Ida Bosman

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Ida Bosman, omstreeks 1958.

Idelette (Ida) Bosman (Reddersburg, Oranjerivierkolonie, 5 Julie 1909Johannesburg, Transvaal, Suid-Afrika, 12 Februarie 1988) was vroueleier in die Gereformeerde Kerk en ’n medewerker van die Kerk se nuusblad vir vroue, Die Vroueblad.

Herkoms[wysig | wysig bron]

Aletta du Plessis, gebore Postma, Ida se moeder.
'n Gesinsfoto van prof. Dirk Postma en sy vyfde en laaste vrou, Johanna (gebore Van Biljon), Ida Bosman se grootouers aan moederskant. Ds. Willem Postma staan agter in die middel. Haar moeder, Lettie, staan links. Marie (in die middel) was getroud met Totius. Breggie (naas regs) was getroud met ds. J.A. van Rooy, en Laurika (regs) was Ida se vader, prof. J.A. du Plessis, se eerste vrou.

Ida du Plessis was 'n kleindogter van ds. Louw du Plessis en ds. Dirk Postma, en aan vaderskant 'n agterkleindogter van die stigters van die Gereformeerde kerk Colesberg I.D. en Hester du Plessis. Ida is in die pastorie van die Gereformeerde kerk Reddersburg gebore waar haar vader, dr. J.A. du Plessis (1873–1935), predikant was van 1903–'14. Daarna het hy die Gereformeerde kerk Pretoria tot 1921 bedien, toe hy aangestel is as hoogleraar aan die Teologiese Skool Potchefstroom. Hy is in 1923 aangestel as mederedakteur van Die Kerkblad en dien as hoofredakteur van 1927 tot sy dood. Prof. Du Plessis het ook met die vertaling van die Bybel in Afrikaans gehelp, in die kommissie vir die Afrikaanse Psalmberyming gedien en met die bewerking van die Kerkorde van die Gereformeerde Kerk in Afrikaans gehelp.

Haar vader het in 1896 getrou met Laurika Postma (1875–1905), die vierde van die ses kinders uit ds. Postma, die grondlegger van die Gereformeerde Kerk, se vyfde huwelik, op 20 Desember 1869 met Johanna Wilhelmina van Biljon (1854–1901). Prof. Du Plessis se swaer deur dié huwelik was ds. Willem Postma (1874–1920, bekend as die skrywer dr. O'kulis) en sy skoonsusters Brechtje van Rooy (1871–1937, eggenote van ds. Koos van Rooy, Aletta Postma (1876–1957) en Marie du Toit (1881–1966, eggenote van Totius). Haar vader se eerste vrou is op 4 Maart 1905 oorlede (en haar halfsuster, ook Laurika – gebore op 20 Februarie in 1905 – op 18 Maart daardie jaar). Nog op 20 April 1905 trou Ida se vader met sy skoonsuster Aletta. Uit die eerste huwelik is sewe kinders gebore en uit die tweede agt sodat Ida sewe eie sibbes gehad het: Dirk, Maarten, dan sy, Rika, Julia en Willem (wat oorlede is op nege maande), Peet (Boet, adv. Petrus Postma du Plessis) en Marié (Sus). Sommige kinders is jonk oorlede. Van haar halfbroers het Lodewicus Johannes, die oudste, en Hugo bekendheid verwerf as hoogleraars aan die PU vir CHO. Net een van haar halfsusters, Wilhelmina (1899–1982), het grootgeword.

Jeug en opleiding[wysig | wysig bron]

Prof. J.A. du Plessis, Ida se vader.

Haar vader het Ida du Plessis op die eersvolgende Sondag ná haar geboorte in die ou Dopperkerkie op Reddersburg gedoop en genoem na Idelette van Buuren, die vrou van Johannes Calvyn. Nadat die gesin Pretoria toe verhuis het, begin Ida haar skoolopleiding aan die Wes-eindskool waar mnr. P.J. Kloppers die hoof was. Ná hul verhuising na Potchefstroom sit Ida haar skoolopleiding voort aan die Potchefstroom Gimnasium wat grotendeels deur die toedoen van ds. W.J. de Klerk, oupa van oudpres. F.W. de Klerk, ’n staatskool geword het.

Loopbaan en getroude lewe[wysig | wysig bron]

Ná matrikulasie is sy as huishoudkunde-onderwyseres opgelei en gee onderwys in dié vak op Potchefstroom, Bloemhof en Standerton, tot sy in 1933 met Jan Bosman getroud is wat in die Gereformeerde Kerk se eeufeesjaar (1959) adjunkhoof was van die Hoërskool Die Fakkel aan die Rand.

Ida Bosman was ’n ywerige lid van die Gereformeerde Sustersvereniging Trifena, Johannesburg-Oos, eers as korrespondent en later as sekretaresse. Vanaf 1946 het gereeld stukkies van haar in Die Gereformeerde Vroueblad verskyn en omstreeks 1957 het sy vaste medewerker geword.

C. Van Rooy skryf in die eeufeesgedenkboek Die Gereformeerde Vrou 1859–1959, waarvoor sy heelwat biografiese sketse bygedra het: "Sy besit ongetwyfeld goeie skrywerstyalent en al die leseresse van Die Gereformeerde Vroueblad sien gretig uit na haar artikels. Sy is ’n waardige opvolgster van haar moeder, mev. Lettie du Plessis, van wie sy seker die skrywerstalent geërf het. Sy is humoristies aangelê en blymoedig van gees."

Uit Ida en Jan Bosman se huwelik is twee dogters en twee seuns gebore. Ten tyde van die eeufees (1959) was die oudste dogter, Idelette, verloof aan ’n teologiese student, die latere dr. Abie Helberg.

Bron[wysig | wysig bron]

  • (af) Die Gereformeerde Vroueblad. 1959. Die Gereformeerde vrou 1859-1959. Potchefstroom: Potchefstroom Herald.

Sien ook[wysig | wysig bron]