Domkerk van Speyer

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Domkerk van Speyer*
Unesco-wêrelderfenisgebied

Speyer---Cathedral---South-View---(Gentry).jpg
Die Domkerk van Speyer soos vanaf die suide gesien.
Ligging van Domkerk van Speyer op 'n kaart (Duitsland)
Domkerk van Speyer
Domkerk van Speyer
Koördinate: 49°19′02″N 08°26′33″O
Lande Vlag van Duitsland Duitsland
Tipe Kultureel
Kriteria ii
Verwysings 168
Streek Europa
Inskripsiegeskiedenis
Inskripsie 1981  (5de Sessie)
* Naam soos dit in die Wêrelderfenislys verskyn.
Streek soos deur Unesco geklassifiseer.

Die Domkerk van Speyer (amptelik Domkirche St. Maria und St. Stephan) is die katedraalkerk van die Rooms-Katolieke diosese Speyer. Ná die vernietiging van die Franse abdy Cluny is die domkerk in Speyer in die Duitse deelstaat Rynland-Palts die wêreld se grootste bewaarde Romaanse kerkgebou. Dit is in 1981 as UNESCO-wêrelderfenis gelys en is daarnaas 'n beskermde kultuurgoed volgens die Haagse Konvensie.

Geskiedenis[wysig]

Middeleeue[wysig]

Stadseël van Speyer met domkerk (1293)

Die Saliese koning en latere keiser Koenraad II het die bou vermoedelik in 1025 begin met die voorneme om die grootste kerkgebou in Europa op te rig.

Volgens 'n legende het Koenraad vroeg soggens die hoeksteen vir die Limburg-klooster naby Bad Dürkheim gelê en daarna met sy eggenote Gisela en sy gevolg na Speyer gery om daar die hoeksteen vir die domkerk en die Sint Johannes-klooster te lê. Om die benodigde boumateriaal (stene en hout) na Speyer te vervoer, is 'n kanaal van die Paltserwoud na die Ryn gebou.

Dit was nog aan Koenraad II nog aan sy seun Hendrik III vergun om die voltooiing van die kerk te beleef. Eers onder sy kleinseun Hendrik IV is die gebou in 1061 gewy. In die wetenskaplike navorsing word na hierdie boufase as "Speyer I" verwys. Die destydse kerk het uit 'n wesbou, 'n langhuis met drie skepe en 'n dwarsskip (transep) bestaan. Aan weerskante van die koor is twee torings opgerig. Die oorspronklike apsis was van buite af gesien reghoekig, maar afgerond in sy binneruimte. Die langhuis se middelskip het oor 'n plat plafon beskik, terwyl die syskepe gewelf was. Afgesien van die Akense Paltskapel was dit die eerste groot gewelfgebou wat ná die antieke tydperk noord van die Alpe opgerig is.

Eksterne skakels[wysig]