Chronofilie

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search

Die term chronofilie is deur John Money gebruik om ’n soort parafilie te beskryf waar ’n individu net seksueel aangetrokke voel tot mense van ’n sekere ouderdom.[1][2] Die term word nie algemeen deur seksuoloë gebruik nie; hulle verkies terme wat na ’n spesifieke ouderdomsgroep verwys.[3] ’n Moontlike geskiedkundige voorloper van die term was Richard von Krafft-Ebing se konsep "ouderdomsfetisjisme".[4]

Seksuele voorkeur geskoei op ouderdom[wysig | wysig bron]

  • Infantofilie (soms genoem "nepiofilie") is ’n soort pedofilie wat ’n seksuele voorkeur beskryf vir kinders jonger as vyf jaar oud (insluitende babas en peuters).[5]
  • Pedofilie is ’n geestesteuring waar ’n volwassene of ouer tiener ’n seksuele voorkeur vir voortieners (tieners voor puberteit) het.[6][7] Volgens die vyfde uitgawe van die Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings (DSM-5) is pedofilie ’n parafilie waar ’n persoon intense seksuele drange teenoor kinders het en herhaalde seksuele drange en fantasieë teenoor kinders ondervind. Pedofiliese steuring word verder gedefinieer as ’n geestesteuring waar ’n persoon aan die kriteria voldoen van ’n pedofiel soos hier bo beskryf, en ook ooreenkomstig dié drange handel of angs of interpersoonlike probleme ondervind as gevolg daarvan.[8][9] Volgens die Internasionale Statistiese Klassifikasie van Siektes en Verwante Gesondheidsprobleme (ICD) kan dié diagnose gemaak word by iemand van 16 of ouer.[10] Nie alle pedofiele molesteer kinders nie en nie alle kindermolesteerders is pedofiele nie.[11]
  • Hebefilie en efebofilie is ’n seksuele voorkeur vir jong mense onderskeidelik tydens en ná puberteit.[12] Bernard Glueck het die term "hebefilie" in 1955 bekendgestel.[13]
  • Teleiofilie (van die Griekse téleios, "volgroeid") is ’n seksuele voorkeur vir volwassenes.[14] Die term is in 2000 deur Ray Blanchard bekendgestel.[15]
  • Mesofilie (van die Griekse "mesos", "middelbaar") is ’n seksuele voorkeur vir middeljarige volwassenes. Michael Seto het die term in 2016 bekendgestel.[16]
  • Gerontofilie is ’n seksuele voorkeur vir bejaardes.[17]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Money, John (1986). Lovemaps: clinical concepts of sexual/erotic health and pathology, paraphilia, and gender transposition of childhood, adolescence, and maturity. pp. 70, 260. ISBN 978-0-8290-1589-8.
  2. Money, John (1990). Gay, Straight, and In-Between: The Sexology of Erotic Orientation. pp. 137, 183. ISBN 978-0-19-505407-1.
  3. Janssen, D.F. (2017). "John Money's 'Chronophilia': Untimely Sex between Philias and Phylisms". Sexual Offender Treatment. 12 (1). ISSN 1862-2941.
  4. Janssen, D.F. (2015). ""Chronophilia": Entries of Erotic Age Preference into Descriptive Psychopathology". Medical History. 59 (4): 575–598. doi:10.1017/mdh.2015.47. ISSN 0025-7273. PMC 4595948. PMID 26352305.
  5. Greenberg DM, Bradford J, Curry S (1995). "Infantophilia--a new subcategory of pedophilia?: a preliminary study". Bull Am Acad Psychiatry Law. 23 (1): 63–71. PMID 7599373..
  6. World Health Organization, International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems: ICD-10 Section F65.4: Pedophilia (online access via ICD-10 site map table of contents)
  7. Blanchard, R.; Kolla, N. J.; Cantor, J. M.; Klassen, P. E.; Dickey, R.; Kuban, M. E.; Blak, T. (2007). "IQ, handedness, and pedophilia in adult male patients stratified by referral source". Sexual Abuse: A Journal of Research and Treatment. 19 (3): 285–309. doi:10.1177/107906320701900307. PMID 17634757. S2CID 220359453.
  8. American Psychiatric Association, Highlights of Changes from DSM-IV-TR to DSM-5 Geargiveer 19 Oktober 2013 op Wayback Machine Paraphilic disorders (page 18)
  9. American Psychiatric Association (Junie 2000). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders DSM-IV TR (hersiene teks). 1. Arlington, VA, VSA: American Psychiatric Publishing, Inc. p. 943. doi:10.1176/appi.books.9780890423349. ISBN 978-0-89042-024-9. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 2011-10-25. Besoek op 2010-05-14.
  10. "The ICD-10 Classification of Mental and Behavioral Disorders – Diagnostic criteria for research" (PDF). (715 KB) (sien F65.4, pp. 166–167)
  11. Fagan PJ, Wise TN, Schmidt CW, Berlin FS (November 2002). "Pedophilia". JAMA. 288 (19): 2458–65. doi:10.1001/jama.288.19.2458. PMID 12435259.
  12. Blanchard, R. Blanchard, R., Lykins, A. D., Wherrett, D., Kuban, M. E., Cantor, J. M., Blak, T., Dickey, R., & Klassen, P. E. (2008). Pedophilia, hebephilia, and the DSM–V. Archives of Sexual Behavior. doi:10.1007/s10508-008-9399-9.
  13. Glueck, B.C. jr. (1955). Final report: Research project for the study and treatment of persons convicted of crimes involving sexual aberrations. June 1952 to June 1955. New York: New York State Department of Mental Hygiene.
  14. Blanchard, R.; Barbaree, H. E.; Bogaert, A. F.; Dickey, R.; Klassen, P.; Kuban, M. E.; Zucker, KJ; et al. (2000). "Fraternal birth order and sexual orientation in pedophiles". Archives of Sexual Behavior. 29 (5): 463–478. doi:10.1023/A:1001943719964. PMID 10983250. S2CID 19755751.
  15. Blanchard, R.; Barbaree, H. E. (2005). "The strength of sexual arousal as a function of the age of the sex offender: Comparisons among pedophiles, hebephiles, and teleiophiles". Sexual Abuse: A Journal of Research and Treatment. 17 (4): 441–456. doi:10.1177/107906320501700407. PMID 16341604. S2CID 220355347. Onbekende parameter |name-list-style= geïgnoreer (help)
  16. Seto,M (2016). "The Puzzle of Male Chronophilias". Archives of Sexual Behavior. 46 (1): 3–22. doi:10.1007/s10508-016-0799-y. PMID 27549306. S2CID 1555795.
  17. Kaul, A.; Duffy, S. (1991). "Gerontophilia: A case report". Medicine, Science and the Law. 31 (2): 110–114. doi:10.1177/002580249103100204. PMID 2062191. S2CID 6455643.

Skakels[wysig | wysig bron]