Plaasmoorde in Suid-Afrika

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek


Die term plaasmoorde verwys na 'n aantal moorde, wat sedert die einde van die apartheidstelsel op Suid-Afrikaanse plase gepleeg is. Volgens beskikbare statistiek het daar tussen 1991 en 2001, 6122 plaasaanvalle plaasgevind wat tot 1254 sterfgevalle gelei het[1].

Alhoewel plaasmoorde net een verskynsel van die ongekende vlak van misdaad en geweld in Suid-Afrika se jong demokrasie is, veroorsaak die moorde en wreedaardige manier waarop dit uitgevoer is, in elk geval ontsteltenis in Suid-Afrika en oorsee. Van die slagoffers is gemartel en verkrag voordat hulle vermoor is, terwyl ander moorde soos 'n soort teregstelling uitgevoer is.

Met die demokratisering van Suid-Afrika het van die wit gemeenskappe moontlik vir die eerste keer met die drastiese omvang van werkloosheid en armoede onder die meerderheid van Suid-Afrika se bevolking, en misdaad en geweld, wat moontlik daaruit voortspruit, in aanraking gekom. Die probleem word moontlik verskerp deur die aanwesigheid van onwettige Swart immigrante uit ander Afrikalande.

Die plaasmoorde hou moontlik verband met die verwydering van plaaswerkers deur wit boere. Volgens ondersoeke is 940 000 mense wat op plase woonagtig was in die tydperk tussen 1984 en 1994 uitgesit. Tussen 1994 en 2004 is 'n verdere 700 000 mense uitgesit.

Die motiewe vir plaasaanvalle[wysig]

Swart en blanke boere is moontlik sagte teikens vir rowers. Daar word ook beweer dat die omstandighede van van die plaasmoorde, waarby wit mense die slagoffers is, ook as gevolg van onderliggende rassespanning veroorsaak is. Daar moet egter daarop gelet word dat in 2001 slegs 61,6% van die slagoffers wit was en dat van die ongeveer 12,3% vroulike slagoffers wat verkrag is, 71% swart was[1].

Die ongekende vlak van geweld en rassehaat het hulle oorsaak moontlik in die inkomstegaping tussen grondeienaars en die histories benadeelde gemeenskappe.

Sommige Suid-Afrikaanse boere is egter onder die indruk dat plaasaanvalle en -moorde deur sekere elemente as 'n geskikte intimidasiemetode beskou word om boere van hulle plase te verdryf.

Daar word gevoel dat amptelike bewerings dat gewone roof die dryfkrag agter plaasaanvalle is nie verduidelik hoekom plaasaanvallers ná hulle rooftog in die plaashuise wag om die boer en sy gesin op 'n wreedaardige manier te vermoor nie.

Die aanvalle is soms openlik deur politieke persoonlikhede, soos staatsleiers, tydens publieke geleenthede aangemoedig, deur die sing van "struggle"-liedjies wat die dood van boere aanhits. Voorbeelde hiervan is Nelson Mandela[2], Jacob Zuma[3] en Julius Malema[4].

Landelike oorbevolking en die stryd om grond[wysig]

Plaasmoorde moet ook teen die agtergrond van landelike oorbevolking in sekere gebiede en uiterste armoede onder die plattelandse bevolking bekyk word. Die apartheidbeleid en maatreëls wat dit in die laat 19de en vroeë 20ste eeu voorafgegaan het, wat swarte mense hoofsaaklik as potensiële trekarbeiders vir die mynboubedryf beskou het, grondregte ontsê het en na tuislande verskuif het, word as een van die oorsake van die huidige misdaadprobleem aangevoer.

Ekonomiese groei vind vandag eerder deur middel van rasionalisering, meganisering en outomatisering plaas en het tot 'n ernstige krisis op die arbeidsmark gelei. Die neoliberale ekonomiese beleid van die ANC-regering en arbeidswette, kon tot dusver nie daaraan slaag om die werkloosheidsprobleem op te los nie ten spyte van die sterk ekonomiese groei wat Suid-Afrika in die laaste aantal jare ondervind.

Eksterne skakels[wysig]

Bronne[wysig]

  • 80 Farmmorde in sieben Monaten, in: Afrika Süd - Zeitschrift zum südlichen Afrika, No. 6 (2004), uitgegee deur Informationsstelle Südliches Afrika, Bonn, Duitsland
  • Mike Morris: The Development of Capitalism in South African Agriculture: Class-Struggle in the Countryside, in: Economy and Society (Londen), Vol. 5, No. 3 (1976)
  • Christian Soest: Anspruch und Wirklichkeit der südafrikanischen Landreform 1994-2001. In: Arbeitspapiere zu Problemen der Internationalen Politik und der Entwicklungsländerforschung. Nr. 33/2002. München 2002: Forschungsstelle am Geschwister-Scholl-Institut für Politische Wissenschaft der Ludwig-Maximilians-Universität München
  • Dr Philip du Toit: The Great South African Land Scandal, Centurion 2004: Legacy Publications