Homograaf

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek

Twee woorde is 'n homograaf of homogram van mekaar as hulle op dieselfde manier geskryf word, maar totaal verskillende betekenisse, klankvorme en oorsprong het.

Homograwe
Woord Uitspraak Herkoms
kopie (afskrif, weergawe) kopi Uit Nederlands "kopie", uit Oudfrans copie, uit Middeleeuse Latyn copia[1]
kopie (winskoop) ko:pi 1. Waarskynlik 'n verkorting van winskopie of 2. Uit Nederlands koopje.
pers (druk) pɛrs Verwysend na die drukwerktuig en drukwerk wat as sinekdogee dien vir die media, koerantwese, joernalistiek. 1. Uit Nederlands, pers, wat net soos Engels (press) en Frans (presse) uit Laatlatyn pressa uit Latyn pressus ontleen is. 2. In die wynbedryf uit Nederlands pars (wat vandag nog in Afrikaans gebruiklik is) uit Middelnederlands persen/parsen, wat net soos Engels press en Frans presser uit Latyn pressare ontleen is.[2][3]
pers (kleur) pɛ:rs
pæ:rs
Uit Nederlands, paars[4] In Nederland het die ee-vorm in onder meer die Amsterdamse dialek tot min of meer 1825 bly voortbestaan as 'n ouderwetse, maar geen plat vorm. Terwyl in Nederland die Standaardnederlands die ou vorm verdring het, het in Afrikaans die ou vorm vas bly staan. Die woord self is afkomstig uit Oudfrans pers uit Laatlatyn persus of persum (donkerblou kleur). Twee teorieë bestaan: 1. Persae (Perse), of Persia (Persië), waarvandaan 'n sekere kleur van 'n bepaalde kledingsoort ingevoer sou word. 2. Verwysend na die perske (persica), waarvan die bloeisels 'n pers kleur sou vertoon.[5]
roman (vis) ro:mɑn In die vroeë 18de eeu ontstaan uit ro(o)deman, na aanleiding van sy kleur.[6]
roman (boekgenre, verhaal) romɑn Ontleen uit Nederlands, wat dit weer ontleen het uit Frans roman (verhaal in die volkstaal geskrywe), uit die ouer romanz (volkstaal), wat weer ontwikkel het uit die Volkslatyn *romanice (op Romaanse wyse), uit Romanus. Aanvanklik was hierdie volkstaal 'n verwysing na die geromaniseerde taal in Gallië, wat afwyk van die tale van die Germaanse barbare. Soos die letterkunde ook in die volkstaal geskrywe is in die 12de eeu, kontrasteer die Oudfranse volkstaal met dié van die geskrewe stukke in Latyn van die geleerdes (meestal akademies van aard). Aanvanklik is hierdie vorm die epiese gedig, maar vorder later tot 'n redelike lang verhaal in prosavorm.[7]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. etymologiebank.nl s.v. kopie
  2. Boshoff, S.P.E. & Nienaber, G.S. 1967. Afrikaanse etimologieë. Pretoria: Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns, s.v. pers I.
  3. etymologiebank.nl s.v. pers1
  4. Boshoff, S.P.E. & Nienaber, G.S. 1967. Afrikaanse etimologieë. Pretoria: Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns, s.v. pers II.
  5. etymologiebank.nl s.v. paars
  6. Boshoff, S.P.E. & Nienaber, G.S. 1967. Afrikaanse etimologieë. Pretoria: Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns, s.v. roman I.
  7. etymologiebank.nl s.v. roman