Assamese skrif

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Assamese skrif
Oxomiya Lipi.svg
Soort skryfstelsel   Abugida
Tyd gebruik 8ste eeu - tans
Rigting Links na regs
Streek Assam
Tale Assamees
Stelsels
Moederstelsels
Proto-Sinaïtiese skrif[a]
Susterstelsels Bengaalse alfabet en Tirhuta
Nota
[a] Daar is nie algemene ooreenstemming oor die Semitiese oorsprong van die Brahmiese skryfstelsels nie.
Portaal  Portaalicoon   Skryfstelsels

Die Assamese skrif is ’n skryfstelsel van die taal Assamees en deel van die Bengaals-Assamese skrif. Dit is ook in Assam en nabygeleë streke gebruik vir die skryf van Sanskrit en ander tale. Dit het uit die Kamarupiskrif ontstaan.

Die huidige vorm van die Assamese skrif is aaneenlopend ontwikkel sedert 5de-eeuse rotstranskripsies wat in ’n oostelike weergawe van die Guptaskrif geskryf is, en aansienlike aanpassings uit die Siddhamskrif is in die 7de eeu aangebring. Teen die 17de eeu kon drie style Assamese alfabette geïdentifiseer word (baminiya, kaitheli en garhgaya),[1] wat saamgesmelt het tot ’n standaardlettertipe wat vir drukwerk nodig was.

Geskiedenis[wysig | wysig bron]

Die Kanai-boroxiboa-rotsinskripsie uit 1207 toon proto-Assamese letters.

Die Umachal-rotsinskripsie uit die 5de eeu is die eerste teken van skrif in die streek. Rots- en koperplaatinskripsies sedertdien toon 'n stelselmatige ontwikkeling van die Assamese skrif. Teen die 13de eeu het dit proto-Assamese vorme begin ontwikkel. In die 18de en 19de eeu kon die skrif in drie variëteite verdeel word: Kaitheli, wat deur nie-Brahmane gebruik is, Bamuniya, wat deur Brahmane vir Sanskrit gebruik is, en Garhgaya (gebruik deur staatsamptenare van die Koninkryk Ahom). Eersgenoemde was die gewildste, en Middeleeuse boeke soos die Hastir-vidyrnava en die sattras het dit gebruik.[2]

Vroeg in die 19de eeu is die eerste Aramese skrif vir drukwerk ontwerp en 'n standaardlettertipe het ontstaan.

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Bora, Mahendra (1981). The Evolution of Assamese Script. Jorhat, Assam: Assam Sahitya Sabha.
  2. Neog, Maheshwar (1980). Early History of the Vaishnava Faith and Movement in Assam. Delhi: Motilal Banarasidass.

Skakels[wysig | wysig bron]