Kuklade

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
(Aangestuur vanaf Kyklade)
Spring na: navigasie, soek
Kuklade
Inheemse naam: Κυκλάδες
Satellietbeeld van die Kuklade
Satellietbeeld van die Kuklade
Geografie
Ligging Griekeland, Egeïese See
Koördinate 37°03′N 25°28′O
Oppervlak 2 572 vk km
Administrasie
Vlag van Griekeland Griekeland
Streek Suid-Egeïes
Hoofstad Ermoupolis
Grootste stad Ermoupolis (25 000)
Demografie
Bevolking 109 956

Die Kuklade of Siklade (Grieks: Κυκλάδες, uitspraak kʲikˈlaðe̞s) is 'n Griekse eilandgroep in die Egeïese See, suidoos van die Griekse vasteland; asook 'n administratiewe prefektuur van Griekeland. Dit is een van die eilandgroepe wat die Egeïese argipel uitmaak. Die naam verwys na die eilande "rondom" (κυκλάς) die heilige eiland Delos. Die Kyklade is ook die oorsprong van 'n katsoort wat plaaslik geteel is (die Egeïese kat).

Die Kuklade bestaan uit omtrent 220 eilande, en die bekendstes hiervan is Amorgós, Anáfē, Ándros, Antíparos, Dēlos, Eschátē, Íos, Kéa, Kímōlos, Kýthnos, Mēlos, Mýkonos, Náxos, Páros, Folégandros, Sérifos, Sífnos, Síkinos, Sýros, Tēnos, en Thēra of Santoríni. Meeste van die kleiner eilande is onbewoon.

Ermoupolis, op Syros, is die hoofdorp en administratiewe sentrum van die prefektuur.

Die eilande is eintlik die pieke van 'n ondersese berglandskap, met die uitsondering van twee vulkaniese eilande, naamlik Milos en Santorini (Thera). Die klimaat is oor die algemeen droog en matig, en met die uitsondering van Naxos is die grond nie baie vrugbaar nie: landbouprodukte sluit in wyn, vrugte, graan, olyfolie en tabak. Koeler temperature is beperk tot die hoër liggings, en winterweer is nie die reël nie. Wat vervoer betref is die Kuklade die enigste prefektuur in Griekeland wat nie aan 'n staatsonderhoude hoofweg gekoppel is, of oor enige snelwegnommer beskik nie. Al die paaie van die eilandkompleks is sekondêr of provinsiaal.

Geskiedenis[wysig]

Hoofartikel: Geskiedenis van die Kuklade.
Die Kuklade-eilande omsirkel Delos.

Die aansienlike nalatenskap van die Laat-neolitiese en Vroeë bronstydse Kukladiese kultuur is bes bekend danksy die skematies eenvoudige, afgeplatte huisgodjies wat gekerf is uit die eiland se suiwer wit marmer, eeue voordat die groot Middelbronstydse ("Minoïese") kultuur, na die suidekant, in Kreta, posgevat het. Sedert die vroeë 20ste eeu is hierdie klipfiguurtjies uit grafte geplunder om die bedrywige Kukladiese antikwiteitemark te versadig.

'n Kenmerkende neolitiese kultuur het voor 4000 v.C. in die westelike Egeë ontstaan uit 'n samesmelting van Anatoliese en vastelandse Griekse elemente. Dit was gebaseer op die verbouing van emmertarwe en wildegars, die aanhou van skape, bokke en varke, en die vangs van tuna, wat blykbaar vanuit klein bote gespieshengel is.[1] Argeologiese lokale sluit in Saliagos en Kephala (op Keos) waar tekens van koperverwerking gevind is. Geen van die klein Kukladiese eilande kon meer as 'n paar duisend mense huisves nie, alhoewel modelle van Laat-Kukladiese bote aandui dat vyftig roeiers uit die verspreide gemeenskappe saamgestel kon word.[1] Toe die doeltreffend georganiseerde paleiskultuur van Kreta ontstaan het, het hierdie eilande gekwyn tot onbenulligheid, met die uitsondering van Delos, wat sy argaïese reputasie as 'n heiligdom regdeur die oudheid gestand gedoen het, tot en met die koms van die Christendom.

Argeologie[wysig]

Die eerste argeologiese uitgrawings van die 1880s is opgevolg deur stelselmatige werk deur die Britse Skool te Athene en deur Christos Tsountas, wat grafliggings op verskeie eilande ondersoek het van 1898 tot 1899, en die term "Kukladiese beskawing" geskep het. Na 'n aanvanklike afname, het belangstelling in die mid-20ste eeu opgebloei, namate versamelaars meegeding het om besit van die figuurtjies wat so nuwerwets voorkom dat dit met die beeldhouwerk van Jean Arp of Constantin Brâncuşi vergelyk kan word. Sekere lokale is ook geplunder en 'n lewendige handel in vervalsings het ontstaan. Die konteks van vele van hierdie Kukladiese figuurtjies is grootliks vernietig en hul betekenis mag miskien nooit volkome begryp word nie. 'n Ander groep interessante en mistieke objekte is die Kukladiese braaipanne. Meer akkurate argeologie het onthul hoe in breë trekke, 'n landbou- en seevarende kultuur vanuit Kleinasië geimmigreer het, om en by die 5000 v.C.. Vroeë Kukladiese kulture het in drie fases ontwikkel, om en by die tydperk tussen 3300 en 2000 v.C., toe dit toenemend oorspoel is deur die gedyende invloed van Minoaanse Kreta. Die vastelandse Griekse kultuur wat die tydgenoot van die Kukladiese kultuur was, staan bekend as die Helladiese kultuur.

In onlangse dekades het die Kuklade-eilande gewild geword by Europese en ander toeriste, wat gevolglike probleme soos erosie, besoedeling en watertekorte meegebring het.

Provinsies[wysig]

  • Provinsie van Andros - Andros
  • Provinsie van Tinos - Tinos
  • Provinsie van Syros - Ermoupoli
  • Provinsie van Kea - Ioulis
  • Provinsie van Milos - Milos
  • Provinsie van Paros - Paroikia
  • Provinsie van Naxos - Naxos
  • Provinsie van Amorgos - Amorgos
  • Provinsie van Thera - Thera

Nota: Provinsies beskik nie meer oor enige regsstatus in Griekeland nie.

Sien ook[wysig]

Verwysings[wysig]

  1. 1,0 1,1 (Rutter)

Verdere leesstof[wysig]

  • J. A. MacGillivray en R. L. N. Barber, redakteurs, The Prehistoric Cyclades (Edinburgh) 1984.
  • R. L. N. Barber, The Cyclades in the Bronze Age (Iowastad) 1987.

Eksterne skakels[wysig]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons het meer media verwant aan:
Kuklade (kategorie)