Kernwapen

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
State met Kernwapen ██ Kernstate in die Kernwapensluitverdrag (Frankryk, Rusland, Verenigde Koninkryk, Verenigde State, Volksrepubliek van Sjina) ██ Kernstate buite die Kernwapensluitverdrag (Indië, Noord-Korea, Pakistan) ██ Nie-amptelike kernstate buite die Kernwapensluitverdrag (Israel) ██ Vermoede Kernwapenprogram (Iran, Sirië) ██ Lidstate van die kerndeelname ██ Voormalige kernstate
Die wolk van die atoombom wat op 9 Augustus, 1945, op Nagasaki laat val is
Nevada, 7 Augustus 1957. 'n Vryvlieënde lugskip word tydens 'n kerntoetsing deur die skokgolf ten gronde gestuur. Die lugskip was onbeman en meer as 8 km vanaf die impaksgebied.

'n Kernwapen is 'n wapen wat sy vernietigende krag kry van kernreaksies, wat weer verkry word deur die splitsing of samesmelting van atome (kernfusie). Die gevolg is dat selfs 'n klein kernwapen wat 'n klein hoeveelheid energie afgee steeds merkwaardig sterker is as die grootste konvensionele plofstowwe en 'n enkele wapen is daartoe in staat om 'n hele stad te vernietig.

In die geskiedenis van oorlogvoering is kernwapens nog net twee keer gebruik, tydens die laaste dae van die Tweede Wêreldoorlog. Die eerste gebeurtenis het op die oggend van 6 Augustus, 1945, plaasgevind, toe die Verenigde State 'n uraanbom, met die kodenaam Little Boy, op die Japanese stad Hiroshima laat val het. Die tweede gebeurtenis was drie dae later toe die Verenigde State 'n plutoniumbom, met die kodenaam Fat Man op die stad Nagasaki laat val het. Die resultaat van die gebruik van hierdie wapens was die onmiddelike dood van ongeveer 100 000 to 200 000 mense (en selfs meer mettertyd). Die destydse gebruik van die wapens was en is nog steeds 'n kontroversiële kwessie - kritici die wêreld oor beweer dat dit onnodige massamoorde was, terwyl ander glo dat hulle die uiteindelike dodetal aan beide kante verminder het deur 'n vroegtydige einde aan die oorlog te bring.

Sedert die Hiroshima- en Nagasaki-aanvalle was kernwapens op al meer as tweeduisend geleenthede gedetoneer ter demonstrasie- en toetsdoeleindes. Die enigste lande bekend vir die detonering van sulke wapens is (in kronologiese volgorde): die Verenigde State van Amerika, die Sowjetunie, die Verenigde Koninkryk, Frankryk, die Volksrepubliek van Sjina, Indië, Pakistan en Noord-Korea.

Verskeie ander lande mag wel kernwapens besit en dit nooit erken nie, of hulle beweerde besit was nog nooit suksesvol, onafhanklik bepaal of nagegaan nie. Israel het byvoorbeeld, moderne afleweringsvliegtuie en beskik oor 'n uitgebreide militêre kernprogram met honderde kernwapens wat deur missiele afgelewer kan word. Die land volg egter amptelik 'n beleid van "dubbelsinnigheid" waarvolgens die besit van kernwapens nie erken of ontken word nie. Volgens somminge beramings besit die land so veel as 200 kernwapenkoppe. Iran word tans deur die Verenigde State beskuldig dat dit probeer om 'n militêre kernvermoë te ontwikkel, maar Iran se regering beweer dat die erkende kernaktiwiteite, soos uraanverryking, vir vreedsame doeleindes is. Suid-Afrika het ook in die geheim 'n klein kernarsenaal opgebou in die laat 1970-80's, maar het dit in die vroeë 1990's ontbind en afgetakel.

Behalwe vir hulle gebruik as wapens, word kernplofstowwe ook getoets en gebruik vir verskeie nie-militêre doeleindes. Sintetiese elemente soos Einsteinium, wat deur kernfusie geskep word, was tydens die nasleep van die eerste toets van 'n waterstofbom ontdek.