Gaan na inhoud

Jesse Owens

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jesse Owens
Doopnaam: James Cleveland Owens
Geboorte: 12 September 1913; Oakville, Alabama
Afsterwe: 31 Maart 1980; Tucson, Arizona
Besonderse prestasies:
Goud 100 m (Olimpiese Somerspele 1936)

Goud 200 m (Olimpiese Somerspele 1936)
Goud 4x100 m aflos (Olimpiese Somerspele 1936)
Goud verspring (Olimpiese Somerspele 1936)
- Amerikaanse 100 m-kampioen 100 m (1936)
- Amerikaanse verspringkampioen (buitemuurs) – (1933, 1934, 1936)
- Amerikaanse verspringkampioen (binnemuurs) – (1934, 1935)
- NCAA-kampioen, 100 m (1942, 1943)
- NCAA-kampioen, 200 m (1941, 1942)
- NCAA-kampioen, 220 tree hekkies (1935, 1936)
- NCAA-verspringkampioen (1941, 1942)

James Cleveland "Jesse" Owens (12 September 191331 Maart 1980) was 'n Amerikaanse atleet wat vier goue medaljes by die Berlynse Olimpiese Spele in 1936 gewen het.

Jesse Owens tydens die Olimpiese Somerspele 1936 se verspring vir mans.
Jesse Owens op die podium van eer tydens die Olimpiese Somerspele 1936.

Owens is gebore as James Cleveland Owens aan Henry en Emma Owens en was die jongste van tien kinders. Hy kry sy bynaam "Jesse" by een van sy onderwysers op sy laerskool, toe dié hom verkeerd verstaan toe hy sy naam as "J.C. Owens" opgee. Owens se sportonderwyser, Charles Riley, het aangebied om hom af te rig, maar dat was nie dadelik moontlik nie, siende dat Jesse smiddags by 'n kruidernierswinkel moes werk om geld vir sy gesin bymekaar te skraap. Riley het mettertyd aangebied om Owens soggens, voor skool, af te rig en Owens het ingestem.

Hy het in 1933 vir die eerste keer nasionale aandag getrek as 'n leerling van die hoërskool in Cleveland: tydens die interhoër in Chicago het hy die wêreldrekord vir die 100-tree (91 m) naelloop geëwenaar en 7,56 m ver gespring.[1] Talle universiteite het hom genader, maar hy het uiteindelik op die Staatsuniversiteit van Ohio besluit, na sy pa 'n werk gevind het om die gesin in Jesse se afwesigheid te ondersteun.

Alhoewel hy 'n bekende en suksesvolle atleet was, is hy nie toegelaat om op die kampus te woon nie; hy moes saam met ander swart studente ander blyplek soek en kon slegs in "swart" restaurante eet. Hy het ook nie 'n beurs kon kry nie en moes dus deeltyds werk om sy studies te betaal.

Owens het sy indrukwekkendste prestasie in 1935 behaal, toe hy tydens 'n byeenkoms in Ann Arbor, Michigan, drie wêreldrekords binne 45 minute verbeter het en een geëwenaar het. Hy het die wêreldrekord vir die 100 tree naelloop geëwenaar (9,4 sek.) en nuwe rekords opgestel vir verspring (8,13 m), 220 tree (201,2 m) naelloop (20,7 sek.) en die 220 tree hekkies. Sy verspringrekord sou vir 25 jaar staande bly.

In 1936 het Owens die Verenigde State in die Olimpiese Spele in Berlyn verteenwoordig. Adolf Hitler het die geleentheid aangegryp as propagandamiddel vir sy nasionaal-sosialistiese politiek en die nadruk gelê op die prestasies van die sogenaamde "Ariese" atlete. Op die eerste dag van die Spele het Hitler slegs Duitse wenners 'n handdruk gegee. Beamptes van die Olimpiese Spele het egter daarop aangedring dat Hitler óf al die wenners die hand gee, óf niemand nie. Hitler het die twee opsie gekies.[2][3] Owens het nie hierdeur beledig gevoel nie, maar was wel teleurgesteld dat hy nie vir 'n ontmoeting met president Franklin D. Roosevelt by die Wit Huis genooi is nie.

In Berlyn het Owens goue medaljes vir die 100 m, 200 m, verspring en 4x100 m aflos verower.

Ná die Spele wou Owens terug huis toe keer, waar 'n aantal kommersiële aanbiedings op hom gewag het. Amerikaanse atletiekamptenare was woedend en Owens se atletiekloopbaan is daar en dan beëindig. Terug in Amerika het Owens atletiek gebruik om mense te vermaak, deur byvoorbeeld teen resiesperde te hardloop. Finansieel het dit egter swaar gegaan en hy is uiteindelik bankrot verklaar. Daarna is hy wel as welwillendheidsambassadeur vir die Verenigde State aangestel en het instansies soos die Ford Motormaatskappy en die Olimpiese Komitee van die Verenigde State toegespreek. Hy het in 1980 aan longkanker gesterf.

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. "Jesse Owens: Track & Field Legend: Biography" (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 21 Desember 2008. Besoek op 6 Januarie 2008.
  2. Hyde Flippo, The 1936 Berlin Olympics: Hitler and Jesse Owens German Myth 10 te german.about.com
  3. Rick Shenkman, Adolf Hitler, Jesse Owens and the Olympics Myth of 1936 13 Februarie 2002 in History News Network (uittreksel uit Rick Shenkman se Legends, Lies and Cherished Myths of American History. Uitgewer: William Morrow & Co; 1ste hersiene uitgawe (November 1988) ISBN 0-688-06580-5)

Eksterne skakels

[wysig | wysig bron]