Karl Dönitz

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Bundesarchiv Bild 146-1976-127-06A, Karl Dönitz - crop.jpg

Karl Dönitz (soms gespel Doenitz; Duitse: [ˈdøːnɪts] (luister); 16 September 1891 - 24 Desember 1980) was 'n Duitse admiraal gedurende die Nazi-era wat Adolf Hitler kort daarna opgevolg het as die Duitse staatshoof in 1945. As opperbevelvoerder van die vloot sedert 1943 het hy 'n groot rol gespeel in die vlootgeskiedenis van die Tweede Wêreldoorlog. Die hof in Neurenberg het hom in 1946 aan oorlogsmisdade skuldig bevind.

Hy begin sy loopbaan in die Keiserlike Duitse vloot voor die Eerste Wêreldoorlog. In 1918 was hy onder leiding van UB-68 toe sy deur die Britse magte gesink is. Dönitz is gevange geneem. Terwyl hy in 'n krygsgevangene was, formuleer hy wat hy later Rudeltaktik genoem het ('pak-taktiek', algemeen bekend as 'wolfpack').

Aan die begin van die Tweede Wêreldoorlog was hy die senior duikbootoffisier in die Kriegsmarine, bekend as Befehlshaber der Unterseeboote (BdU). In Januarie 1943 word Dönitz as Großadmiral (groot admiraal) aangestel en vervang groot admiraal Erich Raeder as opperbevelvoerder van die vloot. Dönitz was die grootste vyand van die Geallieerde vlootmagte in die Slag van die Atlantiese Oseaan. Van 1939 tot 1943 het die U-bote effektief geveg, maar die inisiatief verloor vanaf Mei 1943. Dönitz het sy duikbote tot in die stryd beveel tot 1945 om die druk op ander takke van die Wehrmacht (Nazi-Duitse weermag) te verlig. 648 U-bote het verlore gegaan — 429 sonder oorlewendes. 'n Verdere 215 het op hul eerste patrollie verlore gegaan. Ongeveer 30 000 van die 40 000 mans wat op U-bote dien, het omgekom.

Op 30 April 1945, na die dood van Adolf Hitler en in ooreenstemming met die laaste testament van Hitler, is Dönitz aangewys as die opvolger van Hitler as staatshoof, met die titel president van Duitsland en opperbevelhebber van die weermag. Op 7 Mei 1945 beveel hy Alfred Jodl, bedryfshoof van die OKW, om die Duitse onvoorwaardelike oorgawe in Reims, Frankryk, te onderteken. Dönitz het, soos dit bekend geword het, as hoof van die Flensburgse regering gebly totdat dit op 23 Mei deur die Geallieerde magte ontbind is.

Dönitz het self erken dat hy 'n toegewyde Nazi en ondersteuner van Hitler is; hy het antisemitiese oortuigings gehad. Na die oorlog is Dönitz op drie aanklagte as 'n groot oorlogsmisdadiger in die Neurenberg-verhore aangekla: sameswering om misdade teen vrede, oorlogsmisdade en misdade teen die mensdom te pleeg; beplan, inisieer en voer oorloë van aggressie; en misdade teen die wette van oorlog. Hy is nie skuldig bevind aan die pleeg van misdade teen die mensdom nie, maar wel aan die pleeg van misdade teen vrede en oorlogsmisdade teen die wette van oorlog. Hy is tot tien jaar gevangenisstraf gevonnis; na sy vrylating woon hy in 'n dorpie naby Hamburg tot sy dood in 1980.

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]