Gaan na inhoud

Sensu

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie

Sensu is ’n Latynse woord wat "in die sin van" beteken. Dit word op ’n paar terreine gebruik, onder meer biologie, geologie, taalkunde en die reg. Dit verwys gewoonlik na hoe streng of losweg ’n uitdrukking gebruik word om ’n sekere begrip oor te dra.

Gebruik

[wysig | wysig bron]

Die fases waarin dit gebruik word, is sensu stricto ("in die eng sin", afgekort as s.s.),[1] sensu lato ("in die breë sin", afgekort as s.l.)[2] en sensu amplo ("in die algemene sin", soortgelyk aan sensu lato).

As dit van toepassing is, kan die vergelykende of oortreffende trap gebruik word om "meer" en "mees" aan te dui. Sensu stricto word dan sensu strictiore ("in die enger sin") en sensu strictissimo ("in die engste sin").

Betekenisse van die woord "sensu"
Basies Vergelykend Oortreffend Betekenis
sensu stricto sensu strictiore sensu strictissimo in die eng/enger/engste sin
sensu lato sensu latiore sensu latissimo in die breë/breër/breedste sin
sensu amplo sensu ampliore sensu amplissimo in die algemene/algemener/algemeenste sin

Huidige definisies van die planteryk, Plantae, wys hoe die woorde op ’n biologiese grondslag gebruik kan word. Een definisie van Plantae is dat dit bestaan uit alle Viridiplantae (groen plante), alle Rhodophyta (rooi alge) en alle Glaucophyta (mikroskopiese varswateralge). ’n Enger definisie sluit die Rhodophyta en Glaucophyta uit en die groep word dan genoem "Plantae sensu stricto". ’n Nog enger definisie sluit groen alge uit en laat net landplante oor; die groep sal in dié sin "Plantae sensu strictissimo" genoem word.[3] Indien van toepassing, gebruik sommige skrywers ook terme soos "sensu non strictissimo", dus "nie in die engs moontlike sin nie".[4]

Nog ’n algemene gebruik is om dit voor ’n mens se van te gebruik. Dan beteken "sensu Smith" "in die sin soos gebruik of bedoel deur Smith".[5][6]

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. "Sensu stricto". FishBase.
  2. W. Greuter, J. McNeill, F. R. Barrie. Regnum Vegetabile Volume 138. International Code of Botanical Nomenclature (St. Louis Code). Koeltz Scientific Books, Königstein. ISBN 3-904144-22-7. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 30 Junie 2007. Besoek op 15 Februarie 2015.{{cite book}}: AS1-onderhoud: meer as een naam (link)
  3. Spichiger, R-E; Savolainen, Vincent V.; Figeat, Murielle: Systematic Botany of Flowering Plants. Publisher: Science Publishers 2004 ISBN 978-1-57808-373-2
  4. Villiger, Mark E. "Customary International Law and Treaties (Developments in International Law, 7)" Publisher: Springer 1985 ISBN 978-90-247-2980-7
  5. Sinclair, Bradley J. The Systematics of New World Clinocera. Publisher: National Research Council (Kanada) Research Press 2008. ISBN 978-0-660-19800-2
  6. Panchen, Alec L. "Classification, Evolution, and the Nature of Biology" Publisher: Cambridge University Press 1992 ISBN 978-0-521-31578-4

Eksterne skakels

[wysig | wysig bron]