Homoloë reeks

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Die kookpunte (bo) en smeltpunte (onder) in die homoloë reeks CnH2n+2 (alkane) vir n=1 tot 14

'n Homoloë reeks is in die chemie 'n reeks stowwe wat vergelykbare strukture het wat 'n sistematiese verskil vertoon wat deur 'n parameter n=1,2,3, ... ens. uitgedruk kan word.

In die organiese chemie is die parameter gewoonlik die aantal koolstofatome in die molekuul se koolstofketting. 'n Goeie voorbeeld is die alkane:

  1. metaan CH4
  2. etaan C2H6
  3. propaan C3H8
  4. butaan C4H10
ens.

Hulle chemiese formule kan as CnH2n+2 geskryf word, waar n=1 vir metaan, n=2 vir etaan ensomeer. Homoloë reeks word dikwels gebruik om die effekte van ketenlengte op fisiese eienskappe te ondersoek. So neem die kook- en die smeltpunte toe in hierdie homoloë reeks, maar nie op dieselfde manier nie. Die kookpunte styg monotoon, terwyl die smeltpunte 'n sig-sigpatroon vertoon omdat die ewe waardes van n verskil van die onewe waardes.

Die reeks-parameter kan nogtans ook 'n ander betekenis het, soos die periodenommer van elemente in 'n kolom van die periodieke tabel. Die sure HF HCl, HBr en HI kan almal as HX geskryf word, waar X 'n element uit groep 18 is van die periodes 2,3,4 en 5. Ook hierdie reeks kan homoloog genoem word.[1]

Verwysings[wysig | wysig bron]