Gaan na inhoud

Trans man

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Die Amerikaanse voormalige basketbalspeler Kye Allums, die eerste openlik transgender NCAA Division I-universiteitsatleet.
Die bekroonde akteur Brian Michael Smith.

'n Trans man of transgender man is 'n man wie se geslag by geboorte as vroulik bepaal is. Die etiket transgender man is nie altyd afwisselbaar met dié van transseksuele man nie, hoewel hulle dikwels so gebruik word. "Transgender" is 'n sambreelterm wat verskillende soorte mense met 'n "ander" binêre oriëntasie (insluitende transseksuele mense) insluit. Trans mans identifiseer hulle as manlik en baie ondergaan chirurgie of hormoonterapie, of albei, om hulle voorkoms so te verander dat dit pas by hulle genderidentiteit of dat dit genderdisforie verlig.[1]

Hoewel dit lyk asof die meeste trans mans hulle as heteroseksueel beskou, en dus tot vroue aangetrokke voel,[2][3] kan hulle nes cisgender mans enige seksuele oriëntasie of seksuele identiteit hê. Sommige beskou konvensionele etikette van seksuele oriëntasie ontoereikend of ontoepaslik op hulle, en van hulle gebruik dan etikette soos "queer".[4]

Terminologie[wysig | wysig bron]

Die sambreelterm "trans" is 'n verkorte vorm van beide transgender en transseksueel, en beskryf enigiemand wie se genderidentiteit nie ooreenstem met die geslag wat by geboorte aan hulle toegeken is nie. Trans mans wat 'n manlike voorkoms aanneem, word dikwels FTM, FtM of F2M genoem ('n afkorting van die Engelse female-to-male.[5]

Buck Angel, 'n Amerikaanse akteur, vervaardiger en seksopvoeder.
Die Filippynse vermaak-ster Jake Zyrus, voorheen bekend as Charice Pempengco.

Die term "transseksueel" het in die mediese en sielkundige wêreld ontstaan en stem baie ooreen met "transgender". Dit beskryf gewoonlik mense wat met genderdisforie geklassifiseer word en permanent van geslag wil verander deur middel van geslagsveranderingsterapie. Baie trans mense verkies die terme "trans" of "transgender"; dit word beskou as meer insluitend en minder stigmatiserend.[6][7] Ander, soos die akteur en seksopvoeder Buck Angel, verwerp die etiket transgender.[8] 'n Mediaverwysingsgids raai mense aan om nie iemand "transseksueel" te noem nie, tensy hulle dit self verkies.[9]

"Transmanlik" is 'n breër term vir alle trans mense met 'n hoofsaaklik manlike identiteit of genderuitdrukking en sluit trans mans en niebinêre mense in wat by geboorte as vroulik geklassifiseer is, maar 'n identiteit het wat deels, maar nie heeltemal nie, manlik is.[10][11]

Transisie[wysig | wysig bron]

Die Amerikaanse akteur Elliot Fletcher.
Patricio Manuel, die eerste openlik transgender bokser in Amerika wat professioneel geboks het.

Die term "trans man" het oorspronklik spesifiek verwys na transseksuele FTM-mense wat hormoonvervangingsterapie of 'n geslagsveranderingsoperasie, of albei, ondergaan het. Die definisie van "transisie" het intussen verbreed om teorieë van sielkundige ontwikkeling of komplementêre metodes van selfaanvaarding in te sluit.[12][13] Baie mense wat as transgender identifiseer, kan genderdisforie ondervind.

Transgender en transseksuele mans kan mediese ingrypings soos hormone en chirurgie ondergaan om hulle liggame so goed moontlik met hulle gendervoorstelling te laat ooreenstem. Baie kan dit egter nie bekostig nie of verkies om dit nie te doen nie. Baie wat nie borsverwyderings ondergaan het nie, verkies om hulle borste vas te bind. Daar is verskillende metodes, soos met sportbra's of bande wat styf om die bolyf gedraai word. Sommige mans kan ook op 'n falliese ronding besluit deur 'n meganisme in die klere in te werk – enigiets van opgerolde sokkies tot 'n spesiale toestel wat soos 'n penis lyk. Van hulle word spesiaal vir trans mans gemaak om deur te urineer of vir seksuele penetrasie.

Transisie kan sommige of al die volgende stappe insluit:[14]

  • Sosiale transisie: die gebruik van 'n verkose naam en voornaamwoord, om klere van die verkose geslag te dra, en bekendmaking aan familie, vriende en kollegas.
  • Geslagsveranderingsterapie: Manlike hormoonvervangings en/of chirurgie.[15]
  • Regsbevestiging: die verandering van die naam en soms voornaamwoord in regsdokumente.[16][17]

Om sosiaal as mans aanvaar te word kan uitdagend vir trans mans wees wat nie hormoon- of geslagsveranderingsterapie ondergaan het nie.[16][17] Sommige kan verkies om in sekere situasies as vroue op te tree (soos by die werk).[16][17] Ná 'n fisieke tansisie lewe trans mans gewoonlik ten volle as mans.[16][17] Sommige transmanlike individue kan egter verkies om swanger te raak, die lewe te skenk en te borsvoed.[18][19]

Identiteit en verhoudings[wysig | wysig bron]

Nes cisgender mans, kan trans mans enige seksuele oriëntasie hê, insluitende heteroseksueel, gay, biseksueel en queer,[4] en sommige trans mans beskou konvensionele etikette van seksuele oriëntasie onvoldoende of ontoepaslik op hulle.[20]

Volgens verslae voel trans mans gewoonlik aangetrokke tot vroue; verreweg die meeste is dus heteroseksueel.[2][3] Daar is volgens opnames deur die Amerikaanse nasionale sentrum vir transgendergelykheid (NCTE) egter 'n groter variasie in seksuele oriëtasie onder trans mans. In die NCTE se opname van 2015 lyk dit of 23% van trans mans as heteroseksueel identifiseer. Die meerderheid (65%) identifiseer as queer (24%), panseksueel (17%), biseksueel (12%) of gay (12%).[21]

Chaz Bono, wat as Chastity Bono gebore is, is die kind van Cher en Sonny Bono.

Sommige trans mans gaan uit met heteroseksuele vroue, terwyl ander vroue verkies wat as queer identifiseer; dit kan wees omdat laasgenoemde vroue minder belangstel in die gender en seksuele anatomie van 'n persoon wanneer hulle 'n intieme maat kies.[3] Dit is ook algemeen dat trans mans 'n geskiedenis met die lesbiese gemeenskap het of voel hulle identifiseer beter in dié gemeenskap omdat laasgenoemde 'n verskeidenheid genderidentiteite beter aanvaar. Verskeie trans mans het hulle as lesbies geïdentifiseer (dikwels as die "butch" maat) voordat hulle besef het hulle is eintlik transgender.[2][3][22]

Trans mans slaag minder daarin om sosiaal binne gemeenskappe van cisgender gay mans in te pas; dié is geneig om meer op die liggaam te fokus en fallosentries te wees.[3][23][24] Volgens Yitzchak et al. sien hulle as gevolg daarvan eerder dat gay trans mans met mekaar in 'n verhouding gaan as met cisgender gay mans.[3]

Sommige geleerdes meen 'n mens moet daarteen waak om te aanvaar trans mans is meestal heteroseksueel en het 'n lesbiese geskiedenis. In Dan Irving en Rupert Raj se boek Trans Activism in Canada sê navorsers: "Daar is steeds 'n algemene wanopvatting dat trans mans hoofsaaklik heteroseksueel is. Daar word dikwels aanvaar trans mans is uitsluitlik tot vroue aangetrokke en het 'n lesbiese geskiedenis voordat hulle 'n transisie ondergaan het." Volgens hulle het baie nietrans gay mans transgender mans in hule gemeenskap verwelkom en beskou hulle dié mans al hoe meer as moontlike romantiese en seksuele maats.[25]

Gesondheid en diskriminasie[wysig | wysig bron]

Trans mans en transmanlike mense ondervind dikwels probleme met diskriminasie wanneer hulle mediese behandeling ontvang, weens vooroordele teen vroue én teen transgender persone. In 'n Amerikaanse transgenderopname van 2015 het 42% van 8 037 trans mans gerapporteer dat hulle negatiewe ondervindings met gesondheidswerkers gehad het.[21] Daar is 'n gebrek aan geloofwaardige navorsing oor hoe om voldoende gesondheidsbehandeling aan transmanlike mense te gee wat 'n mediese transisie ondergaan. Dokters vind dit veral moeilik om borskanker te diagoseer in trans mense wat geslagsveranderingsoperasies gehad het.[26] MIV-infeksies tussen trans mans en ander is steeds aan die toeneem.[27]

Sommige trans mans ondervind menstruasie of kies om swanger te raak.[28][29] Dit hang af van die besluite wat hulle neem wat betref hormone en chirurgie.[28][29] Volgens 'n opname van Medicare vir Australië het 75 mense wat hulle as mans identifiseer, in 2016 in dié land die lewe geskenk en 40 in 2017.[30]

Trans mans kan ook ander soorte diskriminasie ondervind. Dit kan seksuele geweld insluit.[31]

Sien ook[wysig | wysig bron]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Bariola, Emily; Lyons, Anthony; Leonard, William; Pitts, Marian; Badcock, Paul; Couch, Murray (Oktober 2015). "Demographic and Psychosocial Factors Associated With Psychological Distress and Resilience Among Transgender Individuals". American Journal of Public Health. 105 (10): 2108–2116. doi:10.2105/AJPH.2015.302763. PMC 4566567. PMID 26270284.
  2. 2,0 2,1 2,2 Shankle, Michael (2013). The Handbook of Lesbian, Gay, Bisexual, and Transgender Public Health: A Practitioner's Guide to Service. Routledge. p. 175. ISBN 978-1-136-57355-2. Besoek op 10 Januarie 2016.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Binik, Yitzchak M.; Hall, Kathryn S. K. (2014). Principles and Practice of Sex Therapy, Fifth Edition. Guilford Publications. p. 252. ISBN 978-1-4625-1389-5. Besoek op 10 Januarie 2016.
  4. 4,0 4,1 Bockting, Walter; Benner, Autumn; Coleman, Eli (28 Maart 2009). "Gay and Bisexual Identity Development Among Female-to-Male Transsexuals in North America: Emergence of a Transgender Sexuality". Archives of Sexual Behavior. 38 (5): 688–701. doi:10.1007/s10508-009-9489-3. PMID 19330439. S2CID 27207925.
  5. Swann, William B.; Gómez, Ángel; Vázquez, Alexandra; Guillamón, Antonio; Segovia, Santiago; Carillo, Beatriz (10 Februarie 2015). "Fusion with the Cross-Gender Group Predicts Genital Sex Reassignment Surgery". Archives of Sexual Behavior. 44 (5): 1313–1318. doi:10.1007/s10508-014-0470-4. PMID 25666854. S2CID 3261825.
  6. Polly, Ryan; Nicole, Julie (Maart 2011). "Understanding transsexual patients: culturally sensitive care in emergency nursing practice". Advanced Emergency Nursing Journal. 33 (1): 55–64. doi:10.1097/TME.0b013e3182080ef4. PMID 21317698. S2CID 2481961. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 11 Maart 2022. Besoek op 14 Mei 2022.
  7. A Swenson, Medical Care of the Transgender Patient, in Family Medicine (2014).
  8. "Transsexualism". Gender Centre. Maart 2014. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 4 Maart 2016. Besoek op 5 Julie 2016.
  9. "GLAAD Media Reference Guide – Transgender Terms". GLAAD. 22 Februarie 2022. Besoek op 4 Junie 2022.
  10. MacDonald, Trevor; Noel-Weiss, Joy; West, Diana; Walks, Michelle; Biener, MaryLynne; Kibbe, Alanna; Myler, Elizabeth (16 Mei 2016). "Transmasculine individuals' experiences with lactation, chestfeeding, and gender identity: a qualitative study". BMC Pregnancy and Childbirth. 16 (1): 106. doi:10.1186/s12884-016-0907-y. PMC 4867534. PMID 27183978.
  11. "Definition of transmasculine". Dictionary.com. Besoek op 8 September 2016.
  12. "Hudson's Guide: FTM Basics: Terminology". Hudson's FTM Resource Guide. Besoek op 22 Februarie 2015.
  13. "Glossary of Terms and Usage". Hebrew Union College – Jewish Institute of Religion. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 19 Mei 2014. Besoek op 22 Februarie 2015.
  14. "What is transition?". FTM Australia. 14 April 2007. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 25 Julie 2008. Besoek op 4 Junie 2022.
  15. Meriggiola, Maria Cristina; Gava, Giulia (25 Maart 2015). "Endocrine care of transpeople part I. A review of cross-sex hormonal treatments, outcomes and adverse effects in transmen". Clinical Endocrinology. Wiley. 83 (5): 597–606. doi:10.1111/cen.12753. hdl:11585/541907. ISSN 0300-0664. PMID 25692791. S2CID 11480289.
  16. 16,0 16,1 16,2 16,3 Lev, Arlene Istar (2004). Transgender Emergence: Therapeutic Guidelines for Working with Gender-Variant People and their Families. The Haworth Clinical Practice Press. ISBN 978-0-7890-2117-5. OCLC 51342468.
  17. 17,0 17,1 17,2 17,3 Eno, Amanda S. (21 Junie 2013). "The Misconception of Sex in Title VII: Federal Courts Reevaluate Transsexual Employment Discrimination Claims". Tulsa Law Review. 43 (3): 765–792. ISSN 1942-986X.
  18. MacDonald, Trevor; Noel-Weiss, Joy; West, Diana; Walks, Michelle; Biener, MaryLynne; Kibbe, Alanna; Myler, Elizabeth (16 Mei 2016). "Transmasculine individuals' experiences with lactation, chestfeeding, and gender identity: a qualitative study". BMC Pregnancy and Childbirth. 16 (1): 106. doi:10.1186/s12884-016-0907-y. PMC 4867534. PMID 27183978.
  19. Bonnington, Adam; Dianat, Shokoufeh; Kerns, Jennifer; Hastings, Jen; Hawkins, Mitzi; Haan, Gene De; Obedin-Maliver, Juno (1 Augustus 2020). "Society of Family Planning clinical recommendations: Contraceptive counseling for transgender and gender diverse people who were female sex assigned at birth". Contraception (in English). Elsevier BV. 102 (2): 70–82. doi:10.1016/j.contraception.2020.04.001. ISSN 0010-7824. PMID 32304766. S2CID 215819218.{{cite journal}}: AS1-onderhoud: onerkende taal (link)
  20. "Sexual Orientation and Gender Identity Definitions". Human Rights Campaign. Besoek op 4 Junie 2022.
  21. 21,0 21,1 James, Sandy E.; Herman, Jody L.; Rankin, Susan; Keisling, Mara; Mottet, Lisa; Anafi, Ma'ayan (Desember 2016). "The Report of the 2015 U.S. Transgender Survey" (PDF). Washington, DC: National Center for Transgender Equality. Geargiveer (PDF) vanaf die oorspronklike op 30 Mei 2022. Besoek op 4 Junie 2022.
  22. Haggerty, George; Zimmerman, Bonnie (2003). Encyclopedia of Lesbian and Gay Histories and Cultures. Taylor & Francis. p. 776. ISBN 978-1-135-57870-1. Besoek op 10 Januarie 2016.
  23. Schilt, Kristen (2010). Just One of the Guys?: Transgender Men and the Persistence of Gender Inequality. Chicago: University of Chicago Press. p. 153. ISBN 978-0-226-73807-9. OCLC 587209584. Besoek op 10 Januarie 2016.
  24. Sumerau, J E; Mathers, Lain (2019). America through Transgender Eyes. Lanham: Rowman & Littlefield. pp. 60–61. ISBN 978-1538122082. OCLC 1064762453.
  25. Irving, Dan; Raj, Rupert (2014). Trans Activism in Canada: A Reader. Canadian Scholars' Press. p. 248. ISBN 978-1-55130-537-0. Besoek op 10 Januarie 2016.
  26. Patel, Jharna M.; Dolitsky, Shelley; Bachman, Gloria A.; Buckley de Meritens, Alexandre (20 Augustus 2019). "Gynecologic cancer screening in the transgender male population and its current challenges". Maturitas. Elsevier BV. 129: 40–44. doi:10.1016/j.maturitas.2019.08.009. ISSN 0378-5122. PMID 31547911. S2CID 201958946.
  27. Tang, Songyuan; Tang, Weiming; Meyers, Kathrine; Chan, Polin; Chen, Zhongdan; Tucker, Joseph D. (20 Oktober 2016). "HIV epidemiology and responses among men who have sex with men and transgender individuals in China: a scoping review". BMC Infectious Diseases. 16 (1): 588. doi:10.1186/s12879-016-1904-5. PMC 5073436. PMID 27765021.
  28. 28,0 28,1 Frank, S. E.; Dellaria, Jac (25 Julie 2020). "Navigating the Binary: A Visual Narrative of Trans and Genderqueer Menstruation". The Palgrave Handbook of Critical Menstruation Studies (in Engels). Singapore: Springer Singapore. pp. 69–76. doi:10.1007/978-981-15-0614-7_7. ISBN 978-981-15-0613-0. PMID 33347161.
  29. 29,0 29,1 Obedin-Maliver, Juno; Makadon, Harvey J (28 Oktober 2015). "Transgender men and pregnancy". Obstetric Medicine (in Engels). 9 (1): 4–8. doi:10.1177/1753495X15612658. ISSN 1753-495X. PMC 4790470. PMID 27030799.
  30. Hattenstone, Simon (20 April 2019). "The dad who gave birth: 'Being pregnant doesn't change me being a trans man'". The Guardian. Besoek op 4 Junie 2022.
  31. Chonwilai, Sulaiporn (17 Mei 2016). "Trans community still faces violence". Bangkok Post. Besoek op 4 Junie 2022.

Nog leesstof[wysig | wysig bron]

  • Becoming a Visible Man, deur Jamison Green
  • Just Add Hormones: An Insider's Guide to the Transsexual Experience, deur Matt Kailey
  • Transmen and FTMs: Identities, Bodies, Genders, and Sexualities, deur Jason Cromwell
  • FTM: Female-to-Male Transsexuals in Society, deur Aaron H. Devor
  • Second Son: Transitioning Toward My Destiny, Love and Life, deur Ryan Sallans

Skakels[wysig | wysig bron]