A.J. Boëseken

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
(Aangestuur vanaf AJ Boeseken)
Jump to navigation Jump to search

Merge-arrows.svg   Hierdie artikel behoort versmelt te word met Anna Böeseken.

A.J. Boëseken is ’n bekende historikus wat verskeie geskiedkundige werke skryf en verskeie eerbewyse vir haar werk ontvang.

Lewe en werk[wysig | wysig bron]

Anna Jacoba Boëseken is op 23 Oktober 1905 in Pretoria gebore as enigste kind van die Nederlandse immigrante Adriaan Cornelis Boëseken (1871–1942) en Jantina Eelberndina de Cock (1866–1955). Sy word groot in die Vrystaat en gaan skool in Bloemfontein. Na haar opleiding is sy onderwyseres op Prins Albert in die Karoo en in die Paarl. Sy studeer verder en behaal die M.A.-graad in Geskiedenis aan die Universiteit van Stellenbosch. Vir haar doktorsgraad doen sy in 1941 navorsing in Batavia en promoveer dan onder leiding van professor H.B. Thom aan die Universiteit van Stellenbosch met ’n proefskrif oor “Die Nederlandse kommissarisse en die 18de eeuse samelewing aan die Kaap”. Hierdie proefskrif word later gepubliseer. Vanaf 1943 tot 1955 is sy joernalis by Nasionale Pers. In 1955 aanvaar sy ’n betrekking by die Staatsargief en begin met transkribering van die Resolusies van die Politieke Raad, waarna sy in 1961 hoofredakteur word van bronnepublikasies. Hierdie werk maak haar die grootste Suid-Afrikaanse kenner van die dialekte van die sewentiende en agtiende eeuse Nederlandse handskrifte. Sy is op 18 Junie 1964 stigterslid van die Genealogiese Vereniging van Suid-Afrika en dien op die redaksie van hierdie vereniging se kwartaalblad Familia. Op 28 Junie 1997 is sy in Oranjezicht in Kaapstad oorlede.

Skryfwerk[wysig | wysig bron]

Sy is die redakteur van ’n groot aantal bronnepublikasies en skrywer van populêre historiese werke. Sy skryf ’n biografie oor “Simon van der Stel en sy kinders”, waarin sy hierdie era van die geskiedenis beskryf. Twee van haar boeke het Jan van Riebeeck se persoon en sy wedervaringe as tema, naamlik “Avontuur in die vreemde – die verhaal van Jan van Riebeeck” en “Jan van Riebeeck en sy gesin”. Verder lewer sy etlike bydraes tot ander werke, soos onder andere “Drie eeue: Die verhaal van ons vaderland”, ’n werk in vyf boekdele wat sy saam met D.W. Kruger en A. Kieser skryf, en “The Secluded Valley Tulbagh: 't Land van Waveren 1700–1804” wat sy saam met Margaret Cairns skryf.

Eerbewyse[wysig | wysig bron]

In 1965 ken die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns die Stalsprys vir Kultuurgeskiedenis aan haar toe vir die boek “Simon van der Stel en sy kinders”. Sy ontvang ook ’n oorkonde van die Stigting Jan van Riebeeck, ’n oorkonde van die Stigting Simon van der Stel en die Recht Malan-prys. Die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoër Onderwys en die Universiteit van Stellenbosch in 1980 ken eredoktorsgrade aan haar toe, terwyl sy by die Universiteit van Wes-Kaapland as ereprofessor aangestel word. ’n Jaarlikse gedenklesing in haar naam word in Kaapstad ingestel.

Publikasies[wysig | wysig bron]

  • 1944 Die Nederlandse kommissarisse en die 18de eeuse samelewing aan die Kaap
  • 1963 Geskiedenis-atlas vir Suid-Afrika
  • 1964 Simon van der Stel en sy kinders
  • 1966 Die Nuusbode
  • 1971 Avontuur in die vreemde – die verhaal van Jan van Riebeeck
  • 1974 Jan van Riebeeck en sy gesin
  • 1977 Slaves and free blacks at the Cape 1658–1700
  • 1981 Onder Suidersterre: tussen die Ooste en Weste 1652–1795
  • 1983 Van oorloë en vrede: onder die Suidersterre 1795–1910
  • 1989 The Secluded Valley Tulbagh: 't Land van Waveren 1700–1804

Bronnelys[wysig | wysig bron]

Boeke[wysig | wysig bron]

  • Kannemeyer, J.C. “Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 1” Academica, Pretoria en Kaapstad Tweede druk 1984
  • Van Coller, H.P. (red.) “Perspektief en Profiel Deel 2” J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1999

Internet[wysig | wysig bron]