plek daarvoor gevind, was die onderverdelings van die oorspronklike plaas Bosmansfontein, geleë in die distrik Rouxville, op die walle van die Oranjerivier, tussen Rouxville en Bethulie. Die jare 1909-1910 was die geboortejare van die toekomstige nedersetting. In 1911 was die arbeidskolonie 'n werklikheid; 'n besproeiings- en landbounedersetting, reeds vol koloniste. Hierdie eerste koloniste het met ongelooflike volharding en deursettingsvermoë alle struikelblokke en moeilikhede oorwin. Kapitaal van hul eie was daar byna nie, maar met die weinige steun en geringe loon wat die Kerk hulle aangebied het, kan hulle handewerk getuig dat hulle oorwin het, en self in die toekoms 'n selfstandige en eie bestaan sou maak.

Aan die begin was ds. J.F. Naudé, later van Graaff-Reinet, verantwoordelik vir die geestelike toesig oor die nedersetting. Die amp van superintendent en geestelike arbeider is aan hom toevertrou, want die superintendent en die siele-arbeider was 'n ampsdraer van die Sinodale Armesorgkommissie, maar kerklik en kerkregtelik het die mense onder die gemeente Bethulie geressorteer. Hierdie dubbele funksie van superintendent en geestelike arbeider is later geskei, want die twee funksies kan nie deur een persoon behartig word nie.

Gemeentestigting[wysig | wysig bron]

So het ds. Naudé en sy opvolgers, eerw. J. Poelakker, eerw. Willemse, ds. T.C. Dönges en eerw. F.W. Potgieter, die beginstene vir die stigting van 'n aparte en selfstandige gemeente gelê. Op 6 Junie 1938 vergader die Ringskommissie van die Ring van Smithfield met 'n groot aantal belangstellendes op Goedemoed. Die voorsitter wys daarop dat ondanks geestelike bearbeiding, belangstellendes tog gevoel het dat die afstigting van 'n selfstandige gemeente noodsaaklik is. In die eerste jare sedert stigting het daar in die gemeente die beste vooruitsigte vir ontwikkeling en groei gekom. Nadat die Ringskommissie vir 'n tweede keer die grense kom vasstel het, het eenwording van die gemeente 'n feit geword. Sondagskoolwerk is reeds voor die stigting van die gemeente onder uiters moeilike omstandighede begin. Kerkdienste self is gehou onder 'n ou amandelboom wat later gestaan het op die perseel van die pastorie. Reeds in 1952 was die getal kinders in die Sondagskool baie min omdat daar nog net 'n paar huisgesinne op die nedersetting was, maar die min in getalle is vergoed deur die goeie opkoms en getroue bywoning van die Sondagskool en dienste. Destyds was die leraar is ds. F.P.C. Duminy. Die gemeente is in later jare by die NG gemeente Bethulie ingelyf, maar hoewel dit in die Vrystaat geleë is, eindelik aan die NG gemeente Aliwal-Noord in die Oos-Kaap oorgedra.

Leraars[wysig | wysig bron]

  • Jozua Francois Naudé, 1910 - 1911 (oorlede 27 Augustus 1948)
  • Theophilus Christiaan Dönges, 1920 - 1929 (emeriteer)
  • Daniël de Jager, 1938 - 1944
  • Frederik Johannes Christoffel van Loggerenberg, 1944 - 1946
  • Gideon Jacobus van Zyl, 1946 (oorlede op 18 Oktober daardie jaar)
  • Francois Piherres Charles Duminy, 1947 - (minstens 1960)

Bronne[wysig | wysig bron]